III SA/Lu 932/14

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata D. D. z dnia 3 kwietnia 2014 r. o przyznanie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenia za udział w postępowaniu przed sądem I instancji oraz za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia: I. przyznać adwokatowi D. D. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w kwocie 147,60 zł (sto czterdzieści siedem złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym 27,60 zł (dwadzieścia siedem złotych i sześćdziesiąt groszy) należnego podatku od towarów i usług. II. odmówić adwokatowi D. D. przyznania tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenia za udział w postępowaniu przed sądem I instancji. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokacka w [...] w dniu 13 stycznia 2015 r. wyznaczyła dla strony skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata D. D. W dniu 3 kwietnia 2015 r. pełnomocnik strony złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem I instancji oraz za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej według norm prawem przepisanych. Wniosek zawierał oświadczenie, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu nie zostały zapłacone w całości, ani w części. Jednocześnie z wnioskiem pełnomocnik strony złożył skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 marca 2015 r. odrzucającego skargę. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat [...] otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów [...] w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 461), dalej jako rozporządzenie, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % stawki minimalnej, określonej w pkt 1 (wynoszącej 240 zł), a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Zatem wynagrodzenie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, który reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem I instancji, wynosi 120 złotych netto. Wynagrodzenie to należy powiększyć o stawkę podatku od towarów i usług w wysokości 23 %, zgodnie z § 2 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Stąd kwota należna pełnomocnikowi z tytułu jego wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 147,60 złotych (120 zł + 27,60 zł należnego podatku od towarów i usług). Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 250, art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia, należało orzec jak w punkcie I postanowienia. Jednocześnie brak jest podstaw do przyznania pełnomocnikowi tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenia za udział w postępowaniu przed sądem I instancji. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jedn.: Dz.U. z 2014 r., poz. 635), koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. Zatem wszelkie wydatki pochodzące z budżetu państwa powinny mieć swoje racjonalne uzasadnienie. Powyższe oznacza obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna była niezbędna i czy rzeczywiście została udzielona, bowiem ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu, przejmuje na siebie Skarb Państwa. Zasady wynagradzania adwokata, ustanowionego w ramach prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym I Instancji, określa przytoczony wyżej art. 250 p.p.s.a., w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia. Stosownie do powołanego przepisu, stawka minimalna adwokata za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w I instancji wynosi 240 zł. W orzecznictwie sądowym oraz literaturze przedmiotu wywodzi się, że wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu (w ramach prawa pomocy), o którym mowa w art. 250 p.p.s.a. w związku z § 2 pkt 1 powołanego rozporządzenia dotyczy tylko faktycznego (rzeczywistego) udzielenia pomocy prawnej (por. postanowienie SN z 12 lutego 1999r., II CKN 341/98 /OSNC 1999, nr 6, s. 123/; postanowienie SN z 21 czerwca 2007r., III KK 200/07 /OSNwSK 2007/1/1378/, Lex nr 459865 oraz S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek: Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych Warszawa 2007, s.316-317). Należy zauważyć, że wynagrodzenie, o którym mowa w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c powołanego rozporządzenia, jest ściśle związane z czynnym udziałem pełnomocnika w postępowaniu przed sądem administracyjnym w I instancji. W przedmiotowej sprawie, w okresie kiedy pełnomocnik reprezentował stronę skarżącą w postępowaniu przed sądem I instancji (tj. od daty wyznaczenia go w dniu 13 stycznia 2015 r. przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] pełnomocnikiem z urzędu skarżącej - do dnia wydania postanowienia sądu z 11 marca 2015 r. o odrzuceniu skargi), działanie pełnomocnika skarżącej ograniczyło się do wykonania fotokopii akt sprawy (k-154 akt sprawy). W okresie tym pełnomocnik nie sporządził w imieniu strony skarżącej żadnego pisma, ani nie dokonał przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie żadnych innych czynności, które wiązałyby się z faktycznym udzieleniem skarżącej pomocy prawnej Z tych względów brak jest podstaw do uznania, że pełnomocnikowi przysługuje odrębne wynagrodzenie za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji. Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., należało orzec jak w punkcie II postanowienia. Art. 210. § 1.