III SA/Lu 653/21
WyrokWSA w Lublinie2022-03-15
Skład orzekający: Ewa Ibrom, Anna Strzelec, Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów niewyposażonym w tachograf została nałożona prawidłowo, gdy zespół pojazdów miał dopuszczalną masę całkowitą powyżej 3,5 tony, a charakter przewozu był niehandlowy?Ratio decidendi
Kara pieniężna została nałożona prawidłowo, ponieważ zespół pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony podlega przepisom ustawy o transporcie drogowym i Umowy AETR, nawet jeśli przewóz miał charakter niehandlowy. Brak tachografu w takim pojeździe stanowi naruszenie przepisów, a okoliczności sprawy nie uzasadniają zastosowania przepisów zwalniających z odpowiedzialności.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego nakładającą na skarżącego karę pieniężną za wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów (samochód + przyczepa) niewyposażonym w tachograf. Zespół pojazdów miał dopuszczalną masę całkowitą 5640 kg. Skarżący twierdził, że przewóz był niehandlowy i wykonywany na jego potrzeby, a on sam jedynie zastąpił za kierownicą kolegę z powodu choroby jego żony. Organy uznały, że przewóz był międzynarodowy, podlegał Umowie AETR, a jego charakter nie był niehandlowy, co uzasadniało nałożenie kary.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], nakładającą na skarżącego [...] karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów niewyposażonym w wymagany tachograf.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
W dniu [...] listopada 2020 r. na terenie przejścia granicznego w [...] został poddany kontroli zespół pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] Kierowcą zespołu pojazdów był obywatel [...] [...] Pojazdem przewożony był z [...] na [...] używany samochód osobowy marki [...] [...]. Kierowca okazał do kontroli następujące dokumenty: paszport nr [...], dowód rejestracyjny seria i nr [...] pojazdu samochodowego [...] [...] o nr rej. [...], dowód rejestracyjny seria i nr [...] przyczepy o numerze rej. [...], zgłoszenie celne [...] [...] z dnia [...] listopada 2020 r., niemiecki dowód pojazdu marki [...] [...]. Ustalono, że właścicielem i odbiorcą przewożonego na przyczepie pojazdu był M. K.. W trakcie kontroli stwierdzono, że pojazd silnikowy [...] [...] o nr rej. [...] nie jest wyposażony w tachograf. Z kontroli sporządzono protokół nr [...] Kierowca oświadczył, że nie wiedział, iż pojazd musi być wyposażony w tachograf. Skarżący odmówił podpisania protokołu bez podania przyczyny.
W związku ze stwierdzonym wykonywaniem przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf, Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. wszczął postępowanie administracyjne.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. organ pierwszej instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł za naruszenie określone pod lp. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 z późn. zm, dalej jako "u.t.d"), to jest wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący Y. S. podniósł, że w okolicznościach sprawy wykonywany był przez M. K. niehandlowy przewóz rzeczy. Zarzucił nieuwzględnienie przez organ, że główną osobą wykonującą przewóz niezarobkowy był M. K.. Z dokumentów celnych, w tym faktury zakupu i pełnomocnictwa do dysponowania pojazdem [...] [...] wraz z lawetą wynika jednoznacznie, że przedmiotowy przewóz był wykonywany dla celów prywatnych, niezarobkowych, a Y. S., jako kolega M. K., w sytuacji zagrożenia życia żony jego kolegi przesiadł się za kierownicę pojazdu [...] [...] celem przekroczenia granicy zakupionym dla potrzeb własnych pojazdem. Y. S. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej związanej z regularnym odpłatnym przewozem rzeczy czy też osób.
W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w toku uzupełniającego postępowania dowodowego ustalono, iż pojazd o nr rej. [...] wjechał na teren RP przez przejście graniczne [...]-[...] w dniu [...] listopada 2020 r., a pojazdem podróżowali Y. S. jako kierowca i M. K. jako pasażer.
Organ wyjaśnił, że wykonywany przez skarżącego przejazd zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony wyczerpuje definicję przewozu drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 6a u.t.d. W związku z ustaleniem na podstawie danych zawartych w dowodach rejestracyjnych zespołu pojazdów o numerach rej. [...], że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów przekraczała 3,5 tony, brak było podstaw do zastosowania wyłączenia określonego w art. 3 ust. 1 pkt 2 u.t.d. Kontrolowany przejazd podlegał więc przepisom ustawy o transporcie drogowym.
Organ odwoławczy podniósł, że w sytuacji nieprowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej związanej z odpłatnym przewozem rzeczy lub osób, wykonywanie w okolicznościach sprawy podróży po drodze publicznej prowadzącej do Oddziału Celnego w [...] zespołem pojazdów o numerach rejestracyjnych [...], z ładunkiem w postaci samochodu marki [...] [...], kwalifikowało się jako przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 lit. a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. U. UE. L. z 2006 r. nr 102, str. 1 z późn. zm., dalej jako "rozporządzenie nr 561/2006"), a tym samym jako przewóz drogowy określony w art. 4 pkt 6a u.t.d.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że w sprawie znajdują zastosowanie postanowienia Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 2014 r. poz. 408, dalej jako "Umowa AETR"). Stronami tej Umowy, zgodnie z ust. 2 Oświadczenia rządowego z dnia 10 grudnia 2013 r. w sprawie mocy obowiązującej Zmian do Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r., przyjętych w Genewie w dniach 27 listopada 2003 r., 16 marca 2006 r. i 20 czerwca 2010 r., są między innymi Rzeczpospolita Polska i Ukraina.
Organ drugiej instancji podniósł, że stosownie do art. 10 ust. 1 Umowy AETR umawiające się Strony zarządzą instalowanie i używanie w pojazdach zarejestrowanych na ich terytorium przyrządu kontrolnego, zgodnie z wymaganiami niniejszej umowy oraz załącznika i jego suplementów. Uznaje się, że przyrząd kontrolny, który w zakresie konstrukcji, instalacji, działania i kontroli odpowiada rozporządzeniu Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z 1985 r., str. 21, ze zm.), spełnia wymagania niniejszej umowy, załącznika oraz jego suplementów (ust. 3). Zgodnie z dyspozycją art. 2 ust. 2 lit. a Umowy AETR, Umowa nie ma zastosowania do międzynarodowych przewozów drogowych wykonywanych przez pojazdy przeznaczone do przewozu rzeczy, których dopuszczalna masa całkowita, łącznie z przyczepą lub naczepą, nie przekracza 3,5 tony. Ponadto w świetle art. 2 ust. 2 lit. j Umowy AETR, umowa ta nie ma zastosowania do międzynarodowych przewozów drogowych, wykonywanych przez pojazdy, których dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 7,5 tony używane do niehandlowych przewozów rzeczy.
Mając na względzie, że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów o nr rej. [...] przekraczała 3,5 tony, nie mieścił się on w katalogu pojazdów wyłączonych spod stosowania Umowy na podstawie art. 2 ust. 2 lit. a Umowy AETR.
Organ podniósł, że warunkiem wyłączenia stosowania przepisów Umowy AETR na podstawie art. 2 ust. 2 lit. j tej Umowy jest niehandlowy charakter przewozu rzeczy. Pojęcie niehandlowego przewozu rzeczy nie zostało zdefiniowane w Umowie AETR, jednakże organ zwrócił uwagę na tożsamość w tym zakresie art. 2 ust. 2 lit. j Umowy AETR oraz art. 3 lit. h rozporządzenia nr 561/2006. Natomiast w świetle ostatnio wymienionego przepisu za niehandlowy przewóz rzeczy uznaje się przewóz, który nie jest związany z żadnym wynajmem ani wynagrodzeniem, a przewożone towary nie mogą być związane z handlem lub inną działalnością gospodarczą. Chodzi o przewóz, który nie ma związku z działalnością zawodową lub handlową. Niehandlowy przewóz rzeczy oznaczą zatem w szczególności przewóz rzeczy dokonywany przez osobę fizyczną niezwiązany z wykonywaniem przez nią działalności zawodowej, w ramach działalności rekreacyjnej.
Organ odwoławczy stwierdził, że w dniu [...] listopada 2020 r. zespołem pojazdów o nr rej. [...] wykonywany był międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy. Przedmiotem przewozu był samochód osobowy. Zgodnie ze zgłoszeniem celnym nadawcą towaru był [...] w [...], a odbiorcą M. K. ([...]). Podmiotem wykonującym przewóz towaru był skarżący Y. S., który kierował zespołem pojazdów. Organ podniósł, że wbrew twierdzeniom skarżącego kierował on zespołem pojazdów o nr rej. [...] zarówno przy wjeździe na terytorium RP w dniu [...] listopada 2020 r., jak też przy wyjeździe z terytorium RP w dniu [...] listopada 2020 r., wykonując przewóz towaru. Organ podkreślił, że bezspornie przewożony towar nie był własnością kierowcy, gdyż nadawcą i odbiorcą były inne podmioty. Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że pełnomocnictwo dotyczące pojazdu o nr rej. [...], udzielone między innymi dla M. K., upoważniało do wynajmu wymienionego pojazdu. Powyższe, zdaniem organu wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie skarżący wykonywał przewóz towaru na rzecz innego podmiotu, to jest na rzecz M. K. jako odbiorcy towaru, świadcząc usługę transportową. Organ zauważył, że odmienna ocena oznaczałaby, iż kontrolowany kierowca mógłby się zawsze uchylić od odpowiedzialności, jedynie na podstawie oświadczenia, że nie wykonuje przewozu drogowego, lecz przewozi ładunek bezpłatnie. Taka wykładnia przepisów prowadziłaby do uniknięcia konsekwencji wynikających z naruszenia przepisów.
Mając powyższe na względzie, organ odwoławczy stwierdził, że w okolicznościach sprawy znajdują zastosowanie przepisy Umowy AETR, a w konsekwencji określony w art. 10 tej umowy obowiązek zainstalowania w pojeździe i użytkowania przyrządu kontrolnego rejestrującego czas pracy kierowcy przy wykonywaniu przewozu międzynarodowego. Natomiast w toku kontroli drogowej przeprowadzonej [...] listopada 2020 r. stwierdzono, że w kontrolowanym pojeździe takiego urządzenia nie zainstalowano.
W konsekwencji organ odwoławczy uznał za uzasadnione nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w kwocie [...]zł na podstawie lp. 6.1.1 załącznika nr [...] do ustawy o transporcie drogowym.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji o braku podstaw do zastosowania w sprawie art. 92c u.t.d. Organ wskazał, że na mocy powołanego przepisu przedsiębiorca jest zwolniony od odpowiedzialności za naruszenie prawa, jeżeli nie miał on wpływu na powstanie naruszenia lub nie mógł tego przewidzieć. Sytuacja taka ma miejsce, gdy wyłączną winę za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Przedsiębiorca musi wykazać, że dołożył należytej staranności, to jest uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Organ zauważył, że podmiot wykonujący międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy powinien zaznajomić się z przepisami prawa w zakresie tego przewozu. W związku z tym w ocenie organu strona przy dołożeniu należytej staranności mogła nie dopuścić do powstania naruszenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Y. S. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 92a ust. 1 w związku z Ip. 6.1.1. załącznika nr [...] do u.t.d., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że pojazd zatrzymany do kontroli podlegał wyposażeniu w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji w oparciu o treść art. 2 ust. 1 oraz ust. 2 lit. a Umowy AETR, poprzez błędne przyjęcie, że wykonywany przewóz zakupionego przez M. K. samochodu osobowego marki [...] [...] nie jest przewozem wykonywanym dla potrzeb własnych (przewóz nieodpłatny), gdzie w chwili podjęcia kontroli celnej kierowcą pojazdu [...] [...] był skarżący, gdyż M. K. w związku z nagłą ciężką chorobą swojej żony udał się w nocy z [...] na [...] listopada 2020 r. z kolejki oczekujących na odprawę pojazdów TIR/Bus, innym samochodem osobowym, pasem dla podróżnych na teren [...], a powyższa okoliczność była wskazywana przez kierowcę w trakcie kontroli wraz z oryginałem upoważnienia, pełnomocnictwa do przekraczania granicy wystawionego na M. K.;
2) art. 3 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie w związku z art. 2 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 561/2006 - Umowy AETR;
3) art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie okoliczności dotyczącej rzeczywistej całkowitej masy zespołu pojazdów oraz charakteru przewozu dla potrzeb własnych;
4) art. 6 k.p.a., art. 7 i 8 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 8 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 74 u.t.d., art. 50 § 1 i 2 w zw. z art. 10 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez:
a) naruszenie zasady legalizmu i praworządności,
b) przeprowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie uczestnika postępowania do organu, nienależyte i wyczerpujące poinformowanie strony o podstawie prawnej wydania przedmiotowej decyzji, poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego, w tym przesłuchania strony i M. K.,
c) prowadzenie postępowania bez czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, w szczególności braku możliwości wypowiedzenia się obywatela [...] w sprawie zebranego materiału dowodowego, mając na względzie fakt, iż strona - kierowca nie czyta w języku polskim,
d) naruszenie zasady zaufania obywateli do organów państwa, w tym zasady prawdy obiektywnej,
e) brak tłumacza przysięgłego języka ukraińskiego przy czynnościach funkcjonariuszy organu pierwszej instancji, w szczególności sporządzenie protokołu kontroli drogowej - przesłuchania strony, która nie włada językiem polskim i nie czyta w języku polskim bez udziału tłumacza, a której nakazano podpisanie protokołu bez zapoznania się z jego treścią, a strona jednoznacznie odmówiła podpisania protokołu, gdyż nie znając języka polskiego nie była w stanie przeczytać treści wpisanej przez funkcjonariusza Krajowej Administracji Skarbowej,
f) brak przeprowadzenia postępowania dowodowego w kierunku ustalenia okoliczności egzoneracyjnych, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.d.t., poprzez błędne i niepoparte nawet śladowym postępowaniem dowodowym w tym zakresie uznanie, że organ odwoławczy nie stwierdza okoliczności uzasadniających zastosowanie przepisów egzoneracyjnych;
g) art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie w toku postępowania i wydanie decyzji wskutek postępowania przeprowadzonego w sposób naruszający ten przepis, w szczególności poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji, które nie odpowiada wymogom tego przepisu, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, co uniemożliwiło pełne odtworzenie toku rozumowania organu pierwszej instancji i poznanie motywów rozstrzygnięcia, w szczególności poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów, na których się oparł.
Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z oświadczenia M. K. na okoliczność, że przedmiotowy przewóz miał charakter przewozu na lawecie zakupionego pojazdu przez osobę władającą na podstawie pełnomocnictwa zespołem pojazdów w celu przewozu samochodu osobowego [...] [...] stanowiącego własność M. K..
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że Ukraina nie jest stroną Umowy AETR. Wskazał także, że kontrolowanym przewozem M. K. dokonywał niehandlowego przewozu rzeczy, o którym mowa w art. 3 lit. h rozporządzenia nr 561/2006. Zdaniem skarżącego organ nie uwzględnił, że główną osobą wykonującą niezarobkowy przewóz rzeczy był M. K., co wynika z dokumentów celnych przedłożonych funkcjonariuszom podczas kontroli. Oprócz dokumentów celnych, także z faktury zakupu oraz pełnomocnictwa do dysponowania pojazdem [...] [...] wraz z lawetą wynika, że przewóz w dniu kontroli wykonywany był do celów prywatnych, niezarobkowych. M. K. opuścił pojazd z uwagi na zagrożenie życia jego żony w związku z chorobą [...] Skarżący podjął się kierowania pojazdem [...] [...] celem przekroczenia granicy. Skarżący nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej związanej z regularnym, odpłatnym przewozem rzeczy czy osób.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Na wstępie wyjaśnić należy, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Po przeprowadzeniu kontroli legalności zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia prawa, o którym mowa w przytoczonych wyżej przepisach.
Przedmiot skargi wniesionej w niniejszej sprawie stanowi decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu.
Podstawę nałożenia kary stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 z późn. zm.), a mianowicie art. 4 pkt 22 lit. x, art. 92a ust. 1 w związku z lp. 6.1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym oraz art. 2 i art. 10 Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 2014 r. poz. 409).
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 u.t.d, przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy.
Z przepisu tego wynika, że co do zasady każdy przypadek przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, podlega regulacji ustawy o transporcie drogowym (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 21 kwietnia 2017 r., sygn. II GSK 2264/15 oraz z dnia 12 października 2016 r., sygn. II GSK 735/15). Nie budzi wątpliwości, że przewóz skontrolowany w okolicznościach niniejszej sprawy wykonywany był pojazdem, którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony. Ze znajdujących się w aktach administracyjnych kopii dowodów rejestracyjnych pojazdu i przyczepy wynika, że łącznie dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów złożonego z pojazdu samochodowego o nr rej. [...] i przyczepy o nr rej. [...] wynosi 5640 kg. Zatem w okolicznościach sprawy nie miało miejsca wyłączenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wynikające z art. 3 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.
W świetle art. 4 pkt 6a u.t.d. przewóz drogowy oznacza transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia nr 561/2006. Międzynarodowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej (art. 4 pkt 2 u.t.d.). Zgodnie z art. 4 pkt 4 u.t.d. niezarobkowy przewóz drogowy – przewóz na potrzeby własne oznacza każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Z kolei stosownie do art. 4 lit. a) rozporządzenia nr 561/2006, przewóz drogowy oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy. "Pojazd" oznacza pojazd silnikowy, ciągnik, przyczepę lub naczepę albo zespól tych pojazdów (art. 4 lit. b rozporządzenia nr 561/2006). W rozumieniu art. 4 lit. p powołanego rozporządzenia przedsiębiorstwo transportowe oznacza osobę fizyczną, osobę prawną lub związek lub grupę osób nieposiadającą osobowości prawnej, niezależnie od tego, czy działa zarobkowo, lub jednostkę państwową, niezależnie od tego, czy posiada ona osobowość prawną, czy też podlega organowi posiadającemu osobowość prawną, która zarobkowo lub na potrzeby własne wykonuje przewozy drogowe.
Trafnie więc podniesiono w zaskarżonej decyzji, że w świetle przytoczonych wyżej przepisów, w przypadku wykonywania przewozu przez podmiot wykonujący nieodpłatny przewóz drogowy, podmiot ten wypełnia definicję przedsiębiorstwa transportowego określonego w art. 4 lit. p) rozporządzenia nr 561/2006. W związku z tym w sytuacji nieprowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej związanej z odpłatnym przewozem rzeczy lub osób, wykonywanie w okolicznościach sprawy przewozu po drodze publicznej zespołem pojazdów używanym do przewozu rzeczy, z ładunkiem w postaci samochodu marki [...] [...], kwalifikuje przedmiotowy przewóz jako przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 lit. a rozporządzenia nr 561/2006, a tym samym przewóz drogowy określony w art. 4 pkt 6a u.t.d.
Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 2 u.t.d. podmioty wykonujące przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem ponoszą odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego.
Zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej i wiążących umów międzynarodowych, wymienionych w art. 4 pkt 22 litery a-y u.t.d., w tym m.in. rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. U. UE. L. z 2006 r. Nr 102, str. 1 z późn. zm.) oraz wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych w zakresie przewozu drogowego. Taką umowę stanowi Umowa AETR.
W świetle art. 2 ust. 3 rozporządzenia nr 561/2006 Umowę AETR stosuje się, w miejsce niniejszego rozporządzenia, do międzynarodowego transportu drogowego wykonywanego w części poza obszarami określonymi w ust. 2, do:
a) pojazdów zarejestrowanych we Wspólnocie lub w państwach będących stronami AETR, na całej trasie;
b) pojazdów zarejestrowanych w państwie trzecim, niebędącym stroną AETR, tylko w odniesieniu do części trasy znajdującej się na terytorium Wspólnoty lub państw będących stronami AETR.
Zgodnie z Umową AETR stronami tej umowy są m.in. Rzeczpospolita Polska, Republika Federalna Niemiec oraz Ukraina. Według art. 2 ust. 1 Umowy AETR, niniejszą umowę stosuje się na terytorium każdej Umawiającej się Strony do każdego międzynarodowego przewozu drogowego wykonywanego pojazdem zarejestrowanym na terytorium tej Umawiającej się Strony lub na terytorium każdej innej Umawiającej się Strony.
W rozpoznawanej sprawie przewóz towaru odbywał się z [...], przez [...] na [...], a zespół pojazdów zarejestrowany został na terytorium [...]. W konsekwencji, wbrew zarzutom skargi, przepisy Umowy AETR znajdowały zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 1 lit. g Umowy AETR przewóz drogowy oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych, z ładunkiem lub bez, pojazdem używanym do przewozu osób lub rzeczy. Z kolei międzynarodowy przewóz drogowy oznacza przewóz drogowy, w czasie którego następuje przekroczenie przynajmniej jednej granicy (art. 1 lit. h Umowy AETR).
Zasadnie zatem stwierdzono w zaskarżonej decyzji, że w niniejszej sprawie realizowany był międzynarodowy przewóz drogowy, to jest przejazd po drogach publicznych pojazdu z ładunkiem wykonywany z przekroczeniem granicy na terytorium jednego z państw, które ratyfikowały Umowę AETR. W takiej sytuacji zastosowanie znajdowały przepisy Umowy AETR, których naruszenie skutkuje nałożeniem kary pieniężnej.
Przepis art. 10 ust. 1 Umowy AETR przewiduje, że umawiające się Strony zarządzą instalowanie i używanie w pojazdach zarejestrowanych na ich terytorium przyrządu kontrolnego, zgodnie z wymaganiami niniejszej umowy oraz załącznika i jego suplementów.
Przy tym w art. 2 ust. 2 lit. a i lit. j Umowy AETR zastrzeżono, że o ile umawiające się Strony, których terytorium jest wykorzystywane, nie uzgodnią inaczej, niniejsza umowa nie ma zastosowania do międzynarodowych przewozów drogowych, wykonywanych przez pojazdy przeznaczone do przewozu rzeczy, których dopuszczalna masa całkowita, łącznie z przyczepą lub naczepą, nie przekracza 3,5 tony (lit. a) oraz pojazdy, których dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 7,5 tony używane do niehandlowych przewozów rzeczy (lit. j).
Jak wskazano już wyżej, na podstawie protokołu kontroli oraz dowodów rejestracyjnych samochodu i przyczepy ustalono, że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów przekraczała 3,5 t. W konsekwencji w sprawie niniejszej nie miał zastosowania przepis art. 2 ust. 2 lit. a Umowy AETR, wyłączający stosowanie tej Umowy i przewidzianego w niej obowiązku zainstalowania w pojeździe tachografu.
Wbrew zarzutom skarżącego prawidłowa jest wyrażona w zaskarżonej decyzji ocena, iż w sprawie nie znajdował także zastosowania art. 2 ust. 2 lit. j Umowy AETR, ponieważ przewóz skontrolowany w niniejszej sprawie nie miał charakteru niehandlowego.
Organy w oparciu o wyniki postępowania dowodowego uznały, że skarżący w dniu [...] listopada 2022 r. wykonywał usługę transportową na rzecz innego podmiotu, ponieważ przewoził samochód osobowy marki [...] [...] należący do osoby trzeciej - M. K., a nadawcą towaru był [...] w [...] w [...]. Organ zauważył, że przedstawione przez skarżącego w toku postępowania pełnomocnictwo, udzielone między innymi M. K. przez osobę figurującą w dowodzie rejestracyjnym pojazdu [...] [...] o nr rej. [...], upoważniało do wynajmu pojazdu, a nadto, że wbrew twierdzeniem skarżącego to Y. S. kierował pojazdem [...] [...] zarówno przy wjeździe na terytorium RP w dniu [...] listopada 2020 r., jak również przy wyjeździe z terytorium RP w dniu [...] listopada 2020 r. W dniu [...] listopada 2020 r. samochodem o nr rej. [...] Y. S. podróżował jako kierowca, zaś M. K. jako pasażer.
Skarżący podnosił natomiast, że główną osobą wykonującą przewóz nie był skarżący, ale M. K.. Przewóz miał charakter niezarobkowy i wykonywany był do celów prywatnych M. K.. Skarżący zaś grzecznościowo kierował pojazdem [...] [...] w dniu kontroli, bowiem jego kolega M. K. musiał pilnie udać się na [...] z powodu choroby żony. Skarżący do skargi dołączył oświadczenie M. K., że przewóz wykonywany w dniu [...] listopada 2020 r. odbywał się dla jego potrzeb własnych, celem przewozu zakupionego dla niego pojazdu marki [...] [...].
W związku z powyższym wskazać należy, że postanowienia Umowy AETR nie definiują pojęcia "niehandlowego przewozu rzeczy". Trafnie jednak zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że art. 2 ust. 2 lit. j Umowy AETR ma analogiczne brzmienie do przepisu art. 3 lit. h rozporządzenia nr 561/2006, wyłączającego stosowanie rozporządzenia 561/2006 do przewozu drogowego pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używanymi do niehandlowego przewozu rzeczy. Natomiast pojęcie "niehandlowego przewozu rzeczy" w rozumieniu przepisu art. 3 lit. h rozporządzenia 561/2006 było przedmiotem wykładni dokonanej przez Trybunał Sprawiedliwości UE i sądy administracyjne.
Zgodnie z tezą wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 3 października 2013 r., w sprawie C-317/12, "pojęcie niehandlowego przewozu rzeczy wymienione w art. 3 lit. h) rozporządzenia nr 561/2006 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia nr 3821/85 i 2135/98 należy interpretować w ten sposób, że obejmuje ono przewóz rzeczy dokonywany przez osobę fizyczną na własny rachunek i jedynie w ramach aktywności w czasie wolnym, jeżeli aktywność ta jest częściowo finansowana dotacjami osób trzecich, a taki przewóz nie daje podstaw do wynagrodzenia. W istocie z jednej strony niehandlowy przewóz rzeczy oznacza w szczególności przewóz rzeczy dokonywany przez osobę fizyczną niezwiązany z wykonywaniem przez nią działalności zawodowej, w ramach działalności rekreacyjnej. Z drugiej strony omawiane rozporządzenie zmierza do poprawy warunków socjalnych pracowników, do których ma zastosowanie, umożliwiając kontrolę czasu kierowania pojazdem oraz okresów wypoczynku kierowców. W konsekwencji przepisy tego rozporządzenia mają zastosowanie zasadniczo do kierowców zawodowych, a nie do kierowców prywatnych, którzy nie wykonują zawodu kierowcy samochodu ciężarowego i nie świadczą usług przewozowych, lecz przewożą na własny rachunek jedynie w ramach aktywności w czasie wolnym swój własny samochód sportowy, którym kierują jako amatorscy kierowcy".
Tak więc pojęcie przewozu niehandlowego rzeczy należy interpretować w ten sposób, że obejmuje ono przewóz rzeczy dokonywany przez osobę fizyczną na własny rachunek i jedynie w czasie wolnym (por. także wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. II SA/Ol 866/18 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 października 2021 r., sygn. III SA/Lu 346/21). Jak podniesiono w powołanym wyżej wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z w sprawie C-317/12, niehandlowy przewóz nie może mieć żadnego związku z działalnością zawodową lub handlową.
W rozpatrywanej sprawie skarżący wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy z [...] na [...]. Podmiotem wykonującym przewóz był Y. S., który kierował zespołem pojazdów zarówno przy wjeździe na terytorium Polski w dniu [...] listopada 2020 r., jak też przy wyjeździe z Polski do [...] w dniu [...] listopada 2020 r. Jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych, a czego strona nie kwestionuje, odbiorcą i właścicielem przewożonego samochodu osobowego [...] [...] był M. K.. Zgodzić się należy z organem, że powyższe okoliczności oznaczają, iż skarżący wykonywał usługę transportową na rzecz innego podmiotu – M. K., natomiast przewozu towaru nie można zakwalifikować jako niehandlowego w przedstawionym wyżej rozumieniu.
Skarżący w toku postępowania oraz w skardze powoływał się na okoliczność wykonywania przewozu przez M. K., z czego skarżący wywodził, iż przewóz miał charakter niehandlowy, jako wykonywany do celów prywatnych M. K., który był właścicielem i odbiorcą przewożonego pojazdu [...] [...]. Według twierdzeń strony, w sytuacji zagrożenia życia żony jego kolegi M. K., który wykonywał dla potrzeb własnych przewóz zakupionego dla niego pojazdu, skarżący przesiadł się za kierownicę pojazdu [...] [...] celem przekroczenia granicy.
Zauważyć jednak należy, że zgromadzone w sprawie dowody nie potwierdzają powoływanych przez skarżącego okoliczności. Za odmienną oceną nie przemawia też dołączone do skargi oświadczenie M. K., iż przewóz w dniu [...] listopada 2020 r. wykonywany był dla potrzeb własnych M. K., celem przewozu zakupionego dla niego samochodu osobowego. Z oświadczenia, mającego przy tym wyłącznie charakter dokumentu prywatnego, nie wynikają podnoszone przez skarżącego okoliczności, w jakich, według twierdzeń skarżącego, Y. S. miał jedynie zastąpić za kierownicą M. K., który faktycznie realizował przewóz. Bezsprzecznie w momencie kontroli to skarżący kierował zespołem pojazdów, przewożąc niebędący jego własnością samochód [...] [...], którego właścicielem i odbiorcą była osoba trzecia. Mając nadto na względzie, że w świetle zebranych dowodów to skarżący kierował pojazdem także przy wjeździe na terytorium RP, uznać należy twierdzenia skarżącego za niewiarygodne i pozostające bez wpływu na prawidłowe ustalenia organów. Także okoliczność przekroczenia przez M. K. granicy w dniu [...] listopada 2020 r., na którą to okoliczność wskazuje wpis w paszporcie M. K., nie podważa w żaden sposób ustaleń organu opartych na obiektywnie stwierdzonych w toku kontroli okolicznościach. W czasie kontroli to skarżący kierował zespołem pojazdów i wykonywał przewóz, a przewożony towar nie był jego własnością. Przewozu w dniu [...] listopada 2020 r. nie realizował M. K., który jak wynika z dokumentu przedstawionego przez skarżącego, przekroczył granicę RP na kierunku wyjazdowym w dniu [...] listopada 2020 r. Zatem to skarżący osobiście i samodzielnie realizował przewóz. Trafnie także zauważono w zaskarżonej decyzji, że pełnomocnictwo dotyczące pojazdu o nr rej. [...], udzielone między innymi dla M. K., upoważniało do wynajmu tego pojazdu. Przedstawione w czasie kontroli zgłoszenie celne potwierdza, że odbiorcą towaru jest M. K.. Okoliczność ta nie była kwestionowana przez organy rozstrzygające w sprawie. Natomiast wbrew stanowisku skarżącego, nie oznacza to, że przewóz był realizowany przez tę osobę.
W prawidłowo ustalonych przez organy okolicznościach sprawy stwierdzić należy, że wyłączenia, o których mowa w art. 2 ust. 2 lit. a oraz lit. j Umowy AETR, nie znajdowały zastosowania w rozpoznawanej sprawie. W związku z tym aktualizował się obowiązek wyposażenia pojazdu w urządzenie rejestrujące, zgodnie z art. 10 Umowy AETR. Zgodnie z tym przepisem umawiające się Strony zarządzą instalowanie i używanie w pojazdach zarejestrowanych na ich terytorium przyrządu kontrolnego, zgodnie z wymaganiami niniejszej umowy oraz załącznika i jego suplementów.
Brak tachografu w pojeździe jest okolicznością bezsporną w sprawie, niekwestionowaną przez skarżącego. Potwierdza ją protokół kontroli z dnia [...] listopada 2020 r. Natomiast wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu stanowi naruszenie określone pod lp. 6.1.1 załącznika nr [...] do ustawy o transporcie drogowym, sankcjonowane karą w wysokości [...] zł.
W ocenie Sądu brak było podstaw do zastosowania w sprawie art. 92c ust. 1 u.t.d. Skarżący nie wykazał bowiem okoliczności zwalniających go od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie.
Zgodnie z art. 92c ust. 1 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Z przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że dla uwolnienia się od odpowiedzialności strona skarżąca winna wykazać zaistnienie okoliczności wskazujących, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których strona nie mogła przewidzieć, przy czym obie przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Ciężar udowodnienia okoliczności egzoneracyjnych spoczywa na stronie. Natomiast organ nie ma obowiązku poszukiwania dowodów na powyższe okoliczności. Zgodzić się należy z wyrażonym w zaskarżonej decyzji stanowiskiem, że skarżący nie wykazał okoliczności wskazujących, iż nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Nieskuteczne są podniesione w skardze zarzuty, iż kierujący pojazdem jest obcokrajowcem, nie włada językiem polskim, miał problem ze zrozumieniem treści protokołu kontroli i w takim przypadku podczas kontroli powinien być obecny tłumacz. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2021 r. poz. 672), język polski jest językiem urzędowym: 1) konstytucyjnych organów państwa; 2) organów jednostek samorządu terytorialnego i podległych im instytucji w zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne; 3) terenowych organów administracji publicznej; 4) instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych; 5) organów, instytucji i urzędów podległych organom wymienionym w pkt 1 i pkt 3, powołanych w celu realizacji zadań tych organów, a także organów państwowych osób prawnych w zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne; 6) organów samorządu innego niż samorząd terytorialny oraz organów organizacji społecznych, zawodowych, spółdzielczych i innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. W świetle art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o języku polskim, podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do oświadczeń woli, podań i innych pism składanych organom, o których mowa w art. 4. Oznacza to, że wszystkie oświadczenia składane przed organami władzy publicznej muszą być składane w języku polskim. Zatem kontrolujący funkcjonariusz nie jest zobowiązany do powoływania tłumacza podczas kontroli pojazdu prowadzonego przez obcojęzycznego kierowcę. Trzeba także zwrócić uwagę, że kontrola przewozu międzynarodowego pojazdem kierowanym przez obcojęzycznego kierowcę, wykonywana przez upoważnione do tej czynności osoby, nie powinna być zaskoczeniem dla przedsiębiorców realizujących przewóz, ani dla kierowców pojazdów, którymi przewóz jest wykonywany. Oczywiste jest, że zazwyczaj obcokrajowiec kierujący pojazdem nie włada językiem polskim, który jest językiem urzędowym na podstawie art. 4 ustawy o języku polskim i w którym stosownie do przywołanego wyżej art. 5 tej ustawy, podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium RP dokonują wszelkich czynności urzędowych. Trzeba także zwrócić uwagę, że zgodnie z treścią sporządzonego w sprawie protokołu kontroli skarżący oświadczył, że nie wiedział, że pojazd musi być wyposażony w tachograf. Zatem, wbrew zarzutom i argumentom podniesionym w skardze uznać należy, że skarżący rozumiał przebieg czynności kontrolnych oraz dokonanych ustaleń, które zostały zawarte w protokole, jak również rozumiał istotę stwierdzonego w trakcie kontroli naruszenia, a także był w stanie porozumieć się z funkcjonariuszami przeprowadzającymi kontrolę. Jednocześnie z akt sprawy nie wynika, by miała miejsce czynność przesłuchania strony.
Trafna jest ocena organu, iż fakt niepodpisania przez stronę protokołu kontroli nie ma znaczenia dla rozpoznania sprawy. Zaznaczyć przy tym należy, że wbrew twierdzeniom zawartym w skardze skarżący nie podał przyczyny odmowy podpisania protokołu podczas kontroli, dopiero na późniejszym etapie postępowania podnosił, że nie czyta w języku polskim. W przypadku zaś jakichkolwiek wątpliwości co do treści protokołu kontroli, skarżący mógł poprosić o wyjaśnienie osoby kontrolujące. Jeszcze raz należy podkreślić, że z treści protokołu kontroli nie wynika, by skarżący wnosił jakikolwiek zastrzeżenia w tym zakresie.
Sąd uznał także za niezasadny zarzut braku podjęcia w postępowaniu administracyjnym wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia okoliczności sprawy i nieprzeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego, w tym nieprzesłuchania skarżącego oraz M. K.. W ocenie Sądu dowody zgromadzone w sprawie przez organy obu instancji były wystarczające do rozstrzygnięcia. Fakt nieposiadania w kontrolowanym pojeździe urządzenia rejestrującego jest w sprawie okolicznością niesporną. Jednocześnie wymaga podkreślenia, że protokół kontroli jest podstawowym dowodem, mającym walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., a zatem stanowiącym dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Oznacza to, że w braku przeciwdowodu, za udowodnioną należy uznać treść zawartą w dokumencie kontroli.
W ocenie Sądu, organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy i wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy na podstawie całego materiału dowodowego. Ustalenia organów pozostają w logicznym związku z treścią zgromadzonych dowodów, ocena materiału dowodowego nie budzi zastrzeżeń. Jako oczywiście omyłkowe i pozostające bez wpływu na rozstrzygnięcie należało potraktować stwierdzenie na stronach 6 i 8 w zaskarżonej decyzji, że początek kontrolowanego przejazdu miał miejsce w [...], gdzie pod adresem [...] [...] [...] miał siedzibę nadawca towaru – [...]. M. [...] ([...]) położone jest bowiem na terenie [...] i na stronie 1 zaskarżonej decyzji prawidłowo i w zgodzie z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli wskazano, iż przewóz odbywał się z [...] na [...].
Wbrew zarzutom podniesionym w skardze, stronie zapewniono czynny udział w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ pierwszej instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym. Skarżący był zawiadamiany o przysługujących stronie uprawnieniach, stosownie do art. 10 k.p.a., jednakże z uprawnień tych nie korzystał. Poza dowodami dołączonymi do odwołania, skarżący nie domagał się też uzupełnienia materiału dowodowego o inne konkretne dowody.
W konsekwencji stwierdzić należy, że zarzuty skargi nie podważają skutecznie prawidłowości ustaleń, na jakich oparte zostało zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne oraz w zgodzie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnił treść rozstrzygnięcia. Analizując niniejszą sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie zachodzą zatem okoliczności, które w świetle art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uzasadniałyby uchylenie zaskarżonej przez stronę decyzji.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie oddalił skargę.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. W świetle art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Organ w odpowiedzi na skargę zgłosił wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, a skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło