I SA/Ol 417/14
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-12-12
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu A.I. należy się wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane z urzędu w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, mimo że w momencie orzekania o wynagrodzeniu wykonuje zawód radcy prawnego?Ratio decidendi
Radcy prawnemu A.I. należy się wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane z urzędu w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, ponieważ wniosek o przyznanie wynagrodzenia zawierał wymagane oświadczenie o braku zapłaty, a okoliczność wykonywania przez niego zawodu radcy prawnego w momencie orzekania nie stanowi przeszkody do przyznania wynagrodzenia za faktycznie udzieloną pomoc prawną.Stan faktyczny
Wniosek radcy prawnego A.I. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane z urzędu w sprawie ze skargi kasacyjnej W.S. od wyroku WSA w Olsztynie. Pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną, a następnie złożył oświadczenie o braku zapłaty. W trakcie postępowania okazało się, że radca prawny A.I. wykonuje obecnie zawód radcy prawnego. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz radcy prawnego A.I. kwotę 180 zł wraz z należnym podatkiem od towarów i usług w wysokości 41,40 zł z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego A.I. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi kasacyjnej W.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt. I SA/Ol 417/14 w sprawie ze skargi W.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia: przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz radcy prawnego A.I. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej kwotę 180 zł (stu osiemdziesięciu złotych) wraz z należnym od tej kwoty podatkiem od towarów i usług w wysokości 41,40 zł (czterdzieści jeden zł 40/100 gr), WSA/post.1- sentencja postanowienia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014 r. oddalił skargę W.S., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia "[...]". w przedmiocie stwierdzenia uchylenia terminowi do wniesienia odwołania.
W wyniku złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, postanowieniem z dnia 10 września 2014 r. przyznał mu prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych pismem z dnia 29 września 2014 r. poinformowała Sąd o wyznaczeniu jako pełnomocnika strony radę prawnego A.I..
Wskazany pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy, a następnie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wymienionego wyżej wyroku. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Jednocześnie złożył oświadczenie, że koszty te nie zostały zapłacone w całości ani w części.
Pismem z dnia 17 grudnia 2014 r. A.I. powiadomiła Naczelny Sąd Administracyjny o zawieszeniu jej prawa do wykonywania zawodu radcy prawnego, zgodnie z uchwałą Rady OIRP z dnia 16.12.2014 r. z uwagi na podjęcie pracy w charakterze asystenta sędziego w Sądzie Okręgowym i w związku z tym niemożliwością reprezentowania skarżącego jako pełnomocnik z urzędu. Ponadto potrzymała wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
W związku z tym, Okręgowa Izba Radców Prawnych, w pismem z dnia 30 grudnia 2014 r. wskazała jako nowego pełnomocnika skarżącego - radcę prawnego M.I., jednocześnie pismem z dnia 30 grudnia 2014 r., anulowała poprzednie wskazanie radcy prawnego A.I. jako pełnomocnika procesowego skarżącego.
Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt II FSK 3808/14 skarga kasacyjna wniesiona przez skarżącego została oddalona. Sąd nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy.
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.)- dalej powoływana jako P.p.s.a wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W związku z przepisami przejściowymi zwartymi w § 22 kolejnych rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, z dnia 22 października 2015 r. i z dnia 3 października 2016 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805 oraz Dz. U. z 2016 r., poz. 1715) w rozpatrywanej sprawie należy sięgnąć do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490, dalej powoływanego jako: rozporządzenie).
W myśl § 15 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmowały opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w jego rozdziałach 3 i 4. W myśl § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a powołanego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r., stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Natomiast za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 75% tej stawki. Zaś za sam udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam radca prawny, nie sporządził i nie wniósł kasacji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł ( §14 ust. 2 pkt 2 lit. c rozporządzenia).
Ponadto, zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, bierze się pod uwagę
niezbędny nakład pracy radcy prawnego, a także charakter sprawy i wkład pracy
radcy prawnego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W myśl zaś § 2 ust. 3 tego rozporządzenia opłaty za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązująca w dniu orzekania o tych opłatach. Stosownie zaś do § 16 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowało się stanowisko, że pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną (postanowienie NSA z dnia 15 kwietnia 2010 roku, sygn. akt. II OZ 321/10 publ: CBOSA).
Po zakończeniu zatem postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie ustanowionemu z urzędu radcy prawnego wynagrodzenie może być przyznane wyłącznie za sporządzenie skargi kasacyjnej lub opinii o braku podstaw do jej wniesienia, a także za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i za udział w postępowaniu zażaleniowym (§14 ust. 2 pkt 2 lit. d rozporządzenia).
W rozpoznawanej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego
radca prawny A.I. sporządziła i wniosła skargę kasacyjną od wyroku tut. Sądu z dnia 18 czerwca 2014 r. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zawierał ponadto oświadczenie, o którym mowa w § 16 rozporządzenia. W sprawie zaistniały zatem przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia według stawki określonej w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia, w kwocie 180 zł (tj. 75 % z kwoty 240 zł), przyjmując za podstawę minimalną stawkę określoną w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia,
podwyższonego o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania.
Na marginesie należy wskazać, że rozpoznającemu wniosek referendarzowi sądowemu wiadomym jest z urzędu, że radca prawny A.I., wykonuje obecnie zawód radcy prawnego.
W tej sytuacji na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło