I SA/Ol 302/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie - Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. M. Biuro Turystyki "A" na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie: określenia daty powstania długu celnego, określenia kwoty podatku akcyzowego, opłaty paliwowej oraz podatku od towarów i usług postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 10 lipca 2010 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący Z. M. Biuro Turystyki "A" wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną G. M. oraz małoletnim synem. W skład majątku wchodzi dom o powierzchni 150 m2, innych składników majątku nie posiada. Trzyosobowa rodzina wnioskodawcy utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez wnioskodawcę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 1.000 zł brutto miesięcznie. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, bank wypowiedział kredyt nadto prowadzona jest egzekucja. Oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, dlatego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., został wezwany w terminie siedmiu dni do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów tj: wyciągów i wykazów z rachunków bankowych, lokat i kont oraz odpisów polis ubezpieczeniowych posiadanych przez skarżącego i jego rodzinę, odpisów dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych kosztów związanych z bieżącym utrzymaniem gospodarstwa domowego wraz z oświadczeniem z jakich dochodów opłacane są wydatki, wykazu posiadanych środków trwałych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, odpisu zeznania podatkowego za rok 2009 i złożonych deklaracji podatkowych za 2010 r., oświadczenia o posiadanych ruchomościach, zestawienia przychodów i kosztów za okres od 01.01.2010 r. do 30.06.2010 r., przedłożenie innych dokumentów, oświadczeń mogących potwierdzić w ocenie skarżącego trudną sytuację materialną i życiową. Do dnia 23 sierpnia 2010 r. skarżący nie przedłożył wyjaśnień na wezwanie referendarza sądowego z dnia 19.07.2010 r. (data doręczenia wezwania 23.07.2010r.). Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasadą jest, że każdy podmiot wszczynający postępowanie przed sądami administracyjnymi musi liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów postępowania sądowego. Zgodnie jednak z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. osobie fizycznej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym bądź częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania czy też nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem to na stronie spoczywa obowiązek udowodnienia zaistnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie. Oceniając sytuację materialną skarżącego w kontekście przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, że nie spełnił warunków do przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Nie udzielenie dodatkowych informacji, w ocenie referendarza sądowego istotnych, spowodowało brak możliwości stwierdzenia czy skarżący bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny nie może ponieść pełnych kosztów postępowania. Wskazać przy tym należy, że informacje udzielone we wniosku o przyznanie prawa pomocy, bez ustalenia jakie koszty związane z utrzymanie gospodarstwa i prowadzoną działalnością gospodarczą ponosi skarżący, nadto jakimi środkami trwałymi dysponuje jako przedsiębiorca oraz jakie posiada nieruchomości nie dawały podstawy do pozytywnego rozpoznania wniosku. Reasumując w ocenie orzekającego skarżący nie wykazał - w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości - że stan majątkowy uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania i tym samym uzasadnionym jest udzielenie mu swoistej dotacji ze Skarbu Państwa. Jak zauważył NSA w postanowieniu z 10 listopada 2009r. sygn. I FZ 415/09 (orzeczenie dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/), na skutek przyznania prawa pomocy, w istocie podmiot otrzymuje bezzwrotną pomoc ze środków Skarbu Państwa. Sąd musi zatem ustalić ponad wszelką wątpliwość, czy zostały spełnione okoliczności wymienione w art. 246 § 1 ppsa. W przedmiotowej sprawie w sytuacji powstałych wątpliwości niemożliwe było prześledzenie gospodarki finansowej skarżącego, jego możliwości finansowych, a w konsekwencji – wydanie korzystnego dla niego rozstrzygnięcia. Podkreślić przy tym należy, że strona zobligowana jest przedstawić Sądowi nie tylko subiektywny opis zaistniałych faktów, ale przede wszystkim, obiektywne dowody na ich potwierdzenie. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez wnioskującego dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności, w sytuacji gdy taki stan nie został osiągnięty na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.