III SAB/Lu 70/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Kosowska Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Komendanta Straży Granicznej przedmiocie przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej I. oddala skargę; II. przyznaje adwokat K. D. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 590,40 zł (pięćset dziewięćdziesiąt złotych i czterdzieści groszy) z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym [...] zł (sto dziesięć złotych i czterdzieści groszy) podatku od towarów i usług. Obywatel Pakistanu M. K. (dalej jako "skarżący") w dniu 11 czerwca 2025 r. dokonał nielegalnego przekroczenia granicy państwowej na rzece B. z Republiki Białorusi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podczas nielegalnego przekroczenia granicy cudzoziemiec nie posiadał dokumentu podroży, wizy ani innego dokumentu pobytowego uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i Schengen. Sporządzono protokół zatrzymania osoby. Z dokumentu tego sporządzonego przez Straż Graniczną wynikało, że zachodzą podstawy prawne do wydania decyzji zobowiązującej cudzoziemca do powrotu. Przetłumaczono ustnie ten dokument, co skarżący potwierdził. Straż Graniczna podjęła inne czynności procesowe związane z zatrzymaniem cudzoziemca m. in. przesłuchano go, wystąpiono o jego identyfikację i złożono wniosek do sądu w przedmiocie umieszczenia cudzoziemca w strzeżonym ośrodku. Podczas pobytu w Ośrodku dla Cudzoziemców skarżący wskazywał na zamiar ubiegania się o ochronę międzynarodową na terytorium RP. Przeprowadzono z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zobowiązania cudzoziemca do powrotu do kraju pochodenia. Wydaną w dniu 3 września 2025 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w B. orzekł o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu bez określenia terminu dobrowolnego wyjazdu; wskazał Pakistan jako państwo, do którego cudzoziemiec powraca i orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 3 lat. Skarżący wniósł odwołanie. Decyzją z dnia 20 października 2025 r. Komendant Główny Straży Granicznej utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji. W dniu 17 października 2025 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność organu (Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. P.) w sprawie udzielania cudzoziemcom ochrony – w zakresie nieprzyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium RP. Skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 28 ust. 5 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w zw. z art 6 dyrektywy PE i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej (dalej: dyrektywy proceduralnej), poprzez nieprzyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz niezarejestrowanie deklaracji złożenia wniosku, pomimo upływu terminów na dokonanie tychże czynności; 2) art. 33b ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w zw. z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2025 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, poprzez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że możliwe jest nieprzyjęcie wniosku skarżącego o udzielenie ochrony międzynarodowej w czasie trwania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na odcinku granicy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Białorusi, podczas gdy na terenie Strzeżonego Ośrodka dla Cudzoziemców w B. P. nie przebiega odcinek granicy między RP a [...], zatem organ nie mógł uchylić się od obowiązku przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na tejże podstawie; 3) art. 28 ust. zw. z art. 89 ust. 5 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w zw. z art. 40 Konstytucji RP w zw. z art. 4, 18 i 19 Karty Praw Podstawowych w zw. z art. 3 Europejska Konwencji Praw Człowieka, poprzez brak rejestracji wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w terminie przewidzianym przez przepisy ustawowe, co skutkowało brakiem zawieszenia postępowania o zobowiązaniu skarżącego do powrotu i wydaniem w tym postępowaniu decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, co naraża skarżącego na wydalenie do państwa, gdzie grożą mu tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie, oraz orzeczenie kary śmierci, podczas gdy organ powinien był niezwłocznie wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej przyjąć, a w rezultacie doprowadzić do zawieszenia wspomnianego postępowania; 4) art. 28 ust. zw. z art. 89 ust. 5 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w zw. z art. 8 dyrektywy PE i Rady 2013/33/EU z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia norm dotyczących przyjmowania wnioskodawców ubiegających się o ochronę międzynarodową (dalej: dyrektywy recepcyjnej) w zw. z art. 41 Konstytucji RP w zw. z art. 6 Karty Praw Podstawowych, w zw. z art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, poprzez nieprzyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w terminie przewidzianym przez przepisy ustawowe, co skutkuje uniemożliwieniem rozpoczęcia biegu terminu maksymalnego okresu pobytu wnioskodawcy o ochronę międzynarodową w ośrodku strzeżonym, a w konsekwencji bezzasadnym przedłużeniem pobytu cudzoziemca w detencji. Skarżący wniósł o: - stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art. 149 §1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a.; - zobowiązanie organu do przyjęcia i zarejestrowania wniosku skarżącego o udzielenie ochrony międzynarodowej w terminie 3 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku, na podstawie art. 149 §1 pkt 1 p.p.s.a.; - wstrzymanie wykonania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.; - zasądzenie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego; - przeprowadzenie postępowania w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 5 p.p.s.a; - zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. Skarżący stwierdził m.in., że od czerwca 2025 r. wyrażał swoją wolę ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium RP. Wskazał, że w dniu 2 września 2025 r. złożył do Komendanta Straży Granicznej wniosek o niezwłoczne przyjęcie wniosku i dokonanie czynności z art. 30 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Podniósł, że w dniu 2 września 2025 r. wniósł skargę na bezczynność Komendanta Straży Granicznej do Komendanta Głównego Straży Granicznej na podstawie art. 227 k.p.a. Skarżący wyjaśnił, że do dnia złożenia skargi organ nie odpowiedział pisemnie na wniosek. Funkcjonariusze Straży Granicznej w Ośrodku dla Cudzoziemców w B. P. ustnie poinformowali cudzoziemca o tym, że Komendant Straży Granicznej odmówił przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej po przeanalizowaniu sytuacji pobytowej i migracyjnej skarżącego na podstawie art. 33a i art. 33b ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Skarżący podkreślił, że wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej nie został zarejestrowany i czynności z art. 30 wymienionej nie zostały wykonane. Bezczynność organu ma charakter oczywisty. Rejestracja wniosku o udzielenie ochrony oraz czynności z art. 30 ustawy mają charakter czynności materialno-technicznych umożliwiających formalne rozpoczęcie postępowania o udzielenie ochrony międzynarodowej przed Szefem Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Terminy w niniejszym postępowaniu zostały jednoznacznie określone w art. 28 ust. 5 ustawy w zw. z art. 6 dyrektywy proceduralnej. Jeżeli nie jest możliwa niezwłoczna rejestracja wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na urzędowym formularzu, z przyczyn leżących po stronie organu Straży Granicznej, przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej i jego rejestracja następują niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 3 dni roboczych od dnia przyjęcia deklaracji zamiaru złożenia takiego wniosku, a w razie masowego napływu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu uzyskania ochrony międzynarodowej - w terminie 10 dni roboczych. Komendant PSGwBP nie tylko nie podał przyczyn zwłoki i nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy, lecz otwarcie odmówił przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej i dokonania czynności z art. 30 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. W przedmiotowej sprawie przekroczenie terminu ma charakter oczywisty i znaczny - nawet wziąwszy pod uwagę wyjątkowe wydłużenie terminu na dokonanie czynności z art. 28 i 30 ustawy z uwagi na masowy napływu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu uzyskania ochrony międzynarodowej. Organ miał obowiązek zarejestrować wniosek skarżącego najpóźniej w dniu 24 czerwca 2025 r. Organ znajduje się w zwłoce trwającej ponad 12 tygodni, co w odniesieniu do terminu zakreślonego w art. 28 ust. 5 ustawy i art. 6 dyrektywy proceduralnej, stanowi znaczne przekroczenie prawnie wiążącego terminu. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że M. K. dokonał nielegalnego przekroczenia granicy państwowej na rzece B. z terytorium Republiki Białorusi do RP w dniu 11 czerwca 2025 r. w miejscu niedozwolonym, w okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 marca 2025 r. w sprawie czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej przedłużono kolejno rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 maja 2025 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony. Podczas nielegalnego przekroczenia granicy cudzoziemiec nie posiadał dokumentu podroży, wizy ani innego dokumentu pobytowego uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium RP i Schengen. Powyższe przekroczenie granicy nastąpiło w wyniku instrumentalizacji, tj. prowadzenia przez państwo graniczące z RP lub inny podmiot działań zmierzających do umożliwienia przekroczenia przez cudzoziemców wbrew przepisom prawa granicy zewnętrznej w rozumieniu art.2 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice - kodeks graniczny Schengen (Dz. Urz. UE L 77 z 23.03.2016 r., str. 1 z późn. zm.). Miejscem docelowym M. K. była Republika Federalna Niemiec. Skarżący nie mieści się w katalogu osób zaliczanych do grupy wrażliwej, o której mowa w art. 33b ust. 1 ustawy. Od grupy wrażliwej przyjmuje się wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej na odcinku granicy, na którym jest stosowane ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Aby zapobiec instrumentalizacji migracji od skarżącego - na mocy art. 33b ust. 1 ustawy - nie przyjęto przedmiotowego wniosku. Dyspozycja zawarta w art. 28 ust. 5 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie ma zastosowania wobec cudzoziemców umieszczonych w strzeżonych ośrodkach dla cudzoziemców w warunkach detencji. Zgodnie z art. 33c ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na odcinku granicy, na którym jest ono stosowane, nie stosuje się przepisów art. 28. Następuje wyłączenie stosowania przepisu dotyczącego deklaracji zamiaru złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Organ wyjaśnił, że zachowując hierarchiczność drogi służbowej w dniu 11 września 2025 r. odpowiedział na skargę wniesioną w dniu 2 września 2025 r. Prawo cudzoziemców do ubiegania się o status uchodźcy nie zostało wyłączone, a jedynie ograniczone czasowo. Charakter ograniczenia jest bezwzględny. Potwierdzeniem słuszności interpretacji czasowego ograniczenia prawa do składania wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej jest, nie przyjęcie wniosku od skarżącego w Strzeżonym Ośrodku mimo woli ubiegania się o ochronę międzynarodową w Polsce. Wbrew twierdzeniom skarżącego, czynność techniczna nieprzyjęcia wniosku nie musi odbywać się fizycznie na granicy polsko - białoruskiej w dniu nielegalnego wkroczenia na terytorium RP. Po przeprowadzeniu ww. czynności oraz udzieleniu cudzoziemcowi informacji o odmowie przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, przedmiotową czynność techniczną odnotowano poprzez rejestrację w systemie służącym ewidencjonowaniu czynności podejmowanych przez organy Straży Granicznej wobec cudzoziemców, który stanowi zbiór danych osobowych administratorem, którego jest Komendant Główny Straży Granicznej. W piśmie z dnia 1 grudnia 2025 r. skarżący wyjaśnił, że złożył skargę do organu wyższego stopnia w trybie art. 227 k.p.a., co oznacza, że skorzystał z dostępnego mu środka zaskarżenia skutkującego tym, że skarga na bezczynność organu może być rozpatrzona merytorycznie. Wskazał również, że jego "wniosek o niezwłoczne przyjęcie wniosku" powinno być potraktowane jako ponaglenie i przekazane do organu wyższego stopnia. Tym samym skarżący dochował wymagań z art. 53b p.p.s.a. Pismem z dnia 9 marca 2026 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w skardze, oświadczając dodatkowo, że koszty pomocy prawnej nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części. Pismem z dnia 4 lutego 2026 r. Placówka Straży Granicznej w B. P. poinformowała, że w dniu 3 lutego 2026 r. w związku z realizacją decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. z dnia 3 września 2025 r. o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu skarżący został zwolniony oraz doprowadzony do granicy RP. Cudzoziemiec przebywał w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w dniach od 13 czerwca 2025 r. do 3 lutego 2026 r. na mocy postanowień Sądu Rejonowego w B. P.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga niezasadnie zarzuca Komendantowi Straży Granicznej bezczynność w przedmiocie nieprzyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego wymaga wyczerpania środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Jeżeli skarga dotyczy bezczynności organu administracji lub przewlekłego prowadzenia postępowania, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć wniesienie ponaglenia w trybie przewidzianym w art. 37 k.p.a. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że instytucja ponaglenia nie powinna być przejawem nadmiernego formalizmu i sposób rozstrzygnięcia w tym przedmiocie nie ma wpływu na rozpoznanie skargi wniesionej do sądu administracyjnego (zob. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2019 r. sygn. akt II OSK 2558/19; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2020 r. sygn. II SAB/Po 92/20; wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 2202/20). Można przyjąć, że o wyczerpaniu toku przedsądowego w przypadku wnoszonej przez cudzoziemca skargi na bezczynność organu Straży Granicznej świadczy fakt wniesienia wcześniej odrębnej skargi w trybie art. 227 k.p.a. Skoro przedmiotem skargi "powszechnej" może być każda negatywna ocena działalności podmiotu powołanego do wykonywania zadań państwa lub innego podmiotu, to jej wniesienie w dniu 2 września 2025 r. – co jest okolicznością bezsporną w realiach badanej sprawy – powoduje, że tę skargę na bezczynność Komendanta Straży Granicznej skierowaną do Komendanta Głównego Straży Granicznej należało potraktować jako swoisty środek zaskarżenia służący zwalczaniu bezczynności organu w sytuacji, kiedy jak stwierdził skarżący od czerwca 2025 r. wyrażał swoją wolę ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium RP. Specyfika prowadzonego sporu przemawia również za tym, aby wniosek skarżącego o niezwłoczne przyjęcie wniosku i dokonanie przez organ Straży Granicznej czynności z art. 30 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, uznać za środek zaskarżenia wskazujący na wyczerpanie trybu przedsądowego. O specyficznym tle i charakterze prowadzonego sporu (dotyczącym bezczynności organu) świadczą niewątpliwie podejmowane przez organ Straży Granicznej czynności (w tym wydanie w dniu 3 września 2025 r. decyzji administracyjnej zobowiązującej cudzoziemca do powrotu). Należało przyjąć zatem, że przesłanka formalna do wniesienia skargi została spełniona. Przechodząc do merytorycznych rozważań należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Przepis ten wprowadza także szczegółowe regulacje dotyczące terminów załatwiania spraw (art. 35 § 3-5 k.p.a.). Co do zasady załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednak pomimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Skarga na bezczynność jest zatem skargą na naruszający prawo stan postępowania administracyjnego, w którym mimo upływu prawem określonego terminu dla załatwienia sprawy nie zostało wydane rozstrzygnięcie. W tym miejscu należy też podkreślić, że kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy musi być w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny. Z ustawowej zasady, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki wynika, że niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). W art. 36 § 1 k.p.a. przewidziano, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). W świetle obowiązujących przepisów wniesiona skarga na bezczynność Komendanta Straży Granicznej w zakresie nieprzyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, jest nieusprawiedliwiona. Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej określa zasady, warunki i tryb udzielania cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz organy właściwe w tych sprawach. Ustawa ta w art. 2 pkt 4 definiuje pojęcie cudzoziemca jako cudzoziemca w rozumieniu ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej jest definiowany jako wniosek o objęcie przez Rzeczpospolitą Polską ochroną cudzoziemca, który ubiega się o status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą (art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). Cudzoziemiec składa wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej do Szefa Urzędu za pośrednictwem komendanta oddziału Straży Granicznej albo komendanta placówki Straży Granicznej (art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r.). W myśl jej art. 24 ust. 2, cudzoziemiec, który przebywa w strzeżonym ośrodku, areszcie dla cudzoziemców, areszcie śledczym lub zakładzie karnym, składa wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej za pośrednictwem komendanta oddziału Straży Granicznej albo komendanta placówki Straży Granicznej obejmującego terytorialnym zasięgiem działania siedzibę strzeżonego ośrodka, aresztu dla cudzoziemców, aresztu śledczego lub zakładu karnego. Wnioskodawca składa wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej osobiście (art. 26 ust. 1). W przypadku gdy z przyczyn leżących po stronie organu Straży Granicznej nie jest możliwe przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na formularzu w dniu, w którym cudzoziemiec stawił się osobiście w siedzibie tego organu i zadeklarował zamiar złożenia takiego wniosku, organ Straży Granicznej informuje cudzoziemca w języku dla niego zrozumiałym o terminie i miejscu przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz sporządza protokół z tej czynności (art. 28 ust. 1). W przypadkach, o których mowa w ust. 1 lub 2, przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej i jego rejestracja następują niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 3 dni roboczych od dnia przyjęcia deklaracji zamiaru złożenia takiego wniosku, a w razie masowego napływu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu uzyskania ochrony międzynarodowej - w terminie 10 dni roboczych (art. 28 ust. 5). Organ Straży Granicznej rejestruje deklarację zamiaru złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w rejestrze, o którym mowa w art. 119 ust. 1 pkt 1 (art. 28 ust. 6). Zadania organu Straży Granicznej przyjmującego wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej ustawodawca wymienia w art. 30 ust. 1-6 ustawy. Rzeczą organu jest zarejestrowanie niezwłocznie wniosku w rejestrze, o którym mowa w art. 119 ust. 1 pkt 1(art. 30 ust. 1 pkt 9) i przekazanie wniosku w ciągu 48 godzin od złożenia wniosku Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców (art. 30 ust. 1 pkt 12). Według art. 33a ust. 1 ustawy, prawo do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej może zostać czasowo ograniczone, w przypadku, gdy: 1) ma miejsce instrumentalizacja oraz 2) działania podejmowane w ramach instrumentalizacji stanowią poważne i rzeczywiste zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa lub społeczeństwa oraz 3) wprowadzenie tego ograniczenia jest niezbędne dla wyeliminowania zagrożenia, o którym mowa w pkt 2, a inne środki nie są wystarczające do jego wyeliminowania. Czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej może zostać wprowadzone na okres nie dłuższy niż 120 dni (art. 33a ust. 2 ustawy). Rada Ministrów może, na wniosek ministra właściwego do spraw wewnętrznych, wprowadzić, w drodze rozporządzenia, czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, przedłużyć to ograniczenie albo je znieść, mając na celu potrzebę zapobieżenia destabilizacji sytuacji wewnętrznej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz możliwie jak najmniejsze ograniczenie praw cudzoziemców zamierzających ubiegać się o udzielenie ochrony międzynarodowej (art. 33a ust. 5 ustawy). Wprowadzając czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, Rada Ministrów, w rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 5, określa także okres obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz odcinek granicy, na którym jest ono stosowane (art. 33a ust. 6). W okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej organ Straży Granicznej nie przyjmuje wniosku cudzoziemca o udzielenie takiej ochrony na odcinku granicy, na którym jest stosowane to ograniczenie (art. 33b ust. 1). Stosownie do art. 33b ust. 2 ustawy, organ Straży Granicznej przyjmuje wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej na odcinku granicy, na którym jest stosowane ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, od cudzoziemca będącego:1) małoletnim bez opieki; 2) kobietą ciężarną; 3) osobą, która może wymagać szczególnego traktowania, w szczególności ze względu na swój wiek lub stan zdrowia; 4) osobą, wobec której zachodzą okoliczności, które w ocenie organu Straży Granicznej jednoznacznie świadczą, że jest ona zagrożona rzeczywistym ryzykiem doznania poważnej krzywdy w państwie, z którego przybyła bezpośrednio na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 5) obywatelem państwa stosującego instrumentalizację, z którego terytorium cudzoziemcy przybywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Do cudzoziemca, wobec którego konieczne było użycie lub zastosowanie środków przymusu bezpośredniego lub użycie broni lub innego uzbrojenia bezpośrednio po tym, jak przekroczył albo usiłował przekroczyć granicę z użyciem przemocy i we współdziałaniu z innymi osobami, przepisu ust. 2 nie stosuje się (art. 33b ust. 3). W okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na odcinku granicy, na którym jest ono stosowane, nie stosuje się przepisów art. 28 (art. 33c ustawy). Na podstawie jej art. 33a ust. 5 wydano szereg rozporządzeń Rady Ministrów dotyczących czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Rozporządzenie Rady Ministrów dnia 27 marca 2025 r. w sprawie czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, wprowadziło ograniczenie obowiązujące przez okres 60 dni od dnia wejścia w życie rozporządzenia (§ 2 ust. 1). Ograniczenie stosuje się na granicy państwowej z Republiką Białorusi (§ 2 ust. 2). Według § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 maja 2025 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, przedłużono z dniem 26 maja 2025 r., na okres 60 dni, na granicy państwowej z Republiką Białorusi, czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej wprowadzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 marca 2025 r. w sprawie czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Wydane zostały kolejne rozporządzenia Rady Ministrów przedłużające czasowe ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej - w tym z dnia 24 lipca 2025 r. i 17 września 2025 r. (i następne). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej określa w art. 1, że jej celem jest ustanowienie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej na mocy dyrektywy 2011/95/UE. Wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej" lub "wniosek" oznacza wniosek o ochronę ze strony państwa członkowskiego, z którym występuje obywatel państwa trzeciego lub bezpaństwowiec, którego można uznać za osobę ubiegającą się o status uchodźcy lub status ochrony uzupełniającej, i który nie występuje wyraźnie o inny rodzaj ochrony, pozostający poza zakresem dyrektywy 2011/95/UE, o który można osobno wystąpić (art. 2 lit. b/ dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE). Według art. 2 lit. i/ "ochrona międzynarodowa" oznacza status uchodźcy lub status ochrony uzupełniającej określone w lit. j) i k). "Status uchodźcy" oznacza uznanie przez państwo członkowskie obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca za uchodźcę (art. 2 lit. j/). "Status ochrony uzupełniającej" oznacza uznanie przez państwo członkowskie obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca za osobę kwalifikującą się do objęcia jej ochroną uzupełniającą (art. 2 lit. k/). Dyrektywę stosuje się do wszystkich wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej, z którymi wystąpiono na terytorium, w tym na granicy, na wodach terytorialnych lub w strefach tranzytowych państw członkowskich, oraz do cofania ochrony międzynarodowej (art. 3 ust. 1). Państwa członkowskie mogą wprowadzić lub utrzymać korzystniejsze normy dotyczące procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej, o ile normy te są zgodne z niniejszą dyrektywą (art. 5). Według art. 6 ust. 1, gdy osoba występuje z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej do organu, który zgodnie z prawem krajowym jest właściwy do rejestrowania takich wniosków, rejestracja odbywa się nie później niż trzy dni robocze po wystąpieniu z takim wnioskiem. Jeżeli wystąpiono z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej do innych organów mogących przyjmować takie wnioski, ale nie są właściwe do ich rejestrowania zgodnie z prawem krajowym, państwa członkowskie zapewniają dokonanie rejestracji nie później niż sześć dni roboczych po wystąpieniu z takim wnioskiem. Państwa członkowskie zapewniają uzyskanie stosownych informacji przez te inne organy mogące przyjmować wnioski o udzielenie ochrony międzynarodowej, takie jak policja, straż graniczna, urzędy imigracyjne i personel ośrodków zatrzymań, a także przeszkolenie personelu tych organów na niezbędnym poziomie, odpowiednim do wykonywanych zadań i pełnionych funkcji, a także przekazanie temu personelowi instrukcji dotyczących informowania wnioskodawców o miejscu i sposobie składania wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej. Państwa członkowskie zapewniają, aby osoba, która wystąpiła z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej, miała rzeczywistą możliwość jak najszybszego złożenia wniosku. W przypadku gdy wnioskodawca nie składa swojego wniosku, państwa członkowskie mogą stosować odpowiednio art. 28 (art. 6 ust. 2). Bez uszczerbku dla ust. 2 państwa członkowskie mogą wymagać, aby wnioski o udzielenie ochrony międzynarodowej były składane osobiście lub w wyznaczonym miejscu (art. 6 ust. 3). Niezależnie od ust. 3 wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej uznaje się za złożony w momencie, gdy formularz przedłożony przez wnioskodawcę lub – w przypadku, gdy przewiduje to prawo krajowe - urzędowe sprawozdanie dotrą do właściwych organów danych państw członkowskich (art. 6 ust. 4). W przypadku gdy z wnioskami o udzielenie ochrony międzynarodowej występuje jednocześnie duża liczba obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców i praktycznie bardzo utrudnia to przestrzeganie terminu określonego w ust. 1, państwa członkowskie mogą postanowić o przedłużeniu tego terminu do 10 dni roboczych (art. 6 ust. 5). Dyrektywa Parlamentu i Rady 2013/33/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia norm dotyczących przyjmowania wnioskodawców ubiegających się o ochronę międzynarodową przewidywała w art. 1, że jej celem jest ustanowienie norm dotyczących przyjmowania osób ubiegających się o ochronę międzynarodową w państwach członkowskich. W art. 8 dyrektywa Parlamentu i Rady 2013/33/UE unormowała instytucję zatrzymania. Państwa członkowskie nie zatrzymują żadnej osoby wyłącznie ze względu na fakt, że jest ona wnioskodawcą zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej (art. 8 ust. 1). Według art. 8 ust. 2, w przypadkach gdy jest to konieczne, państwa członkowskie mogą, po indywidualnym zbadaniu każdej sprawy, zatrzymać wnioskodawcę, jeżeli nie można skutecznie zastosować łagodniejszych środków przymusu. W myśl art. 8 ust. 3 wnioskodawcę można zatrzymać wyłącznie: a) w celu ustalenia lub weryfikacji jego tożsamości lub obywatelstwa; b) w celu uzyskania informacji, na których opiera się wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej, a których uzyskanie bez zatrzymania byłoby niemożliwe, szczególnie gdy istnieje ryzyko ucieczki wnioskodawcy; c) w związku z postępowaniem mającym na celu podjęcie decyzji w sprawie prawa wnioskodawcy do przybycia na terytorium państwa członkowskiego; d) gdy zatrzymanie to wiąże się z procedurą powrotu na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich i ma służyć przygotowaniu powrotu lub przeprowadzeniu procesu wydalania, a dane państwo członkowskie może wykazać na podstawie obiektywnych kryteriów, w tym informacji, że wnioskodawca już uprzednio miał możliwość skorzystania z procedury azylowej, istnienie racjonalnych przesłanek, by sądzić, że wnioskodawca wystąpił o ochronę międzynarodową tylko w celu opóźnienia lub uniemożliwienia wykonania decyzji nakazującej powrót; e) jeżeli wymaga tego bezpieczeństwo narodowe lub porządek publiczny; f) zgodnie z art. 28 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 604/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela kraju trzeciego lub bezpaństwowca. Powody zatrzymania są określane w prawie krajowym. Stosownie do art. 8 ust. 4, Państwa członkowskie zapewnią określenie w prawie krajowym alternatyw dla zatrzymania, takich jak regularne zgłaszanie się do wskazanych organów, złożenie poręczenia majątkowego lub nakaz przebywania w określonym miejscu pobytu. W okolicznościach stanu faktycznego sprawy nie budzą wątpliwości ustalenia poczynione przez organ, że w czerwcu 2025 r. skarżący nielegalnie przekroczył granicę polsko-białoruską, w ramach instrumentalizacji stosowanej przez Republikę Białorusi, w okresie obowiązującego czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Przekroczenia granicy państwowej na rzece B. z Republiki Białorusi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nastąpiło w okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Wówczas obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 maja 2025 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Skarżący wyjaśnił, że przekroczył rzekę pieszo wraz z trzema innymi osobami. Przyznał, że przekroczył granicę nielegalnie (k. 9 verte akt adm.). Skarżący nie posiadał dokumentu podroży, wizy ani innego dokumentu pobytowego uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Należy wyjaśnić, że instrumentalizacja to prowadzenie przez państwo graniczące z Rzecząpospolitą Polską lub inny podmiot działań zmierzających do umożliwienia przekroczenia przez cudzoziemców wbrew przepisom prawa granicy zewnętrznej w rozumieniu art. 2 pkt 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) (Dz. Urz. UE L 77 z 23.03.2016, str. 1, z późn. zm.), w szczególności z użyciem przemocy wobec funkcjonariuszy służb państwowych oraz żołnierzy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej chroniących tę granicę lub w połączeniu z niszczeniem infrastruktury granicznej, mogących skutkować destabilizacją sytuacji wewnętrznej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 2 pkt 6a/ ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). Skarżący został zatrzymany w dniu 11 czerwca 2025 r. Następnie na podstawie orzeczenia Sądu Rejonowego w B. P. z dnia 13 czerwca 2025 r. został umieszczony w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców. Przebywał tam w dniach od 13 czerwca 2025 r. do 3 lutego 2026 r. Według notatki służbowej z dnia 24 czerwca 2025 r. skarżącego pouczono m. in. o możliwości złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium RP. Z wniosku Komendanta Straży Granicznej z dnia 29 sierpnia 2025 r. – skierowanego do sądu – o przedłużenie okresu pobytu skarżącego w ww. Ośrodku dla Cudzoziemców wynikało, po pierwsze, że skarżący wyraził chęć ubiegania się o ochronę międzynarodową na terytorium RP, a po drugie, że organ nie przyjął wniosku skarżącego o udzielenie takiej ochrony (k. 59 akt adm.). Z treści pisma skarżącego z dnia 2 września 2025 r. (k.76 akt adm.) wynikało, że skarżący wcześniej złożył deklarację dotyczącą ochrony międzynarodowej i domaga się niezwłocznego przyjęcia wniosku o udzielenie takiej ochrony, rejestracji tego wniosku oraz wykonania czynności administracyjnych określonych w art. 30 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący podkreślił m.in., że jego wniosku nie zarejestrowano pomimo upływu terminu, zwłoka w wykonaniu czynności z art. 30 ustawy ma istotne znaczenie wobec toczącego się postępowania w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu. Skarżący domagał się rozpoczęcia procedury przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Notatka urzędowa z dnia 10 października 2025 r. wskazuje, że w dniu 9 października 2025 r. wpłynęła do Komendanta Straży Granicznej prośba skarżącego dotycząca woli złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Notatka ta wskazuje również, że w wyniku rozpoznania przynależności skarżącego do katalogu osób wyłączonych ze stosowania ustawowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej - należało odmówić przyjęcia takiego wniosku, o czym poinformowano cudzoziemca w języku dla niego zrozumiałym. Z akt sprawy wynikało także, że skarżący wystąpił w dniu 9 października 2025 r. do Komendanta Straży Granicznej o wstrzymanie realizacji decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu. Ostateczna decyzja Komendanta Straży Granicznej w tej sprawie została wydana w dniu 20 października 2025 r. i doręczona skarżącemu w dniu 6 listopada 2025 r. Wspomnianą decyzją z dnia 20 października 2025 r. utrzymano w mocy – wydaną na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. z dnia 3 września 2025 r. o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu. Jak wyżej wykazano w okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej organ Straży Granicznej nie przyjmuje wniosku cudzoziemca o udzielenie takiej ochrony na odcinku granicy, na którym jest stosowane to ograniczenie. Powyższe oznacza, że skarżący nie mógł domagać się od organu Straży Granicznej zarejestrowana wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Prawo to na odcinku granicy z Białorusią zostało czasowo ograniczone. W ocenie Sądu, Komendant Placówki SG, odmawiając przyjęcia od skarżącego wniosku o ochronę międzynarodową, nie uchybił ani przepisom ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, ani art. 6 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony. Pojęcia "odcinek granicy", na którym zawieszono prawo do uzyskania ochrony międzynarodowej można interpretować w ten sposób, że w innym miejscu niż na granicy, cudzoziemiec może skutecznie złożyć wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium RP. Skarga bezpodstawnie zarzuca naruszenie art. 33b ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Organ nie miał prawnego obowiązku przyjęcia wniosku o udzielnie ochrony międzynarodowej. Takiego obowiązku nie sposób wywieść zarówno z treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2025 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, jak i wcześniejszego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 maja 2025 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Nie można mówić o błędnym zastosowaniu instytucji przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, poprzez uznanie, że możliwe jest nieprzyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w czasie trwania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na odcinku granicy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Białorusi. Bez znaczenia jest więc okoliczność, że na terenie Strzeżonego Ośrodka dla Cudzoziemców w B. P. nie przebiega odcinek granicy między RP a Białorusią. Organ nie miał obowiązku przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej zwłaszcza w sytuacji, kiedy skarżący nielegalnie przekroczył granicę pomiędzy Polską a Białorusią. Prawo cudzoziemca do ubiegania się o ochronę międzynarodową gwarantowane w Konstytucji RP nie oznacza, że zawsze obowiązkiem organu Straży Granicznej jest przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Obowiązek taki nie wynika z samej treści przepisów art. 40, art. 41 ani z art. 56 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP. To, że cudzoziemiec może korzystać z prawa azylu w Polsce na zasadach określonych w ustawie oraz może być mu przyznany status uchodźcy nie potwierdza oceny, że w badanej sprawie wystąpiły szczególne okoliczności dotyczące skarżącego przemawiające za przyznaniem mu prawa do złożenia – wiążącego organ Straży Granicznej - wniosku o ochronę międzynarodową na terytorium RP. Trzeba zauważyć, że prawo do ochrony międzynarodowej nie ma charakteru absolutnego ponieważ wydalenie uchodźcy może nastąpić na podstawie decyzji podjętej zgodnie z przewidzianą przez prawo procedurą (art. 32 ust. 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r.). Wbrew stanowisku prezentowanemu w skardze, obowiązek rejestracji wniosku ochronę międzynarodową nie wynika z Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej (aktu zakazującego tortur i nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania oraz gwarantującego prawo do azylu z poszanowaniem zasad Konwencji genewskiej z 28 lipca 1951 roku i Protokołu z 31 stycznia 1967 r. dotyczących statusu uchodźców oraz zgodnie z Traktatem o Unii Europejskiej i Traktatem o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Zasady określone w Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności również nie nakładają na organ Straży Granicznej obowiązku przyjęcia i rejestracji wniosku ochronę międzynarodową. Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE stosuje się do wszystkich wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej, z którymi wystąpiono na terytorium, w tym na granicy, na wodach terytorialnych lub w strefach tranzytowych państw członkowskich, oraz do cofania ochrony międzynarodowej. Jednak przepis wprowadzający tę zasadę (art. 3 ust. 1 tejże dyrektywy) w powiązaniu z jej art. 6 ust. 1 zobowiązującym do rejestracji wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w terminie nie dłuższym trzy dni robocze po wystąpieniu z takim wnioskiem – nie ma charakteru bezwzględnego i nie może być bezpośrednio stosowany we wszystkich przypadkach nielegalnego przekraczania granicy przez cudzoziemców. Należy zauważyć, że punkt 25 dyrektywy przewiduje, że w interesie prawidłowego uznania osób potrzebujących ochrony za uchodźców w rozumieniu art. 1 konwencji genewskiej lub za osoby kwalifikujące się do objęcia ich ochroną uzupełniającą, każdy wnioskodawca powinien mieć skuteczny dostęp do procedur, możliwość współpracy i właściwego komunikowania się z właściwymi organami w celu przedstawienia istotnych okoliczności faktycznych swojej sprawy oraz wystarczające gwarancje proceduralne w celu prowadzenia swojej sprawy na wszystkich etapach procedury. Ponadto procedura rozpatrywania wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej powinna zasadniczo zapewniać wnioskodawcy przynajmniej prawo pobytu do czasu wydania decyzji przez organ rozstrzygający. Punkt 27 dyrektywy zakłada, że ze względu na to, że obywatele państw trzecich lub bezpaństwowcy, którzy wyrazili chęć wystąpienia o udzielenie ochrony międzynarodowej, są wnioskodawcami ubiegającymi się o ochronę międzynarodową, powinni oni wywiązywać się z obowiązków i korzystać z praw zgodnie z niniejszą dyrektywą oraz dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/33/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia norm dotyczących przyjmowania wnioskodawców ubiegających się o ochronę międzynarodową. W tym celu państwa członkowskie powinny jak najszybciej zarejestrować fakt, że osoby te są wnioskodawcami ubiegającymi się o ochronę międzynarodową. Zjawisko instrumentalizacji migracji – jako problem nowy wywołany zmienioną sytuacją międzynarodową - nie zostało przewidziane we wspomnianej dyrektywie. Powoduje to, że zagadnienie destabilizowania sytuacji wewnętrznej w Polsce oraz na obszarze Unii Europejskiej powinno być czynnikiem rzutującym na sposób wykładni omawianej dyrektywy, przepisów krajowych oraz norm prawa międzynarodowego. Kwestia bezczynności organu Straży Granicznej – jako kwestia wykraczająca poza ramy tematyczne niniejszej sprawy - nie mogła być oceniana w świetle art. 89 ust. 5 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP ponieważ przepis ten dotyczy maksymalnego okresu pobytu cudzoziemców w strzeżonym ośrodku (okres ten nie może przekroczyć 6 miesięcy). W podsumowaniu rozważań należy podkreślić, że prawidłowa wykładnia przepisów dyrektywy proceduralnej (art. 6 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r.) oraz dyrektywy recepcyjnej (art. 8 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 czerwca 2013 r.) nie prowadzi do wniosku, że organ pozostawał w bezczynności. Wobec skarżącego podjęto wiele czynności proceduralnych. Jedną z nich było nieprzyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Nie jest sporne, że po przeprowadzeniu tych czynności oraz udzieleniu skarżącemu informacji o odmowie przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, przedmiotową czynność techniczną odnotowano poprzez rejestrację w systemie służącym ewidencjonowaniu czynności podejmowanych przez organy Straży Granicznej wobec cudzoziemców. Jak wcześniej wykazano w okresie obowiązywania czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej organ Straży Granicznej nie przyjmuje wniosku cudzoziemca o udzielenie takiej ochrony, co dotyczy zarówno odcinka granicy oraz innego miejsca pobytu cudzoziemca na terytorium RP. Ubocznie należy podnieść, że przedmiotowa skarga na bezczynność organu administracji publicznej nie powinna być traktowana jako środek prawny umożliwiający wstrzymanie procedury zobowiązującej cudzoziemca do powrotu. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. (punkt I wyroku). Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II wyroku uzasadniają przepisy art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2026 r. poz. 87). Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji (480 zł). Zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, kwota przyznanego wynagrodzenia podlegała podwyższeniu o kwotę podatku od towarów i usług (110,40 zł). Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Stosownie do z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.