III SA/Lu 709/13
WyrokWSA w Lublinie2014-01-30
Skład orzekający: Ewa Ibrom, Jerzy Drwal, Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o likwidacji szkoły poprzez jej wygaszanie narusza interes prawny rodziców uczniów tej szkoły, w szczególności w zakresie zapewnienia kontynuacji nauki i zawiadomienia o zamiarze likwidacji?Ratio decidendi
Rodzice uczniów likwidowanej szkoły poprzez jej wygaszanie posiadają interes prawny do zaskarżenia uchwały o likwidacji. Jednakże, w niniejszej sprawie uchwała nie naruszyła ich praw, ponieważ termin wygaszania szkoły był odległy, co pozwalało uczniom na ukończenie nauki, a prawidłowo doręczono zawiadomienie o zamiarze likwidacji.Stan faktyczny
Rada Miasta podjęła uchwałę o likwidacji Szkoły Podstawowej poprzez jej wygaszanie, rozłożone do 2017 roku. Rodzice uczniów zaskarżyli uchwałę, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących likwidacji szkół, w tym brak zapewnienia kontynuacji nauki i niezawiadomienie o zamiarze likwidacji. Sąd rozpoznał skargę, badając legitymację procesową skarżących oraz zasadność zarzutów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Radosław Stelmasiak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 30 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi M. P. i D. K. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie likwidacji poprzez wygaszanie Szkoły Podstawowej Nr [...] im. K. J. P. w C. oddala skargę.
W dniu (...) czerwca 2012 r. Rada Miasta (...), na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h ustawy o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.), podjęła uchwałę nr (...) w sprawie likwidacji poprzez wygaszanie Szkoły Podstawowej Nr (...) im. (...) w (...).
Zgodnie z postanowieniami uchwały z dniem (...) sierpnia 2017 r. likwiduje się poprzez wygaszanie Szkołę Podstawową (...). Z dniem (...) września 2012 r. likwiduje się klasę pierwszą, a w latach następnych kolejne klasy dotychczasowej sześcioletniej Szkoły podstawowej (...).
W uzasadnieniu uchwały organ wyjaśnił, że proponowane zmiany w chełmskiej strukturze oświaty łączą się przede wszystkim z demografią, jakością kształcenia oraz ciągle rosnącymi kosztami finansowymi oświaty. Tendencje demograficzne wskazują na zmniejszającą się liczbę dzieci i młodzieży w wieku szkolnym, co skutkuje zmniejszeniem się liczby uczniów i oddziałów w szkołach.
Organ podkreślił, że likwidacja Szkoły Podstawowej (...), poprzez wygaszanie, ma łagodniejszy charakter, ponieważ cały proces rozłożony jest na kolejne lata - do roku (...) sierpnia 2017 r. Uczniowie, którzy już rozpoczęli naukę w Szkole Podstawowej (...), mają możliwość ukończenia tej szkoły w obecnym miejscu.
Podsumowując, organ stwierdził, że likwidacja w/w szkoły korzystnie wpłynie na zracjonalizowanie wydatków finansowych ponoszonych na oświatę i tym samym pozwoli na właściwe wydatkowanie zaoszczędzonych środków, celem polepszenia bazy dydaktycznej i oferty programowej wszystkich szkół.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A oraz B zaskarżyli powyższą uchwałę, wnosząc o stwierdzenie, że została podjęta z naruszeniem prawa. Skarżący zarzucili naruszenie:
1) art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, polegające na:
- określeniu daty likwidacji szkoły na dzień (...) sierpnia 2017 r. i przyjęciu, że likwidacja placówki nastąpi poprzez "wygaszanie";
- niezapewnieniu uczniom likwidowanej placówki możliwości kontynuowania nauki;
- niezawiadomieniu skarżących – rodziców uczniów: (...) i (...) o zamiarze likwidacji szkoły;
2) art. 17 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, polegające na nierozstrzygnięciu kwestii zapewnienia dzieciom zamieszkującym w obwodzie likwidowanej placówki bezpłatnego transportu do innej szkoły publicznej lub zwrotu poniesionych z tego tytułu wydatków.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie bądź oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Miasta (...) z dnia (...) czerwca 2012 r. (...) w sprawie likwidacji poprzez wygaszanie Szkoły Podstawowej (...).
Skarga w niniejszej sprawie została złożona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Rozpoznając skargę wniesioną w oparciu o art. 101 ust. 1 u.s.g., podstawowym obowiązkiem sądu jest zbadanie legitymacji procesowej skarżącego poprzez ustalenie, czy będąca przedmiotem skargi uchwała narusza jego prawem chroniony interes lub uprawnienie.
Interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego. Musi to być taki przepis, z którego dla danego podmiotu wynikają prawa lub obowiązki pozostające w związku z konkretnym rozstrzygnięciem. Innymi słowy, interes prawny będzie posiadał taki podmiot, któremu obowiązujące przepisy przyznają określone uprawnienia lub nakładają na podmiot wymierne obowiązki.
Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to konkretny podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej lecz dla którego z przepisu prawa nie wynikają żadne uprawnienia lub obowiązki. Podmiot taki nie posiada, zatem uprawnień lub obowiązków chronionych przepisami prawa.
Skargę na uchwałę Rady Miasta (...) z dnia (...) czerwca 2012 r. (...) w sprawie likwidacji poprzez wygaszanie Szkoły Podstawowej (...) w niniejszej sprawie wnieśli A i B – rodzice uczniów Szkoły Podstawowej (...). Rozważenia wymaga, czy skarżący posiadają interes prawny w zaskarżeniu wyżej wymienionej uchwały Rady Miasta (...). Merytoryczna ocena zasadności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie jest bowiem możliwa, jeśli skarżący nie mają legitymacji procesowej do wniesienia skargi.
Na wstępie rozważań wskazać należy, że art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty określa zasady i tryb postępowania zmierzającego do likwidacji szkoły, określa etapy tego postępowania, czynności, które należy wykonać oraz ramy czasowe działania. Przepis ten wskazuje, że likwidacja publicznych szkół i placówek oświatowych następuje w szczególnym, dwuetapowym trybie, w którym podjęcie uchwały o zamiarze likwidacji określonej szkoły lub placówki stanowi podstawę do podejmowania przez organ wykonawczy dalszych, ustawowo określonych czynności poprzedzających likwidację szkoły lub placówki.
Do zagadnienia charakteru prawnego uchwał dotyczących zamiaru likwidacji szkoły i uchwał o likwidacji szkoły Naczelny Sąd Administracyjny nawiązał w uzasadnieniu uchwały z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 2/10, w której podniesiono, że w piśmiennictwie nie ma opracowań dotyczących bezpośrednio oceny charakteru prawnego uchwał dotyczących zamiaru likwidacji szkoły i uchwał o likwidacji. Choć, jak wskazano, uchwała o zamiarze likwidacji szkoły nie jest aktem prawa miejscowego w klasycznym rozumieniu tego pojęcia, to jednak taka konstatacja nie przesądza jeszcze o nieposiadaniu przez nią przymiotu aktu generalnego. Stwierdzono, że zważywszy na niedookreślony krąg osób, których badane uchwały dotyczą, można uznawać zarówno uchwałę o zamiarze likwidacji szkoły, jak i uchwałę o likwidacji szkoły za akt generalny, z tym, że uchwała o zamiarze likwidacji szkoły będzie nienormatywnym aktem generalnym, a uchwała o likwidacji szkoły – aktem generalnym zawierającym normy, czyli normatywnym.
Mając powyższe na względzie, stwierdzić należy, że skarżący mają interes prawny w zaskarżeniu uchwały o likwidacji szkoły.
Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżących. Data likwidacji szkoły wyznaczona jest na (...) sierpnia 2017 r. Dzieci skarżących mają zatem zapewnioną kontynuację nauki, bowiem termin likwidacji szkoły jest dość odległy. Z akt sprawy wynika, że w chwili podjęcia uchwały dzieci skarżących uczęszczały do klasy czwartej i w związku z tym mają możliwość zakończenia nauki w Szkoły Podstawowej (...). Podkreślić bowiem należy, że szkoła podstawowa jest likwidowana poprzez wygaszenie, a wiec stopniowe zakończenie działalności.
Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut, że skarżącym rodzicom nie doręczono zawiadomienia o likwidacji szkoły.
Zgodnie z art. 59 ust. 1 zdanie drugie ustawy o systemie oświaty organ prowadzący szkołę jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów (w przypadku szkoły dla dorosłych - uczniów), właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu.
Z akt sprawy wynika, że nie zawiadomiono C o zamiarze likwidacji szkoły z uwagi na brak danych o jego miejscu pobytu. O likwidacji szkoły została zawiadomiona matka dziecka D. Podkreślić w tym miejscu należy, że w wykazie uczniów uczęszczających do Szkoły Podstawowej Nr 10 (...) D jest wskazana jako jedyny opiekun prawny ucznia – E. W tych okolicznościach brak jest podstaw do twierdzenia, że to organ ma poszukiwać aktualnego miejsca pobytu i adresu do korespondencji C, w sytuacji gdy matka ucznia nie zna aktualnego adresu ojca ucznia, a i sam zainteresowany nigdy nie podał adresu miejsca pobytu lub adresu do korespondencji.
Bezzasadny jest również zarzut, że nie zawiadomiono A o zamiarze rozpoczęcia likwidacji szkoły. Z akt sprawy wynika, że w dniu 1 lutego 2012 r. o godzinie 18:45 pracownik Urzędu Miasta (...) podjął próbę doręczenia przesyłki z zawiadomieniem A. Skarżąca odmówiła przyjęcia pisma, o czym poczyniono adnotację "odmowa przyjęcia" na zawrotnym potwierdzeniu odbioru. Skarżącą poinformowano również o pozostawieniu pisma w Urzędzie Miasta (...). Skarżąca sama przyznaje w skardze, że była próba doręczenia zawiadomienia przez pracownika urzędu miasta. Powyższe doręczenie należy uznać za prawidłowe. Zgodnie bowiem z art. 47 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (w brzmieniu obowiązującym w dniu doręczenia zawiadomienia skarżącej), jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez pocztę lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy. Z art. 47 § 2 k.p.a. wynika, że przypadkach, o których mowa w § 1, uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło zatem do naruszenia art. 59 u.s.o.
Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący zapewnienia bezpłatnego transportu dzieciom likwidowanej szkoły, skoro dzieci mają zapewnioną naukę do ukończenia szkoły.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło