I SA/Ol 330/14

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-12-07

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, wszczętym przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., powinien być rozpoznany na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. czy rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r.?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, które zostało wszczęte przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. i nie zostało zakończone przed tym dniem, podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA wynosi 100% stawki minimalnej określonej w § 6 rozporządzenia z 2002 r., która w przypadku wartości przedmiotu sprawy powyżej 10.000 zł do 50.000 zł wynosi 2.400 zł, a po doliczeniu 23% VAT daje kwotę 2.952 zł.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał wniosek adwokata J. Ż. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Postępowanie dotyczyło skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego. WSA w Olsztynie wyrokiem z 17 czerwca 2014 r. oddalił skargę, a następnie przyznano skarżącej prawo pomocy. Pełnomocnik złożyła skargę kasacyjną, w której wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. NSA wyrokiem z 24 sierpnia 2016 r. oddalił skargę kasacyjną, nie orzekając o wynagrodzeniu pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokat J. Ż. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym kwotę 2.952 zł (w tym 2.400 zł opłaty i 552 zł VAT).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat J. Ż. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące od stycznia do kwietnia 2004r. postanawia przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokat J. Ż. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym kwotę 2.952 zł (słownie: dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złotych) w tym: tytułem opłaty kwotę 2.400 zł (dwa tysiące czterysta złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 552 zł (pięćset pięćdziesiąt dwa złote) WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę M. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące od stycznia do kwietnia 2004r. Postanowieniem z dnia 1 lipca 2014r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (k.94 akt sąd.). Na podstawie tego postanowienia Okręgowa Rada Adwokacka w Olsztynie wyznaczyła dla skarżącej jako pełnomocnika z urzędu – adwokat J. Ż. (k.104 akt sąd.). W dniu 14 sierpnia 2014r. pełnomocnik strony złożyła skargę kasacyjną od wyżej wymienionego wyroku. W skardze zawarty został wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wraz z oświadczeniem, że wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu nie zostało opłacone w całości ani w części (strona 3 skargi kasacyjnej, k. 109 akt sąd.). Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2016r. sygn. akt I GSK 1767/14 oddalił skargę kasacyjną (k. 139 akt sąd.). Sąd II instancji nie orzekł o wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu. Po sprawdzeniu w aktach sądowych ustalono, że podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 24 sierpnia 2016r. skarżąca reprezentowana była przez radcę prawnego I. D. z substytucji adwokat J. Ż. (k.138). Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Wniosek podlega uwzględnieniu. Stosownie do art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) - dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepisami, o których mowa wyżej są obecnie regulacje Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Zgodnie jednak z brzmieniem § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W świetle § 24 tego rozporządzenia, wchodzi ono w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, która to czynność miała miejsce 18 października 2016r. Przepisami stosowanymi przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 3 października 2016r. były przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801) – dalej jako rozporządzenie z 2015r., obowiązujące od dnia 1 stycznia 2016r. zawierające również przepisy przejściowe dotyczące stosowania przepisów dotychczasowych. W niniejszej sprawie postępowanie kasacyjne, za czynności w którym pełnomocnik ubiega się o wynagrodzenie, wszczęte zostało przed dniem wejścia w życie Rozporządzenia z dnia 2015r. tj. przed dniem 1 stycznia 2016r. W rozpoznawanej sprawie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie został wydany w dniu 17 czerwca 2014r., natomiast wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadł w dniu 24 sierpnia 2016r. Skoro ustawodawca w § 22 Rozporządzenia z 2015r. wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, to w niniejszej sprawie, w której sąd wydał orzeczenie kończące postępowanie w danej instancji, przed wejściem w życie rozporządzenia (1 stycznia 2016 r.), do rozpoczętego postępowania w kolejnej instancji, toczącego się od momentu wydania tego wyroku, należy stosować przepisy dotychczasowego rozporządzenia, aż do czasu zakończenia postępowania w tej kolejnej (drugiej) instancji. Skoro zatem postępowanie sądowe w II instancji rozpoczęło się przed dniem wejścia w życie Rozporządzenia z 2015r i nie zostało zakończone przed tym dniem do przyznania kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej zastosowanie znajduje uprzednio obowiązujący w tym zakresie akt tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461), zwany następnie Rozporządzeniem z 2002r. Zgodnie z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2002 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, przedmiotową opłatę sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (§ 2 ust. 1 i 3 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r.). W niniejszej sprawie zastosowanie ma przepis § 18 ust. 1 pkt 2 lit a Rozporządzenia z 2002r. Stosownie do jego treści stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym adwokata, który nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, wynosi 100 % stawki minimalnej określonej w pkt 1. Stawkę minimalną określoną w pkt 1 w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, oblicza się na podstawie § 6 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem stawki minimalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 10.000 zł do 50.000 zł – 2.400 zł. W sprawie niniejszej wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 26.684 zł. Zatem stawka minimalna, będąca podstawą do ustalenia opłaty zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a Rozporządzenia z 2002r. wynosi w przedmiotowej sprawie 2.400 zł. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, iż wyznaczonemu adwokatowi należne jest wynagrodzenie w kwocie 2.400 zł netto (2.400 zł x 100%). Stawkę tę zgodnie z § 2 ust. 3 Rozporządzenia z 2002r. należało podwyższyć o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23%), co w konsekwencji daje kwotę 2.952 zł. Z podanych przyczyn, w oparciu o art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło