III SA/Lu 86/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędziowie WSA Jerzy Drwal, WSA Robert Hałabis, Protokolant referent stażysta Marcin Ścibor, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi R. D. na postanowienie Wojewody z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] Wojewoda L. (dalej jako "organ odwoławczy") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Ł. (dalej jako "organ I instancji") z dnia [...] września 2017 r., nr [...] o wymeldowaniu R. D. (dalej jako "skarżący") z lokalu przy ulicy [...] w Ł. W uzasadnieniu organ podał, że decyzję organu I instancji doręczono skarżącemu w trybie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", w dniu 9 października 2017 r. Odwołanie skarżący złożył w dniu 24 października 2017 r. Kolegium wyjaśniło, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). Stosownie do art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Organ odwoławczy stwierdził w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. D. zaskarżył powyższe postanowienie Wojewody L. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: art. 7, art. 8, art.44 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego – art. 35 w związku z art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2017 r., poz. 657). Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, przekazanie sprawy do merytorycznego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w skrzynce pocztowej nie było awizo, odpis decyzji organu I instancji otrzymał w Urzędzie Miasta w Ł. Odwołanie wniósł w dacie umożliwiającej jego skuteczne wniesienie. Skarżący podkreślił, że nie przedstawiono stronie dowodu nadania przesyłki, a zatem nie ma możliwości ustalenia daty jej awizowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda L. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody L., w którym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wywodził, że decyzja Burmistrza Ł. z dnia [...] września 2017 r. została doręczona skarżącemu w trybie art. 44 k.p.a. Zgodnie z art. 39 k.p.a. organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W sprawie niniejszej doręczenie przesyłki zawierającej decyzję Burmistrza Łęcznej organ administracji powierzył pracownikowi organu. Artykuł 42 § 1 k.p.a. stanowi, że pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy. Z kolei art. 43 k.p.a. w zdaniu pierwszym stanowi, że w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Z art. 44 k.p.a. wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ (§ 1). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4). Analiza wspomnianych wyże przepisów prowadzi do wniosku, że ustawodawca dla doręczania pism osobom fizycznym ustanowił wiążącą organ administracyjny kolejność miejsc, w których to doręczenie może nastąpić. W pierwszej kolejności organ powinien podjąć próbę doręczenia przesyłki adresatowi zgodnie z zasadami określonymi w art. 42 k.p.a. Dopiero w sytuacji, gdy ten sposób doręczenia będzie nieskuteczny z uwagi na nieobecność adresata, wówczas powinien zastosować reguły wynikające z art. 43 k.p.a. Ostatecznie zaś, gdy zawiodą próby doręczenia pisma w trybie art. 42 i 43 k.p.a., wówczas w rachubę wchodzi konieczność doręczenia pisma w sposób określony w art. 44 k.p.a. W niniejszej sprawie istotna jest ocena skuteczności i prawidłowości doręczenia zastępczego, a ocena taka może być przeprowadzona wyłącznie w oparciu o dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że w dokumencie zwanym "potwierdzeniem odbioru" powinny zostać stwierdzone wszystkie okoliczności umożliwiające przyjęcie domniemania doręczenia przesyłki, tj. że doręczyciel nie zastał adresata w domu, że zawiadomienie o umieszczeniu przesyłki w urzędzie pocztowym lub w urzędzie właściwej gminy (miasta) zostało umieszczone w należącej do adresata skrzynce na korespondencję lub w innym miejscu, oraz że przesyłki tej nie podjęto w terminie. W przeciwnym wypadku dokument ten nie jest dowodem dokonanego doręczenia zastępczego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 528/05; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 846/08 i z dnia 27 października 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 450/10; wyroki WSA w Łodzi z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 1064/09 i z dnia 28 października 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 498/10). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skutecznie dokonano doręczenia zastępczego decyzji organu I instancji w trybie art. 44 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że Burmistrz Ł. decyzję z dnia [...] września 2017 r. doręczył w sposób określony w art. 44 ust. 1 pkt 2 k.p.a., to jest przez pracownika Urzędu Miasta w Ł. Z adnotacji znajdujących się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k. 64 akt adm.) wynika, że w dniu 25 września 2017 r. z powodu niemożności doręczenia pisma adresatowi, pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi czy dozorcy, pracownik Urzędu Miasta pozostawił zawiadomienie "awizo" o możliwości odebrania decyzji w siedzibie organu, umieszczając je w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Pismo zostało powtórnie awizowane w dniu 3 października 2017 r. W związku zaś z niepodjęciem tego pisma w terminie, jego zwrot do organu nastąpił w dniu 11 października 2017 r. Zarówno z koperty, jak i zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika jednoznacznie, kiedy i gdzie pracownik pozostawił awizo i w jakim terminie adresat mógł odebrać przesyłkę. Jak już wyżej wskazano, na kopercie znajduje się adnotacja potwierdzająca awizowanie przesyłki w dniu 25 września 2017 r. i 3 października 2017 r. Doręczyciel pozostawił zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Miasta w Ł. w skrzynce pocztowej adresata, wraz z informacją o terminie odbioru, zgodnie z art. 44 § 2 lub § 3 k.p.a. Skoro zatem powyższa przesyłka nie została przez stronę odebrana (bez względu na przyczynę), to skutek jej doręczenia nastąpił w dniu 9 października 2017 r., dlatego termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg, a upłynął bezskutecznie w dniu 23 października 2017 r. Ponieważ odwołanie zostało złożone przez stronę w dniu 24 października 2017 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym), zostało więc wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, co powodowało konieczność wydania przez organ odwoławczy postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. Skarżący nie wykazał, że nie zachodziły podstawy do uznania doręczenia zastępczego za skuteczne. Ciężar obalenia domniemania doręczenia zastępczego przesyłki w trybie art. 44 k.p.a. ciąży na stronie. Domniemanie faktyczne wynikające z tego przepisu może być obalone wówczas, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 180/12). Organ w toku postępowania administracyjnego ustalił, że adres zameldowania skarżącego na pobyt stały to ul. [...] w Ł. Wszelka korespondencja od organu była dostarczana na powyższy adres. Sam skarżący przyznaje, że jako adres do doręczeń wskazał wyżej wymieniony adres zameldowania. Okoliczność, że w czasie dokonywania doręczenia skarżący przebywał w innym miejscu niż adres doręczenia (skarżący wskazał, że w roku akademickim przebywa w Krakowie), nie niweczy skutków prawnych wynikających z obowiązującego prawa. W tych okolicznościach sprawy organ prawidłowo uznał, że doręczenie decyzji organu I instancji w trybie art. 44 k.p.a. było prawidłowe i w konsekwencji odwołanie wniesione w dniu 24 października 2017 r. złożone zostało z uchybieniem terminu. Nadmienić należy, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W zakresie zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. wyjaśnić należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego, materiał dowodowy w sprawie został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, a jego ocena była zgodna z zasadami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera klarowne wyjaśnienie podstawy jego wydania, z należytym przytoczeniem i prawidłowym wyjaśnieniem odpowiednich przepisów prawa, które stanowiły podstawę przyjętego sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Oczywista omyłka w zaskarżonym postanowieniu, polegająca na wskazaniu art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a. zamiast art. 44 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może stanowić podstawy uchylenia postanowienia. Omyłka ta została zresztą sprostowana przez organ postanowieniem z dnia 17 stycznia 2018 r. (k. 72 akt adm.). Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.).