I SA/Ol 299/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-12-14
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia dla adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, uwzględniając przepisy dotyczące kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz podatek VAT?Ratio decidendi
Adwokatowi ustanowionemu z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej należy się wynagrodzenie w wysokości 50% stawki minimalnej określonej dla postępowania przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, nie mniej niż 120 zł. Do tej kwoty należy doliczyć podatek VAT według stawki obowiązującej w dniu orzekania. W niniejszej sprawie stawka minimalna dla I instancji wynosiła 240 zł, zatem 50% tej stawki to 120 zł, a po doliczeniu 23% VAT wynagrodzenie wynosi 147,60 zł.Stan faktyczny
Wniosek adwokata I.M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi kasacyjnej S.R. od wyroku WSA w Olsztynie. Adwokat został ustanowiony z urzędu, sporządził skargę kasacyjną, która została oddalona przez NSA. Sąd pierwszej instancji wydał wyrok w dniu 10 września 2015 r., a NSA wydał wyrok w dniu 26 września 2017 r. Stawki wynagrodzenia adwokata z urzędu regulowane są przepisami rozporządzeń, które ulegały zmianom.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokat I.M. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 120 (stu dwudziestu) złotych wraz z należnym od tej kwoty podatkiem od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat I.M o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi kasacyjnej S.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt I SA/Ol 299/15 w sprawie ze skargi S.R. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia składek postanawia: przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokat I.M. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 120 (słownie: stu dwudziestu) złotych wraz z należnym od tej kwoty podatkiem od towarów i usług. WSA/post.1- sentencja postanowienia
Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2015 r. referendarz sądowy przyznał S.R. prawo pomocy obejmujące ustanowienie adwokata. Stosownie do powyższego Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy adwokat I.M. (k. 23).
Ustanowiony dla strony adwokat, reprezentował stronę w postepowaniu I instancji przed tut. wojewódzkim sądem administracyjnym za co otrzymał stosowne wynagrodzenie (k.39). Następnie ustanowiony w sprawie pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną oraz wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z oświadczeniem, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części (k. 54).
Z protokołu z rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z dnia 26 września 2017 r. wynikało, że na rozprawę stawił się skarżący osobiście oraz pełnomocnik organu. Na rozprawę nie stawiła się adwokat I.M. (k. nr 72).
Wyrokiem z dnia 26 września 2017 r. sygn. akt II GSK 3681/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesioną skargę kasacyjną, bez orzekania o wynagrodzeniu za pomoc prawną spełnioną na zasadzie prawa pomocy (k. 73).
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej P.p.s.a.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokata w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady od dnia 2 listopada 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 1714). Na mocy § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W przedmiotowej sprawie wniosek o wynagrodzenie, w której Sąd I instancji wydał wyrok oddalający skargę w dniu 10 września 2015r., a więc przed wejściem w życie tego nowego rozporządzenia (2 listopada 2016 r.) należy stosować do postępowania w II instancji, obejmującego sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, toczącego się od momentu wydania powyższego wyroku Sądu - przepisy dotychczasowe, czyli przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. z 2013r. poz. 461ze zm.; dalej dotychczasowe rozporządzenie).
Z dniem 2 listopada 2016 r., na podstawie przepisu § 23 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., utraciło moc poprzednie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1801), którego przepis § 23 także stanowił, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia (1 stycznia 2016 r.), stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Przepis § 19 cytowanego wyżej dotychczasowego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r., znajdującego zastosowanie w niniejszej sprawie, stanowił zaś, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują:
1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz
2) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata.
Natomiast § 20 tego dotychczasowego rozporządzenia stanowił, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit " b " dotychczasowego rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej -50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
Stawka minimalna określona w pkt 1, dotyczącym postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do którego nawiązuje § 18 ust. 1 pkt 2 lit " a " i "b" dotychczasowego rozporządzenia, wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ).
W przedmiotowej sprawie wynagrodzenie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, który prowadził sprawy w I instancji, wynosi zatem 50% stawki minimalnej, czyli 120 zł (50% x 240 zł).
Stosownie do § 2 ust. 3 dotychczasowego rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 23% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.).
Mając powyższe na uwadze, należało przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną, - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 147,60zł (wynagrodzenie: 180 zł + podatek VAT: 27,60 zł =147,60 zł).
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit "b" i § 18 ust. 1 pkt 1 lit "c" oraz § 2 ust. 3 dotychczasowego rozporządzenia, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło