III SA/Lu 630/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. H. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011 w pomniejszonej wysokości postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy sporządzonym 2 października 2012 r., wniesionym na urzędowym formularzu, skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych strona uzasadniła tym, że nie posiada dochodów, nie pracuje zawodowo, nie jest właścicielem gruntów rolnych, ani nie pobiera emerytury bądź renty. W dalszej części urzędowego formularza skarżąca podała, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Podała, że nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ani żadnych zasobów finansowych. Jako źródło utrzymania rodziny skarżąca wskazała rentę męża w wysokości [...] zł brutto. Na wezwanie referendarza sądowego, skarżąca nadesłała dodatkowe oświadczenie z dnia 22 października 2012 r., wyciąg z rachunku bankowego za okres od 20 lipca do 23 października 2012 r. oraz kserokopie dokumentów potwierdzających wydatki na utrzymanie (rachunki za telefon, energię elektryczną, wywóz nieczystości). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie strony dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 ( 2 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej do kosztów sądowych należy zaliczyć koszt wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł (§ 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 221, poz. 2193/). Skarżąca uiściła wpis sądowy od skargi w dniu 2 października 2012 r. (k-28), natomiast pozostałe ewentualne koszty sądowe, tj. opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczany na skutek zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie, opłata sądowa od zażalenia, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych /Dz.U. Nr 221, poz.2192/ i § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) . Z kolei stawka minimalna wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie niniejszej dla reprezentowania strony w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji wynosi [...] zł netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm./ i [...] zł brutto (§ 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Porównując wielkość kosztów postępowania w toczącym się postępowaniu do sytuacji finansowej strony uznać należy, że strona nie wykazała istnienia przesłanek przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, ani też częściowym. Podnieść należy, że przyznanie prawa pomocy oznacza, że ciężar tych kosztów poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele. Dlatego też instytucja przyznania prawa pomocy, stanowiąca pomoc państwa, powinna być stosowana wobec osób, które ze względu na szczególnie trudną sytuację materialną, pomimo największych starań, nie mogą uiścić jakichkolwiek bądź pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Odnosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej, stwierdzić należy, że sytuacja materialna skarżącej nie należy do wyjątkowo trudnych. Skarżąca zamieszkuje w domu córki, pracuje w jej gospodarstwie rolnym jako domownik i z tego tytułu córka opłaca za nią składki na ubezpieczenie społeczne rolników (oświadczenie skarżącej z dnia 22 października 2012 r.). Wydatki na utrzymanie konieczne (energia – [...] zł; wywóz nieczystości [...] zł; telefon- [...] zł; woda i wywóz śmieci – [...] kwartalnie; lekarstwa i żywność – brak określenia kwoty) są pokrywane z renty męża. Mimo podnoszonych w uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy trudności finansowych, w dniu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, tj. 2 października 2012 r. stan konta bankowego skarżącej wynosił [...] zł, w tym też dniu skarżąca wypłaciła z rachunku [...] zł. Zatem w momencie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca posiadała wolne środki pieniężne wielokrotnie przekraczające koszty sądowe niniejszego postępowania jak również koszt ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Brak jest zatem podstaw do uznania, że dysponując wymienionymi powyżej zasobami finansowymi, opłacenie kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie, przyniosłoby uszczerbek w utrzymaniu koniecznym skarżącej. Reasumując powyższe, skarżąca nie wykazała wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w całkowitym, jak też częściowym zakresie. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.