I SA/Ol 315/15

WyrokWSA w Olsztynie2015-07-02

Skład orzekający: Zofia Skrzynecka, Wiesława Pierechod, Ryszard Maliszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do uwzględnienia wniosku o przyznanie płatności specjalnej obszarowej do roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, jeśli rolnik zadeklarował uprawę bobiku, ale nie zaznaczył odpowiedniej grupy upraw (ST) we wniosku z powodu błędu technicznego, a zmiana wniosku została złożona po terminie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że rolnik ponosi odpowiedzialność za treść złożonego wniosku o przyznanie płatności, niezależnie od tego, czy wypełniał go samodzielnie, czy z pomocą innej osoby. Błąd techniczny w zaznaczeniu grupy upraw ST nie stanowił podstawy do uwzględnienia zmiany wniosku złożonej po terminie, ponieważ płatność ST nie jest obligatoryjna, a jej przyznanie wymagało prawidłowego zadeklarowania we wniosku w wyznaczonym terminie. Organ nie miał obowiązku wzywania do wyjaśnień, gdyż wniosek nie zawierał błędu, a jedynie niepełną deklarację.
Stan faktyczny
Skarżący R. K., producent rolny, złożył skargę na decyzję Dyrektora ARiMR utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, która przyznała mu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 rok. Skarżący domagał się przyznania specjalnej płatności obszarowej (ST) do upraw roślin strączkowych na działkach D i H, argumentując, że zadeklarował uprawę bobiku, ale z powodu błędu technicznego nie zaznaczył grupy upraw ST we wniosku. Organy uznały, że zmiana wniosku została złożona po terminie i nie było podstaw do przyznania płatności ST. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących niepełnego rozstrzygnięcia decyzji oraz odmowy jej uzupełnienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Zofia Skrzynecka Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca) Protokolant referent stażysta Milena Małyszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2015r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 rok Oddala skargę. R. K. (dalej skarżący, odwołujący się, producent rolny, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję z dnia "[...]" Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej Dyrektor ARiMR) w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014r.. Jak wynika z akt sprawy Dyrektor ARiMR powołaną w sentencji niniejszego wyroku decyzją utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (dalej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, organ I instancji) z dnia 13 lutego 2015r., na mocy której przyznano stronie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014r. z tytułu: 1. jednolitej płatności obszarowej w wysokości 176.590,33 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 2.231,67 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego; 2. płatności cukrowej w wysokości 21.533,20 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 272,13 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i zastosowanie współczynnika korygującego; 3. zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 4 056,16 zł. Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: We wniosku z dnia 13 maja 2014r. o przyznanie płatności na rok 2014, R. K. zadeklarował działki rolne do JPO - o pow. 196,32 ha (A - 20,23 ha, B - 2,00 ha, C - 10,94 ha, D - 20,76 ha, E - 1,38 ha, F - 3,75 ha, G - 72,02 ha, H - 7,63 ha, I - 5,29 ha, J - 2,77 ha, K - 1,45 ha, L - 13,29 ha, M - 4,31 ha, N - 4,18 ha, O - 9,07 ha, P -1,08 ha, R - 6,03 ha, S - 4,00 ha, T - 6,14 ha) oraz zwrócił się o przyznanie płatności cukrowej. Następnie w dniu 16 stycznia 2015r. producent rolny złożył pismo w sprawie zmiany do wniosku o przyznanie płatności na rok 2014, w którym zwrócił się o specjalną płatność obszarową do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych (dalej: ST) do działki rolnej D1 o powierzchni 20,76 ha i działki rolnej H1 o powierzchni 7,63 ha. W piśmie strona wskazała, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2014 na działce rolnej D o powierzchni 20,76 ha położonej na działce ewidencyjnej nr "[...]" i działce rolnej H o powierzchni 7,63 ha położonej na działce ewidencyjnej nr "[...]" został zadeklarowany bobik, co zostało opisane we wniosku jako uprawa w plonie głównym oraz na załączniku graficznym. Jednak ze względu na błąd techniczny popełniony przy wprowadzaniu danych do aplikacji elektronicznej wniosku nie zaznaczono grupy upraw ST. W związku z powyższym strona zwróciła się z prośbą o uznanie powyższej sytuacji jako błąd oczywisty i przyznanie jej płatności do roślin wysokobiałkowych ST dla działek rolnych D i H. Strona zaznaczyła, że uprawa bobiku jest wysoce ryzykowna, a główną zachętą do jego uprawy pozwalającą uzyskać dochód bezpośredni jest płatność ST. Ponadto błąd polegający na niewpisaniu grupy upraw ST przy wypełnianiu wniosku stanowi tylko częściowe niedopełnienie poprawnej deklaracji, gdyż roślina uprawiana w plonie głównym została prawidłowo wpisana i była zgodna ze stanem faktycznym na polu, co potwierdza protokół z kontroli Jednostki Certyfikującej (JC). Strona uznała za nielogiczne w tej sytuacji zaniechanie ubiegania się o uzyskanie płatności ST i świadome poniesienie straty. Organ I instancji przeprowadził kontrolę administracyjną rzeczonego wniosku oraz załączonych do niego załączników graficznych, w wyniku której powierzchnia kwalifikująca się do objęcia płatnością wyniosła 196,32 ha przy deklarowanej 196,32 ha. Następnie wydał ww. decyzję z dnia 13 lutego 2015r.. Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji podał art. 7 ust. l, art. 19 ust. 1 i 2, art. 24 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012r., poz. 1164, ze zm.), dalej ustawa o płatnościach, art. 11 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. U. L 30 z 31.1.2009r., str. 16), dalej rozporządzenie nr 73/2009, art. 14 i art. 23 ust. 2 oraz art. 79 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316, z 2.12.2009r., str. 1, ze zm.), dalej rozporządzenie nr 1122/2009, art. 26 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE z 20.12.2013r., L 347 str. 549), dalej rozporządzenie nr 1306/2013, oraz § 14g rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 stycznia 2009r. w sprawie realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. nr 22, poz. 121, ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej kpa. W jej uzasadnieniu organ podał, że ww. powierzchnia ustalona została w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. Powołał się na art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach i uwzględnił w całości żądanie strony oraz przyznał początkową jednolitą płatność obszarową (JPO) w kwocie 178.822 zł (196,32 ha x 910,87 zł). Jednakże ta kwota została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego. Mając na uwadze okoliczność złożenia zmiany do wniosku po terminie, łączna kwota przyznanych płatności bezpośrednich po zastosowaniu ewentualnych obniżek z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości wynosi 200.627,33 zł, co przy kursie wymiany euro 4,1776 zł stanowi kwotę 48.024,54 euro. Do kwoty stanowiącej nadwyżkę w wysokości 46.024,54 euro zastosował współczynnik korygujący w wysokości 1,30221400%. Organ wyliczył, że całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wynosi 599,34 euro, z czego proporcjonalna kwota pomniejszenia przypadająca dla JPO wynosi 2231,67 złotych, co stanowi 534,20 euro. Po uwzględnieniu ww. pomniejszeń przyznano stronie płatności z tytułu jednolitej płatności obszarowej w kwocie 176.590,33 zł (178.822 zł - 2 231,67 zł). Ponadto w zakresie płatności cukrowej organ podał, że rozpatrywana ilość kwotowych buraków cukrowych wynosi 406,74 ton. Początkowa kwota płatności wynosi 21805,33 zł (406,74 t x 53,61 zł). Jednakże wyżej wymieniona kwota została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego ze względu na złożenie zmiany do wniosku po terminie, w wyniku uwzględnienia pomniejszeń przyznano stronie płatności cukrowe w kwocie 21.533,20 zł (21.805,33 zł - 272,13 zł). Powołując się na art. 26 ust. 5 rozporządzenia nr 1306/2013 organ podał, że beneficjenci otrzymujący w roku budżetowym 2015 płatności bezpośrednie za rok 2014 w wysokości przekraczającej 2.000 euro będą podlegać dyscyplinie finansowej oraz zwrotowi środków z 2014r. z tytułu dyscypliny finansowej. Organ podał, że stronie przyznana została płatność z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 4.056,16 zł. Organ I instancji nie uwzględnił złożonej w dniu 16 stycznia 2015r. zmiany do wniosku o przyznanie płatności na rok 2014., z uwagi na dokonanie zmiany po wyznaczonym terminie. Wskazał, że stosownie do art. 14 i art. 23 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 zmiana złożona po wyznaczonym terminie nie jest uwzględniania podczas rozpatrywania wniosku. W odwołaniu od powyższej decyzji producent rolny podniósł, że w zaskarżonej decyzji nie uwzględniono jego pomyłki technicznej stanowiącej błąd oczywisty dotyczący niepełnej deklaracji działek rolnych do specjalnej płatności do uprawy roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych. W związku z tym strona wniosła o ponowną weryfikację materiału w sprawie oraz wydanej decyzji. Wskazała, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2014 na działce rolnej D o powierzchni 20,76 ha położonej na działce ewidencyjnej nr "[...]" i działce rolnej H o powierzchni 7,63 ha położonej na działce ewidencyjnej nr "[...]" został zadeklarowany bobik, co zostało opisane we wniosku jako uprawa w plonie głównym oraz na załączniku graficznym. Jednak ze względu na błąd techniczny popełniony przy wprowadzaniu danych do aplikacji elektronicznej wniosku nie wykonano kompletnego zapisu. Strona nadmieniła, że w tym przypadku Kierownik Biura Powiatowego posiadał przesłanki świadczące o jej woli zadeklarowania ST we wniosku i mógł podjąć przychylną dla niej decyzję w dbałości o interes obywatelski rolnika jak i społeczny, gdyż płatność ST z założenia stanowi swoistą rekompensatę za chęć uprawy niepopularnych roślin rolniczych o istotnym znaczeniu dla gospodarki. Odwołujący się wniósł o uznanie powyższej sytuacji jako błąd oczywisty i przyznanie płatności do roślin wysokobiałkowych ST dla działek rolnych D i H. Ponadto podniósł, że błąd polegający na niewpisaniu grupy upraw ST przy wypełnianiu wniosku stanowi tylko częściowe niedopełnienie poprawnej deklaracji, gdyż roślina uprawiana w plonie głównym została prawidłowo wpisana i była zgodna ze stanem faktycznym na polu. Strona stwierdziła, że nielogiczne byłoby w tej sytuacji nie ubiegać się o uzyskanie płatności ST i świadomie decydować o poniesieniu straty. Dyrektor ARiMR w uzasadnieniu decyzji z dnia 26 marca 2015r. przedstawił wyliczenia i ich podstawę prawną oraz stwierdził, że w pełni potwierdza prawidłowość ustaleń i oceny prawnej dokonanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, decydujących o treści przedmiotowej decyzji. Przedstawił własne wyliczenia płatności, zgodne ze stanowiskiem organu I instancji. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy podał, że nie zasługują one na uwzględnienie. W zakresie nieprzyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych (ST) powołał się na art. 7 ust. 2b pkt 1 ww. ustawy o płatnościach. Podał, że powierzchnie, na których uprawiane są rośliny strączkowe i motylkowate drobnonasienne deklaruje się we wniosku o przyznanie płatności jako odrębne działki rolne - grupa upraw ST. Odwołujący się oprócz płatności cukrowej wnioskował o przyznanie JPO deklarując we wniosku działki rolne oznaczone jako A, B, C, D, itd. w tabeli VIII. Jednakże w tabeli VIII nie zadeklarował dodatkowych odrębnych działek rolnych z grupą upraw ST (w tym przypadku działki D1-ST i H1-ST), które wskazywałyby, że chce otrzymać również płatność ST do uprawy wskazanej w plonie głównym, tj. bobiku. Organ na tej podstawie wywiódł, że producent rolny wiedział w jaki sposób należy zadeklarować działki rolne aby otrzymać płatności ST. Otrzymał wraz ze spersonalizowanym wnioskiem instrukcję wypełnienia wniosku, w której zawarte są informacje dotyczące zasad i warunków przyznawania płatności na rok 2014. Ponadto składając wniosek o przyznanie płatności na rok 2014 producent rolny złożył podpis w tab. IX na stronie 4 "Oświadczenia i zobowiązania" i tym samym potwierdził, że zna zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Przy czym nie było podstaw do wzywania strony do złożenia wyjaśnień czy sprecyzowania żądania, gdyż wniosek nie zawierał żadnego błędu - płatność ST nie jest obligatoryjna tylko przyznawana na wniosek beneficjenta. Powołując się na orzecznictwo Dyrektor ARiMR podał, że organ nie jest uprawniony do ingerencji w treść wniosku o przyznanie płatności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 1990r., sygn. akt I SA 367/90, ONSA 1990, nr 2-3, poz. 47). Uznał za bezzasadne twierdzenie strony, że Kierownik Biura Powiatowego posiadał przesłanki świadczące o woli zadeklarowania ST we wniosku i mógł podjąć przychylną dla niej decyzję w dbałości o interes obywatelski rolnika jak i społeczny. Wyjaśnił, że brak wnioskowania o płatności ST nie można zaliczyć do kategorii nieprawidłowości, które mogą być zakwalifikowane jako błędy oczywiste na podstawie art. 21 ww. rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009. Ponadto zmiana do wniosku została złożona w dniu 16 stycznia 2015r. tj. po terminie na jej złożenie, który upłynął w dniu 9 czerwca 2014r.. Zmiana ta nie została uwzględniona w prowadzonym postępowaniu administracyjnym w sprawie przyznania płatności na rok 2014, i w konsekwencji organ I instancji nie przyznał stronie specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych. Jak wyjaśnił, termin składania zmian do wniosku upływa w dniu 9 czerwca 2014r., z tym, że złożenie zmiany do wniosku po dniu 31 maja 2014r., ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku (16 maja + 25 dni), tj. do 9 czerwca 2014r., skutkuje pomniejszeniem płatności do powierzchni objętej tą zmianą o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia. Ponadto zmiana do złożonego wniosku o przyznanie danej płatności (schematu pomocowego) składana zgodnie z art. 14 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 może polegać m.in. na dodaniu nowych działek ewidencyjnych i rolnych do uprzednio złożonego wniosku o przyznanie tej płatności. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, iż organ I instancji przyznał odwołującemu się płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014 w prawidłowej wysokości, tzn. zgodnie ze wskazanym żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie płatności na rok 2014, złożonym w dniu 13 maja 2014r.. Pismem z dnia 30.03.2015r. odwołujący się, reprezentowany przez adwokata, zgłosił żądanie uzupełnienia decyzji Dyrektora ARiMR. Postanowieniem z 13.04.2015r. organ odwoławczy odmówił uzupełnienia decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Olsztynie strona, reprezentowana przez adwokata, wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania od organu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie: 1. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I stopnia, podczas gdy z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika, iż zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca są w swym rozstrzygnięciu niepełne, bowiem nie rozstrzygają przedmiotowej istoty sprawy w całości, 2. art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 104 § 1 kpa poprzez zawarcie w zaskarżonej decyzji niepełnego rozstrzygnięcia, które nie rozstrzyga przedmiotowej istoty sprawy w całości i powoduje, że sprawa nie została kompletnie załatwiona przez organ, 3. art. 111 § 1 kpa poprzez odmówienie stronie skarżącej uzupełnienia zaskarżonej decyzji mimo złożenia w zastrzeżonym przez przepisy terminie żądania uzupełnienia decyzji, podczas gdy organ winien na tej podstawie uzupełnić postanowieniem zaskarżoną decyzję o brakujące rozstrzygnięcie. Skarżący w treści skargi podał, że zaskarża tę część decyzji, którą odmówiono stronie przyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych (ST). Zarzucił, że utrzymana w mocy decyzja organu I stopnia w swej treści nie zawierała rozstrzygnięcia w przedmiocie specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych (ST). Zawierała jedynie rozstrzygnięcie co do przyznania wnioskującemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014, w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej, płatności cukrowej oraz zwrotu dyscypliny finansowej. Natomiast w treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego zamieszczony został jednostronicowy wywód dotyczący wnioskowanej w dniu 16 stycznia 2015r. zmiany i bezzasadności jej przyznania. Zabrakło odzwierciedlenia tej analizy w treści rozstrzygnięcia samej decyzji. Powyższe ma uniemożliwiać stronie poddanie wydanej decyzji kontroli legalności, gdyż jej rozstrzygnięcie jest niepełne. Ponadto o tym, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 kpa, ma w ocenie strony przekonywać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2010r. sygn. akt II GSK 427/09, który miał zapaść w analogicznej sytuacji. Dodatkowo organ odwoławczy dopuścił się również naruszenia art. 111 § 1 kpa poprzez odmówienie stronie skarżącej uzupełnienia zaskarżonej decyzji, mimo złożenia w zastrzeżonym przez przepisy terminie żądania uzupełnienia decyzji. Organ odwoławczy winien był na tej podstawie uzupełnić postanowieniem zaskarżoną decyzję o brakujące rozstrzygnięcie umożliwiając tym samym stronie skarżącej poddanie rozstrzygnięcia kontroli sądowej poprzez odniesienie się do kwestii natury merytorycznej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jedn. tekst Dz. U. z 2014r. poz. 1647) , sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2 ww. artykułu). Prawodawca nie przewidział, aby sądy administracyjne mogły dokonywać kontroli w inny sposób tj. na przykład badając czy zaskarżona decyzja administracyjna jest słuszna ze względu na inne niż prawem przewidziane okoliczności, takie jak sytuacja osobista i finansowa strony skarżącej. Rozpoznawana sprawa dotyczy wniosku o przyznanie płatności na rok 2014 w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zasady i tryb przyznawania ww. płatności zostały uregulowane w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1122/2009. Określone w tych aktach prawnych zasady wypełniania, składania i poprawy wniosków nie mogą być zmieniane w indywidualnych przypadkach. Jak wynika z treści art. 18 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego płatności obszarowe są przyznawane na wniosek rolnika. Tak więc to rolnik winien złożyć stosowny wniosek, a w konsekwencji to on odpowiada za jego treść niezależnie, czy wniosek wypełnił samodzielnie, czy przy pomocy innej osoby. Błędy popełniane przez osoby pomagające wypełnić wniosek rolnikowi obciążają w tej sytuacji samego rolnika i nie mogą być podstawą do zmiany trybu poprawienia wniosku i konsekwencji ponoszonych przez rolnika za błędy we wniosku. Możliwości poprawienia wniosku przez rolnika są ograniczone terminem składania wniosku, co wynika z treści art. 14 oraz art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Stosownie art. 14 ust. 1 ww. rozporządzenia "Po wygaśnięciu terminu składania pojedynczego wniosku, poszczególne działki rolne lub indywidualne uprawnienia do płatności można dodać do pojedynczego wniosku, pod warunkiem że przestrzegane są wymogi w ramach odnośnych systemów pomocy." W ustępie 2 artykułu 14 wskazano, iż "zmiany dokonane zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu notyfikuje się właściwym organom na piśmie najpóźniej do dnia 31 maja danego roku kalendarzowego". Z kolei art. 23 ust. 2 akapit 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 stwierdza, że: "Poprawki do pojedynczego wniosku uwzględnia się wyłącznie, jeśli wnoszone są przed ostatecznym terminem składania pojedynczych wniosków, jak określono w ust. 1 akapit trzeci. Jeśli jednak termin jest wcześniejszy lub taki sam jak ostateczny termin przewidziany w art. 14 ust. 2, poprawki do pojedynczego wniosku uznaje się za niedopuszczalne po terminie określonym w art. 14 ust. 2". Ponadto możliwość wprowadzenia zmian przez rolnika została wyłączona w przypadku kiedy to organ - a nie rolnik z własnej inicjatywy - dostrzegł błąd. Zgodnie, bowiem z art. 14 ust. 3 ww. rozporządzenia, "jeśli właściwy organ poinformował już rolnika o nieprawidłowościach w pojedynczym wniosku lub, jeśli powiadomił go o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu, jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości, poprawki zgodnie z ust. 1 nie są dozwolone odnośnie do działek rolnych, których dotyczą nieprawidłowości." W zakresie specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych (ST) ma zastosowanie art. 7 ust. 2b pkt 1 ww. ustawy o płatnościach. Powierzchnie, na których uprawiane są rośliny strączkowe i motylkowate drobnonasienne deklaruje się we wniosku o przyznanie płatności jako odrębne działki rolne - grupa upraw ST. Skarżący, oprócz płatności cukrowej wnioskował o przyznanie JPO deklarując we wniosku działki rolne oznaczone jako A, B, C, D, itd. w tabeli VIII. Jednakże w tabeli VIII nie zadeklarował dodatkowych odrębnych działek rolnych z grupą upraw ST (w tym przypadku działki D1-ST i H1-ST), które wskazywałyby, że chce otrzymać również płatność ST do uprawy wskazanej w plonie głównym, tj. bobiku. Skarżący wraz ze spersonalizowanym wnioskiem otrzymał instrukcję wypełnienia wniosku, w której zawarte były informacje dotyczące zasad i warunków przyznawania płatności na rok 2014. Ponadto składając wniosek o przyznanie płatności na rok 2014 skarżący złożył podpis w tab. IX na stronie 4 "Oświadczenia i zobowiązania" i tym samym potwierdził, że zna zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Należy zgodzić się z Organem, że nie było podstaw do wzywania strony do złożenia wyjaśnień czy sprecyzowania żądania, gdyż wniosek nie zawierał żadnego błędu - płatność ST nie jest obligatoryjna tylko przyznawana na wniosek beneficjenta. W związku z tym Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego: art. 138 § 1 pkt 1 kpa , art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 104 § 1 kpa, art. 111 § 1 kpa. Strona może żądać uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia od organu administracji publicznej, który wydał decyzję obarczoną tym brakiem. Do uzupełnienia decyzji organu pierwszej instancji nie jest właściwy organ odwoławczy. Sporne jest, czy w sytuacji gdy organ administracji publicznej nie orzekł o całości żądań strony, a strona nie wniosła o uzupełnienie decyzji, dopuszczalne jest odwołanie strony od decyzji w części dotyczącej części jej żądania nierozstrzygniętej w decyzji. Według postanowienia SN z dnia 7 lipca 1988 r., III AZP 10/88, OSNCP 1990, nr 9, poz. 116: "W razie wniesienia odwołania dotyczącego części żądań strony nierozstrzygniętych w decyzji, organ pierwszej instancji powinien potraktować jego treść jako żądanie uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia (art. 111 § 1 k.p.a.). Organ odwoławczy, któremu przedstawiono jednak takie odwołanie, powinien wyjaśnić rzeczywiste intencje strony; w razie popierania odwołania powinien stwierdzić jego niedopuszczalność (art. 134 k.p.a.), w razie zaś oświadczenia, że chodzi o żądanie uzupełnienia decyzji organu pierwszej instancji - umorzyć postępowanie odwoławcze (art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 i 2 w zw. z art. 140 k.p.a.)". W przypadku wydania decyzji częściowej strona nie może żądać uzupełnienia rozstrzygnięcia w pozostałej części, lecz powinna żądać wydania decyzji "uzupełniającej", ponieważ w tej części nadal trwa zawisłość sprawy przed organem administracyjnym (J. Borkowski (w:) Komentarz, 1996, s. 505). W rozpoznawanej sprawie Organ w sposób procesowy rozstrzygnął żądanie skarżącego w przedmiocie uzupełnienia decyzji . Wydał postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji na podstawie art. 111 § 2 k.p.a.. Pełnomocnik skarżącego domagał się bowiem uzupełnienia decyzji Organu odwoławczego. Organ I instancji nie zawarł w sentencji decyzji rozstrzygnięcia w przedmiocie płatności ST, gdyż przyjął iż ten wniosek nie został zgłoszony w terminie. Jest to bowiem termin prawa materialnego i nie może on być przywrócony. Natomiast w uzasadnieniu swej decyzji Organ I instancji wyjaśnił, że z tego powodu brak było podstaw do rozszerzenia wniosku o przyznaniu płatności ST. Organ I instancji nie uwzględnił złożonej w dniu 16 stycznia 2015r. zmiany do wniosku o przyznanie płatności na rok 2014., z uwagi na dokonanie zmiany po wyznaczonym terminie. Stosownie do treści art. 14 i art. 23 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 zmiana złożona po wyznaczonym terminie nie jest uwzględniana podczas rozpatrywania wniosku. Rolnik odpowiada za treść wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego niezależnie od tego, czy wniosek wypełnił samodzielnie, czy przy pomocy innej osoby. Błędy popełniane przez osoby pomagające wypełnić wniosek rolnikowi obciążają w tej sytuacji samego rolnika i nie mogą być podstawą do zmiany trybu poprawienia wniosku i konsekwencji ponoszonych przez rolnika za błędy we wniosku. W rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do wzywania strony do złożenia wyjaśnień czy sprecyzowania żądania, gdyż wniosek nie zawierał żadnego błędu. Płatność ST nie jest obligatoryjna i jest przyznawana na wniosek beneficjenta. Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło