I SA/Ol 407/07

PostanowienieWSA w Olsztynie2007-12-17

Skład orzekający: Wojciech Czajkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z o.o. może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego), jeśli nie udokumentuje swojej sytuacji finansowej pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Spółka z o.o. nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli pomimo wezwania sądu nie udokumentuje swojej sytuacji finansowej i nie uprawdopodobni twierdzeń o braku możliwości ponoszenia kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy, a ciężar wykazania przesłanek spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Spółka A z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka podała, że jej działalność gospodarcza jest zawieszona od 2004 r. i powołała się na problemy zdrowotne swojego pełnomocnika. Sąd wezwał spółkę do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, jednak spółka nie dostarczyła wymaganych dokumentów ani nie udzieliła odpowiedzi. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Wojciech Czajkowski po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z o.o. w E. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" o Nr "[...]", w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2003 r. postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Pismem z dnia 9 listopada 2007r. zatytułowanym jako "zażalenie", Spółka A z o.o. z siedzibą w E. wniosła sprzeciw na postanowienie Referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 października 2007 r. o w/w sygnaturze, odmawiające przyznania Jej prawa pomocy w związku z postępowaniem przed tut. Sądem w sprawie ze skargi na wymienioną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Wobec wniesienia sprzeciwu, na zasadzie art.260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony utraciło moc, zaś sprawa zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego została rozpoznana ponownie. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 27 września 2007r. Spółka podała, że wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł. Podniosła również, że nie sporządziła bilansu za ostatni rok odnośnie wartości środków trwałych, nie posiada kont bankowych, zaś od 2004r. jej działalność gospodarcza została zawieszona. Uzasadniając wniosek A Sp. z o.o. podała, że nie ma możliwości podjęcia zawieszonej działalności z uwagi na nie zakończone postępowanie w Prokuraturze Okręgowej. Składający wniosek w imieniu skarżącej M.K. wskazał natomiast na swoje kłopoty ze zdrowiem, tj. przebyty zawał serca i to, że przez 1,5 roku przebywa na zwolnieniu lekarskim. W związku z tym, iż oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego Spółki i Jej możliwości płatniczych, pismem z dnia 20 listopada 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), wezwał stronę do przedłożenia w terminie 14 dni dokumentów źródłowych potwierdzających okoliczności powołane w tym wniosku i złożonym oświadczeniu, dotyczących w szczególności: -osiąganych przez Spółkę w latach 2003-2006 przychodów i dochodów bądź ponoszonych strat, w tym bilansu, rachunku zysków i strat, zeznań podatkowych CIT-8 za te lata i innych, -posiadanych zadłużeń, w tym wobec kontrahentów oraz z tytułu należności publicznoprawnych, innych niż wynikające z zaskarżonych decyzji , -prowadzonego względem Spółki (o ile było wszczęte) postępowania egzekucyjnego, w tym odpisów tytułów wykonawczych, jak również dokumentów potwierdzających dokonane zajęcia egzekucyjne, -sprawozdań z działalności zarządu za lata 2003-2006 oraz wszystkich innych dokumentów, na podstawie których możliwym będzie dokonanie przez Sąd prawidłowej oceny sytuacji finansowej strony i jej możliwości płatniczych, przy znacznej wysokości kosztów sądowych w sprawie. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę stronie, iż powoływane w jej oświadczeniu z dnia 15.10.2007r. przejęcie dokumentów Spółki przez organy prowadzące postępowanie karne nie zostało przez nią uprawdopodobnione, przy czym brak jest podstaw do uznania, że stanowi ono przeszkodę uniemożliwiającą dostarczenie danych w sprawie o przyznanie prawa pomocy. Pomimo wezwania strona nie przesłała wymienionych dokumentów i nie udzieliła żadnej odpowiedzi. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić zakresie całkowitym, bądź też częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego (art.245 § 2 p.p.s.a.), o co wnosiła strona w złożonym wniosku. Sąd może natomiast przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba prawna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Po dokonaniu analizy akt sprawy Sąd stwierdził, iż przesłanki udzielenia prawa pomocy wskazane w ostatnim z wymienionych przepisów nie zostały spełnione. Pomimo bowiem wezwania strony do dostarczenia niezbędnej dokumentacji, powoływane we wniosku Spółki o przyznanie prawa pomocy, okoliczności dotyczące jej sytuacji finansowej i stanu majątkowego nie zostały należycie udokumentowane i uprawdopodobnione. Strona złożyła wprawdzie w związku z wnioskiem oświadczenie z dnia 15.10.2007r., w którym podała, że umowa spółki nie przewidywała dopłat przez wspólników, spółka nie wystąpiła z wnioskiem o upadłość i nie została rozwiązana oraz, że nie składała sprawozdań finansowych ze względu na przejęcie wszystkich jej dokumentów przez Urząd Kontroli Skarbowej i Prokuraturę Okręgową, jednak nie uprawdopodobniła powyższych twierdzeń żadnym dowodem. W tym stanie rzeczy stwierdzić należało, że złożone pismem z dnia 15 października 2007r., lakoniczne oświadczenie jest nie wystarczające dla oceny, czy wnioskująca o przyznanie prawa pomocy nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skoro zatem, powoływane przez A okoliczności dotyczące stanu majątkowego i faktycznych dochodów nie zostały udokumentowane i tym samym uprawdopodobnione, dokonanie przez Sąd oceny stanu rzeczywistego i obecnych możliwości płatniczych strony, jest w toku niniejszego postępowania o przyznanie prawa pomocy, niemożliwe. Podkreślić należy, iż instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i powinna być stosowana w przypadkach szczególnych. Obowiązek wykazania podstaw faktycznych do przyznania tego prawa spoczywa zaś, w świetle art. 255 p.p.s.a., na stronie. To bowiem w interesie wnioskodawcy leży złożenie wszystkich możliwych dokumentów oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za przychylnym ustosunkowaniem się do złożonego wniosku. Poszukiwanie dowodów w celu ustalenia rzeczywistej sytuacji finansowej wnioskodawcy nie jest natomiast w tym postępowaniu, zadaniem Sądu. Jak podkreślano już w dotychczasowym orzecznictwie to rolą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (p. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27.07.2005r. sygn. akt I SA/Gd 335/05 – System Informacji Prawnej LEX – nr 220289). Mając na uwadze, iż dokonanie przez Sąd oceny rzeczywistego stanu faktycznego było w związku z wnioskiem Spółki A o przyznanie prawa pomocy niemożliwe, w oparciu o przepisy art. 245 § 2 i art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło