I SA/Ol 328/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Górska (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło sędzia WSA Przemysław Krzykowski Protokolant starszy referent Elżbieta Parda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 29 czerwca 2023 r., nr SKO.53.605.2023 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. oddala skargę. Skarga W.L. (dalej: "podatnik", "strona" lub "skarżący") dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (dalej: "SKO", "Kolegium") utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy K. (dalej: "Wójt Gminy", "organ I Instancji") z 13 kwietnia 2023 r. nr F.3123.1.3.230019.1.2023, w sprawie wymiaru podatku rolnego, podatku leśnego i podatku od nieruchomości na 2023 r., pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 9.015 zł. Z akt sprawy wynika, że podatnik jest właścicielem nieruchomości rolnych położonych w gminie K., obręb M., oznaczonych m.in. jako działki nr [...], sklasyfikowanych jako grunty rolne, nieużytki, drogi i lasy. Podatnik wykazał także do opodatkowania budynek mieszkalny o powierzchni 166,47 m2. Ustalając stronie wysokość zobowiązania podatkowego na 2023 r. Wójt Gminy przyjął do podstawy opodatkowania: podatkiem rolnym - użytki rolne o powierzchni 74,3116 ha (w stosunku do kwoty 120,18 zł zastosowano zwolnienie), podatkiem od nieruchomości - budynek mieszkalny, grunty stanowiące drogi oraz nieużytki, zaś podatkiem leśnym - lasy o powierzchni 1,5674 ha. W decyzji z 13 kwietnia 2023 r. organ I instancji wyjaśnił, że pomimo zrealizowania na działkach należących do podatnika (nr [...]) inwestycji polegającej na budowie gazociągu, działki te nie uległy podziałowi, nie zostały przejęte przez Skarb Państwa, nie zmieniły właściciela oraz nie zostały wyłączone z produkcji rolnej. Stwierdził zatem, że strona jest nadal właścicielem ww. działek. W odwołaniu od tej decyzji strona wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, ze zm.; dalej: "Op") poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego sprawy. Podniosła również, że w decyzji nie wskazano z czego wynika ulga w podatku rolnym. Utrzymując w mocy decyzję będącą przedmiotem odwołania strony, Kolegium wyjaśniło, że podstawą zastosowania zwolnienia w podatku rolnym była decyzja Wójta Gminy z 29 grudnia 2017 r. nr F.3123.1.11.2017, w sprawie zwolnienia od podatku rolnego gruntów nowo nabytych o powierzchni 3,1828 ha przeliczeniowych na okres 5 lat od dnia nabycia tj. od 1 stycznia 2018 r. do 30 listopada 2024 r. Stwierdziło, że organ I instancji dokonał prawidłowego wymiaru podatku w tej sprawie, zgodnie z ewidencją gruntów i złożonym wykazem nieruchomości (budynek mieszkalny). Podkreśliło, że podatki rolny, leśny i od nieruchomości mają charakter majątkowy w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt własności nieruchomości. Wskazało, że w wyniku inwestycji polegającej na budowie gazociągu na podstawie decyzji lokalizacyjnej Wojewody Warmińsko-Mazurskiego Nr [...] z 30 listopada 2017 r. oraz decyzji budowlanej Nr [...] z 16 października 2018 r. nie nastąpiło przejście własności gruntów należących do strony na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczność ta zdaniem Kolegium jednoznacznie wynika z decyzji lokalizacyjnej, jak i z dodatkowych wyjaśnień Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, wypisów z ewidencji gruntów i księgi wieczystej. Kolegium dodało, że dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Op, a podatnik kwestionujący prawidłowość tych danych powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję (starosta), gdyż organ podatkowy nie ma uprawnień do ich zmiany. W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając Kolegium naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 Op poprzez niedostateczną kontrolę ustaleń stanu faktycznego i ocenę dowodów, skutkujące błędnym uznaniem, że działki nr [...] nie zostały "odebrane egzekucyjnie". W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zagadnieniem spornym pomiędzy stronami w tej sprawie pozostawała kwestia własności działek nr [...], położonych w gminie K., obręb M. W ocenie skarżącego działki te zostały "odebrane egzekucyjnie" pod budowę gazociągu. Zdaniem natomiast Kolegium, w wyniku realizacji tej inwestycji nie nastąpiło przejście własności tych gruntów na rzecz Skarbu Państwa. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia miało zaś kluczowe znaczenie dla wyniku niniejszej sprawy. Jak trafnie bowiem zauważyło Kolegium w zaskarżonej decyzji, podatki rolny, leśny i od nieruchomości mają charakter majątkowy w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt własności nieruchomości. Własność gruntu (nieruchomości) jest także podstawą uzyskania legitymacji podatnika podatku rolnego, podatku leśnego i podatku od nieruchomości. Należy przy tym zaznaczyć, że osobom fizycznym, na których tak jak w niniejszej sprawie ciąży obowiązek podatkowy jednocześnie w zakresie podatku rolnego, podatku od nieruchomości i podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym). Stosowne regulacje w tym zakresie, jak również te dotyczące podatników poszczególnych podatków zawarte zostały w art. 3 ust. 1 i art. 6c ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 333), art. 2 ust. 1 i art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 888 ze zm.) oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 70). Wydanie decyzji w formie łącznego zobowiązania pieniężnego poprzedzone jest przeprowadzeniem postępowania podatkowego, w którym ustalenie stanu prawnego poszczególnych przedmiotów opodatkowania następuje z wykorzystaniem danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Stosownie bowiem do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 ze zm.), dane te stanowią podstawę wymiaru podatków. Ewidencja gruntów i budynków ma przy tym walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Op, a więc stanowi dowód tego, co zostało w niej stwierdzone. Przeprowadzenie przeciwdowodu względem danych zawartych w tej ewidencji (zgodnie z art. 194 § 3 Op) dotyczyć może tylko takich sytuacji, gdy (1) wpis w ewidencji gruntów i budynków jest niezgodny z treścią dokumentów, na podstawie których wpisu się dokonuje, (2) zachodzi sprzeczność z zapisami w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, (3) gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (por. wyrok NSA z 16 maja 2023 r., III FSK 530/22, dostępny online w CBOSA). Żadna z tych okoliczności nie wystąpiła jednak w kontrolowanej sprawie. Dla porządku należy wskazać, że w aktach sprawy (k. 59-61) znajduje się wydruk z ewidencji gruntów i budynków, z którego jednoznacznie wynika, że wg. stanu z 16 stycznia 2023 r. to skarżący jest jedynym właścicielem opisanych powyżej działek nr [...]. Podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z realizacją na tych działkach inwestycji polegającej na budowie gazociągu nie stanowią natomiast skutecznego przeciwdowodu względem danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. W wyniku realizacji tej inwestycji nie nastąpiło bowiem przejście własności gruntów należących do skarżącego na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczność ta jednoznacznie wynika z treści decyzji lokalizacyjnej Wojewody Warmińsko-Mazurskiego Nr [...] z 30 listopada 2017 r. (k. 1-15), w której (pkt IV) został określony jedynie zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości stanowiących m.in. ww. działki za odszkodowaniem, poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości niezbędnej infrastruktury technicznej oraz udzielenie operatorowi gazociągu prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia na nich budowy inwestycji, a także prac związanych z konserwacją lub usuwaniem awarii. Jak wynika z akt sprawy (k. 44-48) obowiązek udostępnienia operatorowi gazociągu tych działek w celu prowadzenia na niej budowy gazociągu został zrealizowany w trybie egzekucji administracyjnej. Podjęte w wykonaniu decyzji lokalizacyjnej czynności egzekucyjne nie pozbawiły jednak skarżącego własności tych nieruchomości. Potwierdzeniem tej okoliczności są wyjaśnienia Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 8 października 2021 r. (k. 73), a także zapisy w księdze wieczystej nieruchomości wg stanu z 3 marca 2023 r. (k. 74-75). W tych okolicznościach nie ma usprawiedliwionych podstaw twierdzenie skarżącego o odebraniu mu własności działek nr [...], stanowiących przedmiot opodatkowania w kontrolowanej sprawie. Końcowo należy wskazać, że Sąd zobowiązany był do przeprowadzenia w tej sprawie kontroli legalności decyzji organów podatkowych nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli w takich granicach Sąd nie stwierdził jednak naruszenia prawa, które w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), uzasadniałoby uwzględnienie skargi wniesionej w niniejszej sprawie. Organy dokonały bowiem prawidłowego wymiaru podatku w tej sprawie, zgodnie z ewidencją gruntów i budynków oraz złożonym wykazem nieruchomości (budynek mieszkalny). Niezasadne okazały się natomiast zarzuty podniesione w skardze. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.