I SA/Ol 225/15
WyrokWSA w Olsztynie2015-07-30
Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Ryszard Maliszewski, Jolanta Strumiłło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek rozłożyć na raty należność z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu, gdy wnioskodawca wykaże istnienie ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku rozłożenia na raty należności, nawet jeśli istnieją przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Instytucja rozłożenia na raty zadłużenia opiera się na uznaniu administracyjnym, co oznacza, że organ ma prawo, ale nie obowiązek, udzielić takiej ulgi. Sądowa kontrola legalności decyzji wydanej w ramach uznania administracyjnego ogranicza się do zbadania prawidłowości postępowania wyjaśniającego, a nie oceny słuszności decyzji.Stan faktyczny
Zarząd Województwa odmówił J. M. rozłożenia na raty należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu, mimo trudnej sytuacji finansowej wnioskodawcy. J. M. argumentował, że jego problemy finansowe wynikają z toczącego się sporu sądowego dotyczącego inwestycji, który uniemożliwia dokończenie prac i generowanie dochodów. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji oraz naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 64 ust. 2 ustawy o finansach publicznych. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo ocenił brak przesłanek do udzielenia ulgi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca) sędzia WSA Jolanta Strumiłło Protokolant referent stażysta Milena Małyszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2015r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Zarządu Województwa z dnia "[...]", nr "[...]", w przedmiocie odmowy udzielenia ulgi w postaci rozłożenia na raty należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu oddala skargę.
J. M. wniósł skargę na decyzję Zarządu Województwa z dnia "[...]", nr "[...]", w przedmiocie odmowy udzielenia ulgi w postaci rozłożenia na raty należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu.
Z otrzymanych akt sprawy wynika, że Zarząd Województwa (dalej IZ) wydał w dniu 23.06.2014r. decyzję administracyjną nr "[...]" zobowiązującą J. M., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: Firma "A." z siedzibą w B. (dalej Beneficjent, wnioskodawca, strona, skarżący), do zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu w kwocie 767.063,65 zł wraz z należnymi odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków do dnia ich zwrotu. Decyzja stała się ostateczna z upływem terminu do wniesienia środka zaskarżenia.
Po doręczeniu upomnienia wzywającego do zwrotu należności, strona zwróciła się o rozłożenie zadłużenia na raty. W odpowiedzi na wezwanie organu Beneficjent dostarczył m.in. umowy kredytów/pożyczek, faktury i inne dokumenty mające obrazować kondycję finansową firmy, które IZ przekazała następnie do zaopiniowania Skarbnikowi Województwa.
Decyzją z "[...]" nr "[...]" IZ odmówiła udzielenia ulgi w postaci
rozłożenia na raty należności z tytułu zwrotu środków, której wysokość została
określona w ww. decyzji administracyjnej z 23.06.2014r., w kwocie 767.063,65 zł wraz z należnymi odsetkami. Środki te Beneficjent otrzymał na realizację projektu pn.
Rozbudowa Budynku mieszkalno - usługowego oraz budowa 5 murowanych domków
letniskowych i wyposażenie nowo powstałych obiektów na terenie obiektu "C.",
realizowanego na podstawie umowy o dofinansowanie z 5.08.2011r.,
współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz Budżetu Państwa.
Organ powołał się na art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach
prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2009r., Nr 84, poz. 712, ze zm.), dalej
u.z.p.p.r., art. 60 pkt 6, art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 62 ust. 2 pkt 2, art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 885, ze zm.), dalej u.f.p., art. 67a § 1 pkt 2 i art. 67b § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja
podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2012r. poz. 749 ze zm.), dalej O.p., art. 104 i 107
ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a., art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 569, ze zm.), dalej u.s.w ..
W uzasadnieniu organ ocenił, że sytuacja wnioskodawcy jest trudna. Na
podstawie danych, wynikających z załączonych przez Beneficjenta dokumentów, nie
można z pewnością stwierdzić, że będzie w terminie spłacał wymaganą należność.
Świadczą o tym m.in. zaciągnięte liczne zobowiązania wobec instytucji finansowych
(pożyczki kredyty) przy równoczesnym, znacznym spadku dochodów,
zaobserwowanym od 2011r.. Z przedstawionych zeznań PIT - 36L i PIT/B wynika
bowiem, że w 2011r. firma osiągnęła dochód w wysokości 153.699,83 zł, zaś w 2012r.
dochód ten wyniósł 43.405,96 zł. W zeznaniu podatkowym firmy za 2013r. widnieje już
strata w wysokości 3.228,60 zł. Organ odnotował systematyczny spadek dochodów
z prowadzonej działalności gospodarczej i podał, że przedstawione przez Beneficjenta
w ramach postępowania administracyjnego dokumenty, nie dają także gwarancji, że
może on odzyskać zdolność finansową do zaspokojenia roszczeń, wynikających
z decyzji administracyjnej z dnia "[...]".
IZ podkreśliła, że jest odpowiedzialna za odzyskanie kwoty, o rozłożenie której
wnioskował Beneficjent, natomiast sytuacja finansowa strony, przedstawiona powyżej,
nie rokuje całkowitej spłaty należności. W związku z tym skierowała sprawę do
egzekucji administracyjnej, prowadzi ją Naczelnik Urzędu Skarbowego w "[...]", który
jednak nie wyegzekwował od Beneficjenta żadnych należności pieniężnych. Organ
zaznaczył, że koszty postępowania egzekucyjnego wynoszą 95.000 zł.
Ponadto Beneficjent posiada zasoby majątkowe, o wartości znacznie
przewyższającej kwotę zobowiązującą do zwrotu. Zgodnie bowiem z § 11 ust. 11
umowy o dofinansowanie prawnym zabezpieczeniem jej prawidłowej realizacji jest
m.in.: hipoteka umowna do kwoty 2.334.846,84 zł, ustanowiona na nieruchomościach
stanowiących własność J. M..
Organ podsumował, że nie występuje w sprawie ważny interes strony oraz
interes publiczny.
Beneficjent wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy przez IZ. W jego ocenie:
– niezrozumiałe jest stwierdzenie zawarte w decyzji, że: z uwagi na fakt, iż
Beneficjent nie skorzystał z uprawnienia do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja stała się ostateczna;
– niezrozumiałe jest, że został powiadomiony pismem z 14.11.2014r.
o zakończeniu postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej sprawie, po czym nie złożył dodatkowych wyjaśnień, nowych środków dowodowych oraz nie zapoznał się ze zgromadzonymi materiałami;
– wniosek IZ o wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny
był przedwczesny, co w konsekwencji doprowadziło do naliczenia kosztów
egzekucyjnych w kwocie 95.000 zł.
IZ po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdziła, że strona nie skorzystała
z uprawnienia do wniesienia środka zaskarżenia od ww. decyzji z 23.06.2014r., wobec
czego stała się ona ostateczna w dniu 8.07.2014r.. Organ powołał się na art. 16 ust. 1
k.p.a. i podał, że decyzja ostateczna jest decyzją wykonalną, co oznacza, że w razie
braku zwrotu środków, IZ jest zobligowana do uruchomienia procedury egzekucyjnej.
Powołując się na art. 10 k.p.a. organ podał, że Beneficjent został poinformowany
o zakończeniu postępowania dowodowego ww. pismem, a także pouczony
o możliwości zapoznania się z aktami postępowania administracyjnego oraz
wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań terminie 7-dni od dnia doręczenia tego pisma. Wyjaśnił, że w decyzji
w poprzedzającej stwierdził, iż Beneficjent nie skorzystał z uprawnienia do złożenia
dodatkowych wyjaśnień ani nowych środków dowodowych, nie złożył dodatkowych
wyjaśnień ani nowych środków dowodowych, nie zapoznał się także ze zgromadzonym
materiałem, do czego miał prawo.
Z kolei organ miał obowiązek podjęcia określonych działań zmierzających do
wszczęcia egzekucji w razie wystąpienia przesłanek określonych w art. 6 § 1 ustawy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. IZ przywołała w tym zakresie szereg
orzeczeń sądowoadministracyjnych.
Odnośnie uzasadnienia prawnego organ wyjaśnił, że rozstrzygnięcie
w przedmiocie rozłożenia na raty spłat uzależnione jest od wniosku dłużnika. Wydając
decyzję w I instancji szczegółowo wykazano przesłanki odmowy udzielenia
Beneficjentowi ulgi w spłacie w postaci rozłożenia należności na raty, oparte na danych,
wynikających z przedłożonych przez stronę dokumentów. W ocenie organu nie można
bowiem z pewnością stwierdzić, że wnioskodawca będzie w terminie spłacał wymaganą
należność. Świadczą o tym m.in. zaciągnięte liczne zobowiązania wobec instytucji
finansowych (pożyczki kredyty) przy równoczesnym, znacznym spadku dochodów,
zaobserwowanym od 2011r.. Przedstawione przez Beneficjenta w ramach
postępowania administracyjnego dokumenty nie dają także gwarancji, że może on
odzyskać zdolność finansową do zaspokojenia roszczeń wynikających z decyzji
administracyjnej nr "[...]". Ponadto IZ jako podmiot zobowiązany do ochrony środków publicznych wydatkowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Warmia
i Mazury w perspektywie finansowej 2007-2013, jest odpowiedzialna za odzyskanie
ww. kwoty, natomiast sytuacja finansowa strony nie rokuje całkowitej spłaty należności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Beneficjent
wniósł o uchylenie decyzji wydanej w I i II instancji, oraz o zasądzenie od organu na
rzecz skarżących kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Strona
skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów:
1) postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt
ogólnikowych twierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębionego zaufania
obywateli do organów Państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej
decyzji,
2) prawa materialnego tj. art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach
publicznych poprzez jego niezastosowanie w skutek błędnego uznania, że sytuacja
finansowa skarżącego nie uzasadnia wniosku o rozłożenie na raty należności
wynikającej z ww. decyzji Zarządu Województwa z dnia 23.06.2014r..
W treści skargi strona podniosła, że wskazując przyczynę odmowy
uwzględnienia wniosku skarżącego organ ogranicza się do stwierdzenia, iż przesłanki
uzasadniające decyzję odmowną wynikają z dokumentów przedłożonych przez
skarżącego oraz, że zostały one wskazane przez organ I instancji. Takie odesłanie
powoduje, że uzasadnienie decyzji staje się lakoniczne. To z kolei pozbawia
skarżącego możliwości weryfikacji prawdziwości przesłanek, uznanych przez organ za
przesądzające o wydaniu decyzji odmownej. W ocenie skarżącego, rzetelne i pełne
uzasadnienie decyzji, zawierające wskazanie dokumentów stanowiących jej podstawę,
jest tym bardziej pożądane w sytuacji, gdy decyzja taka ma charakter uznaniowy, a co
za tym idzie uwzględnienie lub odmowa uwzględnienia wniosku strony jest uzależniona
od dokonywanej przez organ oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Podała, że wypowiedzenie skarżącemu umowy o dofinansowanie jest wynikiem
niezależnej od niego okoliczności - śmierci M. W., projektanta i wykonawcy
przedmiotowej inwestycji. W konsekwencji od sierpnia 2012r. pomiędzy skarżącym,
a B.W., prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą D. – W., której pełnomocnikiem był zmarły M. W., przez Sądem Okręgowym Wydział Gospodarczy (sygn. akt "[...]"), toczy się spór sądowy dotyczący przedmiotowej inwestycji. Skarżący dochodzi od B.W. odszkodowania z tytułu naprawienia szkody poniesionej wskutek nienależytego wykonania projektu budowlanego, a także nienależytego wykonania umowy o roboty budowlane i wad fizycznych wykonanych robót. Od momentu wszczęcia postępowania w wymienionej sprawie, z uwagi na składane przez strony wnioski o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, skarżący wstrzymuje się z kontynuowaniem robót budowlanych oraz napraw wykonanych prac, niezbędnych w celu ukończenia inwestycji. Z tego też powodu skarżący został pozbawiony możliwości czerpania korzyści z przedmiotowej inwestycji, a w konsekwencji nie ma możliwości spłaty zaciągniętych na ten cel zobowiązań finansowych. Dopiero zakończenie wymienionego procesu sądowego, niezależnie od jego wyniku, umożliwi skarżącemu dokończenie prac, a co za tym idzie uzyskiwanie dochodu z inwestycji, który to dochód będzie mógł przeznaczyć na spłatę należności, w tym zwrot dofinansowania.
W ocenie skarżącego, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału
dowodowego organ wyciągnął nieprawidłowe wnioski w zakresie merytorycznym,
a dokonana ocena nie mieści się w ustawowych granicach swobodnego uznania.
Decyzja organu niewątpliwie narusza nie tylko słuszny interes strony, ale także interes
publiczny. Skarżący zaznaczył, że pojęcia ważnego interesu zobowiązanego nie można
ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy też zdarzeń losowych,
uniemożliwiających uregulowanie zaległości, takich jak powódź, pożar, trzęsienie ziemi
itp., bowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu,
uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację
ekonomiczną zobowiązanego, wysokość uzyskiwanych przez stronę dochodów, jak
i konieczność ponoszenia wydatków, która powoduje, że nie jest on w stanie
uregulować swoich zobowiązań. Skarżący nie dysponuje środkami umożliwiającymi mu
jednorazowy zwrot otrzymanego dofinansowania. Konieczność pozyskania w obecnej
chwili kwoty niezbędnej do dokonania wymienionego zwrotu spowoduje jedynie
pogorszenie i tak bardzo trudnej już sytuacji majątkowej skarżącego. Skutkiem
ekonomicznym, jaki niewątpliwie wystąpi w wyniku realizacji obciążenia, będzie
zakończenie przez skarżącego prowadzenia działalności. Wskutek tego nie tylko
skarżący, ale również jego pracownicy, zostaną pozbawieni środków niezbędnych
w celu bieżącego utrzymania. Tymczasem ulga w postaci rozłożenia należności na raty
ma być formą pomocy udzielonej podatnikowi po to, by nie doprowadzić do skutków
niepożądanych z punktu widzenia tak społecznego, jak i indywidualnego, odnoszącego
się do osoby podatnika oraz jego najbliższych, a także osób zależnych od podatnika. Chodzi zatem o to, by wskutek dochodzenia zaległości podatkowych, Państwo nie poniosło w efekcie kosztów większych, niż w wypadku zaniechania korzystania z tego
uprawnienia (por. wyrok NSA z dnia 3.07.2007r. sygn. akt I FSK 1026/06).
Skarżący podniósł, że poszukiwania przez skarżącego kupca pozostają
bezskuteczne z uwagi na fakt, że wymienione nieruchomości nie zostały wykończone,
a na stronie ciążą znaczne zobowiązania kredytowe. Przy tym nawet w przypadku
znalezienia nabywcy nie uzyska się ze sprzedaży nieruchomości kwoty odpowiadającej
ich obecnej rynkowej, a tym bardziej potencjalnej wartości. Zaznaczył, że postępowanie
sądowe dotyczące przedmiotowej inwestycji zmierza do zakończenia, co umożliwi
stronie dokończenie prac i zwiększenie dochodów w związku z korzystaniem z całości
obiektu. Ponadto zbliża się okres wiosenno - letni, w którym skarżący będzie uzyskiwał
zdecydowanie wyższe dochody, wobec czego będzie mógł terminowo uiszczać raty
należności. Dodatkowo organ posiada zabezpieczenie zwrotu przez skarżącego
przedmiotowej należności w postaci hipoteki na nieruchomości położonej
w Wydminach, stanowiącej własność skarżącego. Ponadto w uzasadnieniu decyzji
administracyjnej z dnia "[...]" organ sam wskazał, że wymienione
zabezpieczenie uprawdopodabnia zaspokojenie należności w drodze egzekucji
z nieruchomości. Za nielogiczne strona uznała zatem twierdzenie w uzasadnieniu
zaskarżonej decyzji, że sytuacja majątkowa skarżącego nie rokuje spłaty należności.
Ryzyko nieodzyskania należności przez organ należy bowiem ocenić jako niewielkie.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej odrzucenie ze
względu na to, że pełnomocnik skarżącego nie został umocowany do występowania
przed sądami administracyjnymi. Organ wniósł ewentualnie o oddalenie skargi
podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej
decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględnia skargę (art. 145 § 1 P.p.s.a.), jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; bądź jeżeli zachodzą przyczyny nieważności. Dokonana przez Sąd ocena legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała wad prawnych, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.
Zgodnie z treścią art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych
(t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 885, ze zm.), dalej u.f.p. do spraw dotyczących należności, o
których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy
z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r.
poz. 267) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja
podatkowa (Dz. U. z 2012r. poz. 749, z późn. zm.). Podstawę materialnoprawną do
zastosowania ulgi stanowiły przepisy art. 67a § 1 pkt 2 i art. 67b § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacji podatkowej.
Stosując odpowiednio te przepisy Organ na wniosek beneficjenta w przypadkach
uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może rozłożyć
zadłużenie na raty. Określona w powołanym wyżej przepisie instytucja rozłożenia na
raty zadłużenia w trybie indywidualnej decyzji organu podatkowego zbudowana jest
przy zastosowaniu uznania administracyjnego. Wskazuje na to zawarte w ww. przepisie
stwierdzenie, że organ "może". Oznacza to, iż wystąpienie przesłanek określonych tym
przepisem (ważny interes podatnika lub interes publiczny) daje organowi prawo do
udzielenia ww. ulgi, nie powoduje jednakże powstania obowiązku jej udzielenia. W
świetle ukształtowanej w doktrynie i zaakceptowanej w orzecznictwie Naczelnego Sądu
Administracyjnego koncepcji interpretacyjnej przepisów zbudowanych na zasadzie
uznania administracyjnego zawierających w swojej treści kierunkowe dyrektywy wyboru
(w tym przypadku: ważny interes podatnika lub interes publiczny), prawem do
umorzenia zaległości dysponuje organ udzielający ulgi. Stwierdzenie zatem, że w
sprawie występują okoliczności odpowiadające takiej lub innej kierunkowej dyrektywie
wyboru, może lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia pozytywnego dla
wnioskodawcy. Decyzja negatywna wydana na podstawie tego przepisu nie narusza
zatem prawa zarówno wtedy, gdy przypadki ważnego interesu podatnika lub interesu
publicznego wystąpiły, jak i wtedy, gdy nie występują. Odmiennie jest w przypadku
decyzji pozytywnej, bowiem możliwość pozytywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia
powstaje wówczas, gdy spełnione są przesłanki określone ww. przepisem.
Sądowa kontrola legalności decyzji wydanej w ramach uznania administracyjnego
sprowadzać się może zatem do zbadania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone
prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, tzn. czy organ
podatkowy prawidłowo zebrał materiał dowodowy i rozważył wszelkie okoliczności
mogące mieć wpływ na wybór możliwości rozstrzygnięcia w zakresie udzielenia bądź
odmowy udzielenia ulgi. Sąd nie może natomiast w świetle postanowień przepisów art.
67a § 1 pkt 2 i art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej oceniać tego rodzaju decyzji z punktu widzenia ich słuszności. Wybór sposobu rozstrzygnięcia przy prawidłowo
ustalonym stanie faktycznym ustawa pozostawia bowiem uznaniu organu.
Oznacza to, że podatnik występujący z wnioskiem o udzielenie ulgi nie ma skutecznego
żądania o jej udzielenie nawet w przypadku wykazania istnienia ważnego interesu
podatnika lub interesu publicznego.
Należy jednakże podkreślić, że choć uznanie administracyjne wyraża się w możliwości
negatywnego dla strony, nawet przy ustaleniu istnienia przesłanek zastosowania ulgi,
nie oznacza to uznaniowej oceny okoliczności odpowiadających kierunkowym
dyrektywom wyboru.
Uzyskanie ulgi w spłacie należności w istocie zawsze leży w interesie dłużnika
prowadząc bądź to do zmniejszenia jego obciążeń podatkowych, bądź to do takiego ich
rozłożenia w czasie, aby były możliwe do spełnienia. Jednakże interes ten nie jest
równoznaczny z przesłanką "ważnego interesu podatnika", o jakiej mowa w art. 67a § 1
Ordynacji podatkowej. Ustawodawca określił go przymiotnikiem "ważny", co podkreśla
jego doniosłość. Nie jest przy tym wystarczające samo subiektywne przeświadczenie
strony, iż taki właśnie jest jej interes w uzyskaniu ulgi. Natomiast przesłankę "interesu
publicznego" najpełniej charakteryzuje pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu
Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 lutego 2003r. Sygn. akt III SA 1838/01 (Mon.
Pod. 2003/7/43), w którym interes ten określono jako "dyrektywę postępowania
nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego
społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do
organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji
itp.". Przy jej ocenie należy również uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w
rezultacie społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy.
Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy
stwierdzić należy, iż w procesie wydawania zaskarżonej decyzji nie doszło do
naruszenia przepisów prawa. W ocenie Sadu Organ nie naruszył treści przepisów art.
8 i 107 § 3 k.p.a. Organ przytoczył okoliczności faktyczne, które mają oparcie w
zgromadzonym materiale dowodowym. Tych okoliczności faktycznych skarżący nie
kwestionuje. Z przedstawionych okoliczności faktycznych organ wysunął wniosek, że
istnieją uzasadnione wątpliwości co do możliwości spłaty zadłużenia w ratach. Należy
wskazać, że skarżący we wniosku o udzielenie ulgi nie zaproponował wysokości rat i
harmonogramu spłaty zadłużenia. Nie wskazał źródeł ich pokrycia. Nie ulega
wątpliwości, że Organ w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny. Nie budzą również
wątpliwości wnioski, które zostały wysnute przez organ. Te konkluzje mają oparcie w zebranym materiale dowodowym zostały one przedstawione w sposób logiczny w
zaskarżonej decyzji. Przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumenty
przemawiają za uznaniem, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki
ważnego interesu dłużnika lub interesu publicznego. Za przyjęciem takiego stanowiska
przemawia to, że firma skarżącego odnotowuje systematycznie spadek dochodów.
Ponadto skarżący wstrzymał się z realizacją zadania inwestycyjnego.
Skarżący otrzymał środki z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz
Budżetu Państwa na realizację projektu pn. "Rozbudowa Budynku mieszkalno -
usługowego oraz budowa 5 murowanych domków letniskowych i wyposażenie nowo
powstałych obiektów na terenie obiektu "C.". W skardze skarżący przyznał, że
wypowiedzenie umowy o dofinansowanie było związane z niewykonaniem projektu.
Od sierpnia 2012r. pomiędzy skarżącym, a B.W., prowadzącą działalność
gospodarczą pod firmą D. – W., której pełnomocnikiem był zmarły M. W., przed Sądem Okręgowym Wydział Gospodarczy (sygn. akt "[...]"), toczy się spór sądowy dotyczący
przedmiotowej inwestycji. Od momentu wszczęcia postępowania w wymienionej
sprawie, skarżący wstrzymał się z kontynuowaniem inwestycji. W tej sytuacji nie
można uznać, że IZ winna wstrzymać się z dochodzeniem zwrotu długu od skarżącego
do czasu zakończenia wymienionego procesu sądowego. Skarżący faktycznie odsunął
zakończenie tego zadania inwestycyjnego na czas nieokreślony. A zatem należy
uznać, że skarżący nie wykazał istnienia ważnego interesu, który uzasadniałby
udzielenie wnioskowanej ulgi. O istnieniu ważnego interesu nie może świadczyć
obawa skarżącego, że nieruchomość może być sprzedana poniżej wartości 'rynkowej.
Nie leży w interesie publicznym kredytowanie przedsiębiorcy, który zaniechał
dokończenia inwestycji. W interesie publicznym jest natomiast szybkie odzyskanie
należności, gdyż skarżący nie zrealizował projektu i został zobowiązany do zwrotu
otrzymanego świadczenia.
Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia prawa materialnego tj. art. 64 ust. 2
ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych poprzez jego
niezastosowanie. W rozpoznawanej sprawie Organ stosował przepisy art. 25 pkt 1
u.z.p.p.r., art. 60 pkt 6, art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 62 ust. 2 pkt 2, art. 67 u.f.p., art. 67a § 1
pkt 2 i art. 67b § 1 pkt 2 O.p.
W świetle powyższych ustaleń faktycznych i rozważań prawnych Sąd nie
dopatrzył się naruszenia powołanych przepisów prawa materialnego.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło