III SA/Lu 831/14

WyrokWSA w Lublinie2015-03-26

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, w sytuacji braku możliwości ustalenia przebiegu granic nieruchomości na podstawie zebranych dowodów i braku ugody między stronami, prawidłowo umorzył postępowanie rozgraniczeniowe i przekazał sprawę do rozpatrzenia sądowi powszechnemu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek umorzyć postępowanie rozgraniczeniowe i przekazać sprawę do rozpatrzenia sądowi powszechnemu, jeżeli w sytuacji sporu granicznego nie dojdzie do zawarcia ugody między stronami lub nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości na podstawie zebranych dowodów. W takim przypadku organ nie bada z urzędu ostatniego stanu spokojnego posiadania, gdyż jest to kwestia należąca do kompetencji sądu powszechnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji o umorzeniu postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Organ I instancji umorzył postępowanie, ponieważ geodeta stwierdził brak jednoznacznych dowodów pozwalających ustalić przebieg granic i nie doszło do zawarcia ugody między stronami. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 marca 2015 r. sprawy ze skargi M. B. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [..] nr [..] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia (...) r. nr (...) A umorzył postępowanie w sprawie rozgraniczenia położonych we wsi (...) nieruchomości oznaczonych w ewidencji gruntów jako działka nr (...) stanowiącą własność Gminy (...) z działkami nr (...) i (...) (będących we władaniu (...)) oraz przekazał do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w (...) sprawę ustalenia przebiegu spornych granic tych nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w trakcie rozprawy granicznej, na którą stawiły się strony, upoważniony geodeta, po przeprowadzeniu wizji w terenie poinformował zainteresowanych, że brak jest w sprawie jednoznacznych dowodów, o których mowa w art. 31 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, pozwalających ustalić przebieg granic, w związku z czym istnieje możliwość ich przyjęcia na podstawie zgodnego oświadczenia stron (art. 31 ust. 3 cyt. ustawy). Na odcinku oznaczonym punktami nr 516-517-518-519- 520-521 i odcinku oznaczonym punktami nr 516-507-508-514-510-511 między nieruchomością nr (...) stanowiącą własność Gminy (...), a działkami ewidencyjnymi oznaczonymi numerami (...) i (...) został ujawniony spór graniczny, którego istota sprowadzała się do odmiennego wskazywania przez (...) małż. (...) przebiegu granic. Wobec braku możliwości zakończenia istniejącego sporu poprzez zawarcie ugody, o której mowa w art. 31 ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, geodeta dokonał tymczasowego utrwalenia punktów granicznych według wskazań obu stron, oznaczył przebieg granic na szkicu granicznym stanowiącym integralną część protokołu granicznego, sporządził opinię techniczną w sprawie i całość dokumentacji przekazał organowi prowadzącemu postępowanie. Sporządzone przez geodetę materiały w tej sprawie włączono w dniu (...) r. do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej we (...). W tych okolicznościach w trybie art. 34 ust. 2 cyt. ustawy, należało postępowanie administracyjne umorzyć a sprawę z urzędu przekazać do sądu powszechnego. Od powyższej decyzji odwołali się (...) (...). W uzasadnieniu odwołania między innymi wskazali, że sprawa jest już rozpatrywana po raz kolejny i decyzja A nie odbiega treścią od poprzedniej decyzji uchylonej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...). Obecna decyzja została uzupełniona o materiał w postaci wykazu dokumentów geodezyjnych, które geodeta przy sporządzaniu protokołu granicznego brał pod uwagę oraz o wyjaśnienie organu, że nie może on badać ostatniego spokojnego stanu posiadania. Organ pominął przekazane geodecie dokumenty - mapę ewidencyjną z 2008 r. oraz pismo Wójta Gminy (...) z dnia (...) r. Nie ustalił jednak, do czego był zobowiązany stosownie do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1(...) r. sygn. akt I OSP 5/06, przebiegu granic według ostatniego spokojnego stanu posiadania nieruchomości. Decyzją z dnia (...) r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) utrzymało w mocy skarżoną decyzję A z dnia (...) r. W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że wyżej wymieniona uchwała NSA dotyczy wyłącznie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, a nie trybu jego przeprowadzania. Odnosząc się do zarzutu nieustalenia granicy według "ostatniego spokojnego posiadania" Kolegium wyjaśniło, że tego rodzaju przesłanka jest brana pod uwagę nie w postępowaniu administracyjnym, ale w postępowaniu przed sądem powszechnym. Takie stanowisko ma odzwierciedlenie w orzecznictwie NSA oraz doktrynie. Kolegium argumentowało dodatkowo, że A prawidłowo ocenił, że w stanie faktycznym sprawy nie jest możliwie wydanie decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu nieruchomości w oparciu o art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnieśli (...) (...) domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i zarzucając naruszenie: 1) art. 7, art. 77 § 1 i 78 § 1 K.p.a. polegające na oparciu ustaleń w zakresie stanu faktycznego wyłącznie o dowody przedstawione przez Burmistrza Włodawy i zaniechanie przeprowadzenia z urzędu innych dowodów, a zwłaszcza dowodu w postaci mapy ewidencyjnej w skali 1:1000 z dnia (...) r. oraz pisma Wójta Gminy (...) z dnia (...) r. znak: (...); przeprowadzenie tych dowodów było niezbędne dla wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności; 2) art. (...) § 1 K.p..a. poprzez nieprawidłowe wartościowanie dowodów i przypisywanie większego znaczenia dla rozstrzygnięcia dowodom wskazanym przez A, a nie dowodom zgłaszanych przez skarżących, co doprowadziło do przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów; 3) naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie decyzji, a w szczególności nie odniesienie się do całokształtu zarzutów podniesionych w odwołaniu i zawartych w nim wniosków dowodowych. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Tytułem wstępu należy podnieść, że organem właściwym do przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego był A stosownie do postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) r. Postanowieniem tym uwzględniono wniosek z dnia (...) r. o wyłączenie Wójta Gminy (...) jako organu mającego dokonać rozgraniczenia. Pierwotna decyzja A o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazaniu sprawy sądowi powszechnemu zapadła w dniu (...) r. Decyzję tę uchylono w całości decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) r. a (...) przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. Rozpoznano ją decyzją A z dnia (...) r. W trakcie kontroli instancyjnej powyższą decyzję uchylono w całości (sprawę przekazując organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia) na podstawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) r. A rozpoznał sprawę i decyzją wydaną w dniu (...) r. umorzył postępowanie rozgraniczeniowe i przekazał sprawę sporu granicznego do rozstrzygnięcia Sądowi Rejonowemu w (...). Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) r. utrzymano w mocy tę decyzję. Powyższa decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) nie narusza prawa. W ocenie Sądu, zasadnym jest stanowisko Kolegium, że w badanej sprawie wystąpiły podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. W sprawie bowiem wszczęto postępowanie rozgraniczeniowe postanowieniem organu z dnia (...) r. i wyznaczono uprawnionego geodetę do przeprowadzenia czynności technicznych (rozgraniczeniowych) związanych z ustaleniem granic działek gruntów. Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 ze zm.), wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony. W myśl art. 29 ust. 1 cyt. ustawy, rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Stosownie do art. 31 ust. 1 czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Przepis ten w ust. 2 określa, że przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej. Omawiana ustawa przewiduje, że jeżeli jest brak danych, o których mowa w ust. 2, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy (art. 31 ust. 3). W razie sporu co do przebiegu linii granicznych, geodeta nakłania strony do zawarcia ugody. Ugoda zawarta przed geodetą posiada moc ugody sądowej (art. 31 ust. 4). Z materiału dowodowego zgromadzonego w tej sprawie, w tym z treści protokołu granicznego z dnia (...) r. oraz składanych przez strony wyjaśnień wynikało, że spór graniczny dotyczył przebiegu granic pomiędzy trzema działkami. Jedną z nich oznaczoną nr (...) stanowiła droga. Przylegały do niej dwie działki nr (...) i (...). Wójt Gminy (...) utrzymywał, że wschodnią granicę działki nr (...) (stanowiącą własność Gminy (...)) powinno się ustalić na odcinku wyznaczonym przez geodetę punktami (515, 516, 517) a dalej wyznaczyć przebieg granicy nieruchomości wzdłuż linii określonej punktami (517, 518, 519, 520, 521). Skarżący (...) (...) (współwłaściciele działki ewidencyjnej nr (...); J. (...) jako dzierżawca działki nr (...)) stwierdzili, że akceptują granicę nieruchomości na odcinku wyznaczonym punktami (516, 507, 508, 514, 510, 511). Przebiegu granicy nie ustalono na odcinku określonym punktami (516 – 511) mimo, że geodeta nakłaniał strony do zawarcia ugody granicznej. Ustalenie i odtworzenie precyzyjnych granic nieruchomości na podstawie dostępnej dokumentacji (w tym dowodów w postaci rejestru i mapy ewidencyjnej w skali 1 : 5000 opracowanej na podstawie pomiarów z lat 1960 – tych, zaktualizowanej w wyniku uwłaszczeń z lat 1970 - tych, rysunku tej mapy z opisem szerokości drogi nr (...) świadczącym, że szerokość drogi wynosi od 6,0 m na odcinku z wsią (...) oraz 4,0 m na pozostałym odcinku, operatów ewidencyjnych wsi A i (...) wskazujących, że droga nr (...) na całej długości ma szerokość 3,0 m oraz mapy z lat 1910 – 1913 ilustrującej przebieg drogę o jeszcze innej szerokości bo 6, 91 m) było niemożliwe – według geodety – wobec sprzeczności danych ewidencyjnych wynikających z tej dokumentacji. Wyniki wywiadu terenowego świadczyły, że linię użytkowania terenów między drogą nr (...) i działką nr (...) stanowiła wysoka skarpa (na odcinku północnym) i resztki starego płotu (na odcinku wschodnim), zaś linię użytkowania między droga nr (...) i działką nr (...) wyznaczało nowe ogrodzenie (na odcinku północnym) oraz ogrodzenie drewniane (na odcinku wschodnim). Z akt sprawy wynikało również, zainteresowane strony podpisały protokół graniczny w części zawierającej ich oświadczenia odnośnie wskazywanych linii granicznych. Skarżący jako dowód, że granica przebiega tak, jak to oni wskazują, przedłożyli geodecie mapę w skali 1 : 1000 z dnia (...) r. oraz pismo Wójta Gminy (...) z dnia (...) r. Z protokołu granicznego wynikało, że według dokumentacji ewidencyjnej, przebieg granic był możliwy do ustalenia wyłącznie na odcinku wyznaczonym punktami 515 – 516. Dokumentacja ta nie pozwalała na określenia położenia granicy na odcinku określonym punktami (511, 510, 514, 508, 507, 516). W tych warunkach szczegółowy przebieg granicy na tym odcinku możliwy był do ustalenia – jak wyżej wykazano na mocy art. 31 ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - na podstawie ugody zawartej między stronami. Do zawarcia ugody, o której mowa w tym przepisie niezbędne było złożenie zgodnych oświadczeń zarówno ze strony Wójta Gminy (...), jak i skarżących. (...) (...) nie podpisali jednak całego protokołu granicznego z dnia (...) r. bez podania przyczyny. Oznaczało to, że nie doszło do zawarcia porozumienia i ugody przed geodetą dokonującym czynności rozgraniczeniowych na gruncie. Opinia techniczna geodety z dnia 30 maja 2011 r. wskazywała na możliwość rozgraniczenia działki nr (...) i (...) na odcinku wyznaczonym punktami 515 – 516 w drodze decyzji wydanej przez organ. Podobnego wniosku co do rozgraniczenia działki nr (...) z działką nr (...) powyższa opinia nie zawierała. Pismo Wójta Gminy (...) z dnia (...) r. skierowane do Wojewody Lubelskiego (k. 15 akt adm.) nie jest dowodem wskazującym na przebieg granic. Zawiera ono między innymi wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej, że Gminie (...) przysługuje prawo własności działki nr (...) zlokalizowanej w pasie drogowym drogi gminnej nr (...) oraz ogólne informacje na temat wydzielenia nieruchomości z działek nr(...) nr (...) stanowiących własność skarżących. Pismo to nie zawierało jakichkolwiek danych odnośnie granic działek. Mapa z dnia (...) r. (k. 16 akt adm.) ilustrująca między innymi przebieg drogi nr (...) i położenie zlokalizowanych przy niej nieruchomości (w tym działki nr (...)) nie jest dowodem na to, że szerokość drogi wynosi 3 m, jak to twierdzą skarżący w piśmie z dnia (...) r. i że zachodzą podstawy do precyzyjnego ustalenia granicy działki nr (...) w oparciu o tego rodzaju dokument. Porównanie szkicu granicznego (załącznika do protokołu granicznego z dnia (...) r.) z mapą z dnia (...) r. pozwala jedynie na ustalenie, że na drodze nr (...) znajduje się jezdnia z płyt betonowych, zaś działka nr (...) oddzielona jest od drogi nowym ogrodzeniem. Niezasadne są więc zarzuty i wnioski skargi, że nie wystąpił w sprawie spór graniczny w rozumieniu przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne a problem sprowadza się do konfliktu na tle wybudowania przez skarżących ogrodzenia przy pasie drogi nr (...) i w związku z tym nie było podstaw do orzekania przez organ o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego. Jak wyżej wyjaśniono rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Skarżący wzięli udział w rozgraniczeniu, czego dowodem są ich wyjaśnienia udzielone geodecie ustalającym przebieg granic. Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic i szczegółowe czynności wykonywane przy ustaleniu przebiegu granic określa rozporządzenie Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. z 1999 r. Nr 45, poz. 453). W myśl § 3 cyt. rozporządzenia, podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości stanowią dokumenty: 1) stwierdzające stan prawny nieruchomości, 2) określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości. Zgodnie z § 4 dokumentami, o których mowa w § 3 pkt 1, są: 1) odpisy z ksiąg wieczystych lub odpisy dokumentów znajdujących się w zbiorze dokumentów, 2) wypisy aktów notarialnych, 3) prawomocne orzeczenia sądu i ugody sądowe, 4) ostateczne decyzje administracyjne. W świetle § 5 ust. 1 cyt. rozporządzenia, dokumentami, o których mowa w § 3 pkt 2, są: 1) dokumenty geodezyjne zawierające dane liczbowe do ustalenia przebiegu granic: a) szkice graniczne, protokoły graniczne, akty ugody, b) zarysy pomiarowe z pomiaru granic, c) szkice wyznaczenia granic działek wydzielonych w wyniku scalenia, wymiany gruntów lub w wyniku podziału nieruchomości, d) inne dokumenty pomiarowe, obliczeniowe i opisowe pozwalające na ustalenie przebiegu granic, 2) w razie braku dokumentów, o których mowa w pkt 1, mapy i plany obejmujące granice albo inne elementy pozwalające na odtworzenie lub analizę przebiegu granic, w szczególności: a) mapy jednostkowe nieruchomości, b) mapy katastralne, c) mapy scalenia i wymiany gruntów, d) plany parcelacyjne, e) mapa ewidencji gruntów, f) mapa zasadnicza. Myśl przepisu § 5 ust. 2 dokumenty, o których mowa w ust. 1, stanowią podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości, jeżeli zostały przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem § 6 ust. 1. Stosownie do § 5 ust. 3, za podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości mogą służyć uwierzytelnione przez ośrodek dokumentacji kopie, wyrysy, odrysy, wypisy lub odpisy dokumentów przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli zawierają dane o ich rodzaju, dacie powstania i wykonawcy. Stosownie do § 6 ust. 1 dokumenty nie znajdujące się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym mogą stanowić podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości, jeżeli: 1) stanowią całość lub część operatu pomiarowego lub katastralnego, 2) zawierają podpis wykonawcy i datę sporządzenia dokumentu lub istnieje możliwość ustalenia wykonawcy i takiej daty, 3) można stwierdzić, że zostały one sporządzone w wyniku dokonania pomiarów na gruncie i użyte do opracowania mapy nieruchomości, której przebieg granic jest ustalany, lub nieruchomości bezpośrednio z nią sąsiadującej, 4) zostały sporządzone przez osoby i organy, których wykaz stanowi załącznik 1 do rozporządzenia. Powyższy przepis w ust. 2 określa, że dokumenty, o których mowa w ust. 1, lub ich kopie, potwierdzone przez geodetę, podlegają włączeniu do operatu rozgraniczeniowego. W świetle powołanych wyżej unormowań, nie jest więc zasadny zarzut skargi odnośnie "wartościowania" dowodów przez Kolegium. W tym miejscu wymaga podkreślenia, że organ nie miał podstaw do wydania merytorycznej decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości. W myśl art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Przepis ten w ust. 2 stanowi, że wydanie decyzji poprzedza: 1) dokonanie przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta) oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami; w wypadku stwierdzenia wadliwego wykonania czynności upoważnionemu geodecie zwraca się dokumentację do poprawy i uzupełnienia; 2) włączenie dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W rozpoznawanej sprawie organ był zobowiązany do wydania decyzji umarzającej administracyjne postępowanie rozgraniczeniowe. Zgodnie z treścią art. 34 ust. 1 ustawy, jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Użyty w tym przepisie zwrot "upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania" nie oznacza, że organ prowadzący postępowanie rozgraniczeniowe bada z urzędu ostatni stan niezakłóconego posiadania działek gruntu. Kwestię tę Kolegium prawidłowo zinterpretowało w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że zagadnienie stanu posiadania nieruchomości jest przedmiotem rozważań sądu powszechnego kompetentnego do rozstrzygnięcia sporu granicznego na tle posiadania i korzystania z nieruchomości przez uprawnione do tego osoby. Przepis art. 34 ust. 2 przewidujący, że organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi, zobowiązywał A do wydania decyzji o treści takiej właśnie, jak tego wymaga to przywołane unormowanie. Stąd rozstrzygnięcie Kolegium o utrzymaniu w mocy – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – decyzji A jest rozstrzygnięciem pozbawionym wad prawnych. Nieuzasadnione są zarzuty i wnioski skargi, że nie wszystkie okoliczności w sprawie zostały dostatecznie wyjaśnione i rozważone oraz, że organ oparł swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na dowodach dostarczonych przez Wójta Gminy (...). Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie został zebrany – wbrew stanowisku skarżących - w sposób prawidłowy. Dowody zgromadzone w sprawie nie dają podstawy do przyjęcia, że można w sposób jednoznaczny ustalić przebieg spornej granicy na podstawie istniejących znaków i śladów granicznych oraz dostępnej organowi dokumentacji. W sytuacji, gdy dokumentacja geodezyjna zawiera sprzeczne ze sobą dane (tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) i nie ma możliwości jednoznacznego ustalenia przebiegu granic na podstawie zgromadzonych dowodów, a właściciele nieruchomości nie wyrażają zgody na wyznaczenie granicy według propozycji geodety prowadzącego czynności rozgraniczeniowe, to zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy, organ ma obowiązek wydania decyzji o umorzeniu postępowania i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. Decyzja wydana na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, a jedynie kończy bieg postępowania administracyjnego. Nie zawiera bowiem merytorycznego rozstrzygnięcie dotyczącego przebiegu granic. Wymienia jedynie powody uniemożliwiające merytoryczne zakończenie sprawy w postępowaniu administracyjnym. W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) słusznie oceniło, że ustalony stan faktyczny nie upoważnia organu do wydania decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu w oparciu o art. 33 ust. 1 ustawy. Z prawidłowo sporządzonego protokołu granicznego i opinii geodety wynika, że istniejące dokumenty nie pozwalają na wskazanie w sposób jednoznaczny przebiegu granic. Postępowanie administracyjne nie naruszało, wbrew zarzutom i wnioskom skargi, zasad gromadzenia i oceny materiału dowodowego w świetle przepisów art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Zebrany w sprawie materiał dowodowy należało uznać za kompletny i pozwalający na wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Jego uzasadnienie spełnia wymogi wynikające z dyspozycji art. 107 § 3 K.p.a. dotyczące elementów składających się na uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji. Formalnie Kolegium nie odniosło się do zarzutu, że organ I instancji pominął jako dowód - mapę w skali 1 : 1000 z dnia (...) r. oraz pismo Wójta Gminy (...) z dnia (...) r. Nie ustosunkowało się również do kwestii, że dokumenty te przedłożone do protokołu granicznego pozwalały organowi na "przeprowadzenie granicy wzdłuż linii czerwonej" W tym miejscu trzeba wyjaśnić, że linia czerwona – według protokołu rozgraniczeniowego – oznacza przebieg granicy wyznaczonej punktami (...) – to jest granicy wskazywanej przez skarżących (granicy przebiegającej po jezdni z płyt betonowych, tuż za ogrodzeniem działki nr (...), na wysokości działki nr (...) – granica "czerwona" prowadzi prawie przez środek drogi). Granica "zielona" wyznaczona punktami (...) – wskazywana przez Wójta Gminy (...) przebiega po działce nr (...) pomiędzy jej nowym ogrodzeniem a budynkami gospodarczymi posadowionym na tejże działce. Dalszy przebieg linii "zielonej" oznacza, że działka nr (...) powinna być znacząco pomniejszona o szeroki pas gruntu od strony drogi (działki nr (...)). W tych warunkach Kolegium nie musiało szczegółowo wyjaśniać problemu dopuszczalności ustalenia granicy wzdłuż linii czerwonej. Wyjaśniło jednak z powołaniem się na przepisy powołanego wyżej rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1999 r. o rozgraniczaniu nieruchomości, jakie dokumenty są uwzględniane przy rozgraniczaniu nieruchomości. Kolegium nie podjęło się samodzielnej oceny dwóch dowodów (mapy z 2008 r. oraz pisma z 2008r.) co nie błędem, skoro A w uzasadnieniu decyzji z dnia (...) r. jasno i wyraźnie wyjaśnił, że dokonał oceny przedstawionej dokumentacji, że jest ona sporządzona w sposób prawidłowy, że włączenie dokumentacji technicznej do właściwego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zostało poprzedzone czynnościami sprawdzającymi poprawność wykonania zgłoszonych prac a pozytywny wynik kontroli Starostwa Powiatowego we Włodawie uzasadniał włączenie w dniu 15 czerwca 2011 r. dokumentacji opracowanej w trakcie czynności związanych z rozgraniczeniem do ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Trzeba podkreślić, że w realiach skontrolowanego postępowania rozgraniczeniowego rzeczą organu nie było dokonanie indywidualnej oceny każdego dowodu z osobna i wyrażenie przez organ stanowiska na temat co wynika z analizy poszczególnych dokumentów geodezyjnych odnośnie szczegółowego przebiegu granic na gruncie i jak te granice powinny być wyznaczone przez geodetę. Takiego wniosku nie można wywodzić ani z treści przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, w których mówi się, że przebieg granic nieruchomości ustala wyznaczony przez organ geodeta, że sprawdza się zgodność sporządzonych dokumentów z przepisami (art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy), ani z przepisów powołanego wyżej rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1999 r. Skarżący nie podnieśli żadnego konkretnego argumentu, że zachodzą obiektywnie uzasadnione podstawy do stwierdzenia wadliwego wykonania czynności rozgraniczeniowych i do zwrócenia dokumentacji technicznej do poprawy i uzupełnienia przez geodetę. Dokumenty i dowody, które były brane pod uwagę przez A przy orzekaniu w tej sprawie zostały wyszczególnione i omówione w uzasadnieniu rozstrzygnięcia z dnia (...) r. a Kolegium dodatkowo wyjaśniło skarżącym, że postępowanie rozgraniczeniowe prowadzone przez organ administracji publicznej może zakończyć się jedną z trzech decyzji: - o umorzeniu postępowania (na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.) w sytuacji, gdy strony postępowania dojdą do porozumienia i zawrą przed geodetą ugodę co do przebiegu granicy, która ma wówczas charakter ugody cywilnoprawnej i moc ugody sądowej, zaś wzruszenie takiej decyzji może nastąpić tylko przed sądem powszechnym; - o rozgraniczeniu nieruchomości w sytuacji, kiedy zainteresowani właściciele nie zawarli ugody, ale zebrane dowody dają podstawę do ustalenia przebiegu granicy lub przebieg granicy został ustalony, na podstawie zgodnego oświadczenia stron (właścicieli nieruchomości); - o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazaniu sprawy z urzędu do rozpatrzenia właściwemu sądowi powszechnemu, jeżeli nie dojdzie do zawarcia ugody co do przebiegu linii granicznych lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa materialnego, ani przepisów postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym uchylenie, bądź stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Z tych też względów i na mocy art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło