III SA/Lu 67/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Rejonowego Komitetu Obywatelskiego Ziemi B. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] grudnia 2008 r., Nr [...] w sprawie uchylenia uchwały Rady Miejskiej z dnia [...] grudnia 1994r., [...], w sprawie określenia zasad najmu i dzierżawy lokali użytkowych będących własnością miasta postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 29 stycznia 2009 r. Rejonowy Komitet Obywatelski Ziemi B. wniósł skargę na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] grudnia 2008 r., Nr [...] w sprawie uchylenia uchwały Rady Miejskiej w z dnia [...] grudnia 1994r., Nr [...], w sprawie określenia zasad najmu i dzierżawy lokali użytkowych będących własnością miasta. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o jej oddalenie. Organ podniósł także, że skarżący nie dopełnił wymogu wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi. W dniu 16 marca 2009 r. skarżący wniósł pismo, zatytułowane: "Wezwanie Burmistrza Miasta i Rady Miasta do usunięcia naruszenia prawa". W treści pisma skarżący wskazał, że w sprawie działalności organów Miasta, której dotyczy skarga, skarżący występował do Urzędu Miasta i do Burmistrza dwukrotnie – w pismach z dnia 18 listopada 2008 r. oraz z dnia 5 stycznia 2009 r. W pismach tych skarżący domagał się zaprzestania "szykanującej i krzywdzącej działalności ze strony władz miasta" oraz "przyznania odpowiedniego lokalu biurowego wraz z archiwum na dotychczasowych warunkach". Kopie pism zostały załączone do pisma z 16 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W świetle przytoczonego przepisu bezwarunkowym wymogiem wniesienia skargi na uchwałę rady gminy jest uprzednie wezwanie tego organu do usunięcia naruszenia prawa. W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazał w należyty sposób, aby przed wniesieniem skargi wezwał Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa, jakiego w ocenie skarżącego miał się dopuścić organ wydając kwestionowaną uchwałę. Żadnego tego typu pismo nie zostało załączone do skargi, również w jej treści skarżący nie wzmiankuje w żadnym miejscu o fakcie wystąpienia z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Dopiero po doręczeniu odpisu odpowiedzi organu na skargę skarżący przedłożył pismo zatytułowane "Wezwanie Burmistrza Miasta i Rady Miasta do usunięcia naruszenia prawa". W piśmie tym wskazuje na swoje dwa wcześniejsze pisma – z dnia 18 listopada 2008 r. oraz z 5 stycznia 2009 r. W pismach tych skarżący domagał się zaprzestania "szykanującej i krzywdzącej działalności ze strony władz miasta" oraz "przyznania odpowiedniego lokalu biurowego wraz z archiwum na dotychczasowych warunkach". Argumentacja skarżącego wskazuje, że traktuje on wymienione wyżej pisma z 18 listopada 2008r. i z 5 stycznia 2009r., kierowane do Burmistrza i radnych Rady Miasta jako wezwania do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. W ocenie Sądu stanowisko to jest błędne, a przywoływane przez skarżącego pisma w żadnym wypadku nie mogą być uznane za wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wprawdzie przepisy ustawy o samorządzie gminnym nie wskazują wymogów odnośnie formy wezwania do usunięcia naruszenia prawa, nie ma jednak żadnych wątpliwości co do tego, że treść wezwania musi być sformułowana w sposób w dostatecznym stopniu określający jakie działanie lub bezczynność organów gminy jest przedmiotem wezwania oraz na czym ma polegać zarzucane organom naruszenie prawa. Innymi słowy treść wezwania musi być sformułowana w sposób umożliwiający ustosunkowanie się organów gminy do niego oraz ewentualnie podjęcie stosowanych działań, w wypadku, gdy wezwanie okaże się w ocenie organów uzasadnione. Przywoływane przez skarżącego pisma w żaden sposób tym wymogom nie odpowiadają. Z ich treści przede wszystkim nie wynika, że wezwanie dotyczy przedmiotu skargi w niniejszym postępowaniu – tzn. uchwały Rady Miasta z dnia 30 grudnia 2008 r. Treść pism jest bardzo ogólnikowa, nie wynika z nich, jakich konkretnie działań (zaniechań) organów gminy dotyczą zarzuty, na czym naruszenie prawa miałoby polegać. Niewystarczające jest też enigmatyczne sformułowanie zawarte w piśmie z 5 stycznia 2009 r., w którym skarżący domagają się "przyznania odpowiedniego lokalu biurowego wraz z archiwum na dotychczasowych warunkach". Rzeczywista wola skarżącego została wyrażona dopiero w treści skargi, w której argumentuje, że naruszenie jego interesu prawnego miało polegać na uchyleniu zaskarżoną uchwałą wcześniejszych, korzystnych dla skarżącego, regulacji dotyczących czynszu za wynajem lokali użytkowych będących własnością miasta. W tym względzie trzeba jednak zwrócić uwagę na stanowisko wyrażone w postanowieniu NSA z 20 lutego 1996 r. (SA/Po 3025/95; "Wspólnota" 1996, nr 24, s. 26), zgodnie z którym dokonania wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia nie spełnia skierowanie skargi równocześnie do sądu administracyjnego i do rady gminy. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje to stanowisko. Treść art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa musi nastąpić przed wniesieniem skargi do sądu. Ani zatem skarga, w której to dopiero skarżący wyłożył motywy, na jakich opiera zarzuty wobec zaskarżonej uchwały, ani tym bardziej pismo z dnia 14 marca 2009 r., wniesione już po doręczeniu skarżącemu odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie mogą być potraktowane jako spełnienie wymogu uprzedniego (a więc przed wniesieniem skargi), bezskutecznego wezwania do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu cytowanego przepisu. Jak wynika z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (poza wymienionymi w punktach 1-5 cytowanego przepisu) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Niedopełnienie przez skarżącego wymogu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym skutkuje niedopuszczalnością wniesienia skargi, to zaś prowadzi do jej odrzucenia. Sąd uznaje ponadto za zasadne zwrócenie uwagi na treść art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, który wyłącza możliwość wniesienia skargi na akt lub czynność organu gminy w sytuacji, gdy w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. Z przepisu tego wynika, że odrzucenie skargi przez sąd, następujące z przyczyn formalnych, bez merytorycznej oceny zasadności skargi, nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej rozpoznanie merytoryczne zarzutów wobec organów gminy w przypadku ponownego wniesienia skargi, tym razem z zachowaniem wszystkich wymogów prawnych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.