III SA/Lu 716/12

PostanowienieWSA w Lublinie2013-04-17

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, gdy strona wykazuje dochód i zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, mimo trudnej sytuacji finansowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W sytuacji, gdy strona posiada stały dochód, zaspokojone potrzeby mieszkaniowe i nie wykazuje szczególnie trudnej sytuacji życiowej, nie ma podstaw do przyznania pomocy w zakresie całkowitym, a jedynie w zakresie częściowym, obejmującym koszty wyższe niż opłaty sądowe.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego. Skarżący przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochód z pracy i brak majątku, ale zamieszkiwanie w domu ojca i pracę w jego gospodarstwie rolnym. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując przepisy PPSA dotyczące prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano M. J. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata. II. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. J. z dnia 25 marca 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu postanawia: I.Przyznać M. J. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. II.Odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 8 listopada 2012 r. (data wpływu do sądu), złożonym na urzędowym formularzu, skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 12 listopada 2012 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Kolejnym wnioskiem z dnia 25 marca 2013 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżący rozszerzył zakres żądania prawa pomocy domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych i nadesłania dodatkowych dokumentów źródłowych skarżący nadesłał pismo z dnia 11 kwietnia 2013 r., w którym złożył oświadczenie, że jest mu obojętne czy zostanie dla niego ustanowiony radca prawny, czy adwokat, a ponadto wyjaśnił swoją sytuację materialną. Z oświadczenia skarżącego złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy dnia 25 marca 2013 r. wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ani żadnych zasobów finansowych, utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] zł "na rękę". W piśmie z dnia 11 kwietnia 2013 r. skarżący wyjaśnił, że zamieszkuje w domu ojca, nie posiada gospodarstwa rolnego, a jedynie obsiewa pole należące do ojca. Referendarz sądowy stwierdził co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ustawy p.p.s.a.). Podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Do kosztów sądowych na obecnym etapie sprawy należy opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem i wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, które każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192) i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Natomiast stawka minimalna wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie niniejszej dla reprezentowania strony wynosi 240 zł netto - § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) i 295,20 zł brutto - § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Stwierdzić należy, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie jedynie w zakresie częściowym. Przedstawiona w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy i przesłanym w odpowiedzi na wezwanie piśmie z dnia 11 kwietnia 2013 r. , sytuacja materialna i rodzinna skarżącego uprawnia do stwierdzenia, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Dlatego zasadne jest przyznanie stronie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, które to koszty w większym zakresie niż koszty sądowe, obciążyłyby budżet domowy skarżącego. Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec jak w pkt I postanowienia. Jednocześnie brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w całkowitym zakresie, skarżący nie wykazał bowiem, że nie jest w stanie uiścić jakichkolwiek kosztów postępowania. Podnieść w tym miejscu należy, że prawo pomocy w całkowitym zakresie jest przyznawane osobom, które ze względu na sytuację życiową (brak majątku, brak dochodów), mimo największych starań, nie są w stanie wygospodarować środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W przedstawionych przez skarżącego okolicznościach, rozważając możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych, stwierdzić należy, że jego obecna sytuacja materialna strony nie należy do szczególnie trudnych. Skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, nie ma nikogo na utrzymaniu, posiada stały dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę wynoszący [...] zł miesięcznie. Aczkolwiek skarżący nie posiada nieruchomości rolnej, to jednak pracuje w gospodarstwie rolnym ojca, w związku z czym może korzystać z pożytków jakie ta nieruchomość przynosi, chociażby w postaci płodów rolnych, co niewątpliwie może przyczynić się do zmniejszenia kosztów utrzymania. Mając powyższe na uwadze, w ocenie referendarza skarżący jest w stanie uiścić pozostałe koszty sądowe, które każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Wobec niewykazania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z tych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w pkt II postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło