I SA/Ol 440/16

WyrokWSA w Olsztynie2016-06-23

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Ryszard Maliszewski, Wojciech Czajkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie formalnego obowiązku złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego w ustawowym terminie, przy jednoczesnym braku wątpliwości co do przeznaczenia tego oleju do celów opałowych, może stanowić podstawę do zastosowania sankcyjnej stawki podatku akcyzowego dla paliw silnikowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie formalnego obowiązku złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego w ustawowym terminie, przy braku wątpliwości co do przeznaczenia tego produktu do celów opałowych, nie może stanowić podstawy do zastosowania sankcyjnej stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych. Zastosowanie takiej sankcji narusza zasadę proporcjonalności, gdyż naruszenie ma charakter informacyjny i formalny, a nie merytoryczny, a odpowiedzialność za naruszenia formalne jest uregulowana w Kodeksie Karnym Skarbowym.
Stan faktyczny
Spółka została zobowiązana do zapłaty podatku akcyzowego według podwyższonej stawki za sprzedaż oleju opałowego w listopadzie 2010 r. z powodu złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców z opóźnieniem. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że niespełnienie formalnych warunków uprawniających do zastosowania niższej stawki akcyzy skutkuje zastosowaniem stawki sankcyjnej. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego oraz Konstytucji RP, argumentując, że przeznaczenie oleju do celów opałowych nie budzi wątpliwości, a naruszenie ma charakter formalny.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki kwotę 1511 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), sędzia WSA Wojciech Czajkowski,, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2016r. sprawy ze skargi spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010 r. 1.uchyla zaskarżoną decyzję, 2.zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki kwotę 1511 (jeden tysiąc pięćset jedenaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi A. Spółki Jawnej w "[...]" (dalej Spółka, strona, podatnik, odwołująca się, skarżąca) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010r.. Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Izby Celnej (dalej Dyrektor Izby Celnej, organ odwoławczy, organ II Instancji) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w "[...]" (dalej Naczelnik Urzędu Celnego, organ I Instancji) z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie orzeczenia w stosunku do Spółki zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiąc listopad 2010r. w kwocie 7.335 zł. Powołując art. 89 ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (tekst jedn. Dz.U. z 2009r. nr 3, poz. 11 ze zm. - dalej u.p.a.) organ wskazał, że sprzedawca jest zobowiązany, zgodnie z treścią art. 89 ust. 14 u.p.a., do sporządzania i przekazywania do właściwego naczelnika urzędu celnego miesięcznego zestawienia oświadczeń, w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży. Miesięczne zestawienie za listopad 2010r. zostało złożone Naczelnikowi Urzędu Celnego w "[...]" 29 grudnia 2010r., czyli z przekroczeniem ustawowego terminu. Organ I instancji uznał, że strona dokonała w listopadzie 2010r. sprzedaży 4026 litrów oleju opałowego bez zachowania warunków uprawniających do zastosowania stawki akcyzy w wysokości 232,00 zł za 1000 litrów. W związku z tym opóźnieniem w przekazaniu miesięcznego zestawienia oświadczeń, opodatkowano stronę podatkiem akcyzowym w wysokości po 1822 zł za 1000 litrów oleju opalowego. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, zarzucając jej naruszenie szeregu norm materialnych, przepisów postępowania oraz stosowanie prawa w sposób naruszający zasady ustrojowe Rzeczypospolitej Polskiej. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Dyrektor Izby Celnej w uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" podał, że w przypadku niespełnienia warunków określonych w art. 89 ust. 5-15 u.p.a. stosuje się stawkę akcyzy określoną w ust. 4 pkt 1, co wprost wynika z art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a.. Zauważył, że treść tego przepisu jest jednoznaczna i nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. W szczególności, jeżeli sprzedawca wyrobów akcyzowych określonych w ust. 1 pkt 9, 10 i 15 nie sporządzi i nie przekaże do właściwego naczelnika urzędu celnego, w terminie do 25-go dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży, miesięcznego zestawienia oświadczeń, o których mowa w ust. 5, stosuje się stawkę akcyzy określoną w ust. 4 pkt 1, czyli 1822 zł/1000 litrów. Powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 lutego 2014r., sygn. P 24/12, w którym był przedmiotem badania art. 89 ust. 16 u.p.a.. Organ ocenił, że dokonana przez Trybunał Konstytucyjny ocena zgodności art. 89 ust. 16 u.p.a. z wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą proporcjonalności, w szczególności z zakazem nadmiernej ingerencji ustawodawcy, uniemożliwia w istocie skuteczne kwestionowanie tej regulacji z punktu widzenia tej samej zasady, ale stosowanej w oparciu o pkt 37 preambuły dyrektywy Rady z dnia 16 grudnia 2008r. 2008/118/WE, a wynikającej z art. 5 TWE. Organ odwoławczy podsumował, że przedmiotem opodatkowania akcyzą zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 3 u.p.a., jest sprzedaż wyrobów akcyzowych znajdujących się poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy, objętych określoną stawką akcyzy związaną z ich przeznaczeniem, jeżeli ich sprzedaż odbyła się bez zachowania warunków uprawniających do zastosowania tej stawki akcyzy. Warunki te wymienione są w art. 89 ust. 5 - 15 u.p.a.. Zatem gdyby ustawodawca miał zamiar uzależnić skorzystanie ze stawki preferencyjnej jedynie od odebrania stosownych oświadczeń to nie użyłby sformułowania, "jeżeli ich sprzedaż odbyła się bez zachowania warunków uprawniających do zastosowania tej stawki akcyzy". Tymczasem ustawodawca w art. 89 ust. 5 - 15 wymienił enumeratywnie warunki, od których uzależnił zastosowanie preferencyjnej stawki. Niespełnienie tych warunków powoduje powrót do stawki podstawowej, o której mowa w ust. 4 tego przepisu. Oznacza to, że preferencyjna stawka akcyzy przysługuje sprzedawcy oleju opałowego jedynie wtedy, gdy spełni wszystkie warunki ustawowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji w całości i zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zarzuciła: I. naruszenie prawa materialnego, tj.: 1. art. 4, art. 8 ust. 2 pkt 3, art. 89 ust. 16 w zw. art. 89 ust. 6 i 8 u.p.a. poprzez ich błędną interpretację wyrażającą się w przyjęciu, że każde naruszenie terminu złożenia zestawienia oświadczeń o nabyciu oleju opałowego, miałoby stanowić samodzielną i wystarczającą podstawę dla zastosowania stawki 1.822 zł / 1.000 litrów, wynikającej z art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym, pomimo. że zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje. iż olej opałowy został nabyty przez wystawcę oświadczenia do celów opałowych i tak też zużyty, a zatem zgodnie ze wskazanym przez ustawodawcę celem uprawniającym do zastosowania obniżonej stawki akcyzy, 2. art. 89 ust. 16 u.p.a. poprzez błędne jego zastosowanie w warunkach braku wystąpienia jakiejkolwiek istotnej wady zarówno oświadczeń nabywców oleju opałowego jak i ich zestawień, a zwłaszcza takiej, która podważałyby ich rzetelność bądź uniemożliwiałaby właściwą kontrolę dostaw oleju opałowego. II. naruszenia przepisów postępowania podatkowego, tj. 3. art. 121 § 1 O.p. wobec przyjęcia skrajnie profiskalnego modelu interpretacyjnego zastosowanych w sprawie norm materialnych, 4. art. 191 O.p. wobec przekroczenia granic swobody w ocenie zgromadzonego w sprawie materiału, w szczególności polegającego na zakwestionowaniu prawa do sprzedaży oleju opałowego na cele opałowe wg właściwych dla tego typu dostaw stawek podatkowych w sytuacji, gdy organowi przedłożono oświadczenia nabywców, a także- z niewielkim opóźnieniem- ich zestawienie, a zatem gdy była możliwa łatwa identyfikacja odbiorców dostaw, kontrola ilości oleju oraz to, czy cel dostawy odpowiada celom regulacji, t. j. gdy przedstawione dane pozwalały na właściwą i bezproblemową ich kontrolę, III. naruszenie art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez wywodzenie w procesie stosowania prawa podatkowego reguł konstrukcyjnych podatku rażąco naruszających - wynikającą z wyżej wymienionej normy konstytucyjnej - zasadę proporcjonalności i adekwatności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 25 lutego 2015r. sygn. akt I SA/Ol 36/15 Sąd zawiesił postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.. Następnie podjął zawieszone postępowanie postanowieniem z dnia 6 czerwca 2016r. sygn. akt I SA/Ol 36/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2016r. poz. 718.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sąd administracyjny dokonując kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem rozstrzyga na podstawie akt administracyjnych, w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja narusza prawo. Polski porządek prawny od dnia 1 maja 2004 r. jest zasadniczo dualistyczny, bowiem składa się - biorąc pod uwagę aspekt podmiotowy, tj. prawodawcę - z podsystemu prawa wspólnotowego (Unii Europejskiej), zasadniczo stanowionego przez prawodawcę wspólnotowego (unijnego) i podsystemu prawa polskiego, stanowionego przez krajowego prawodawcę. Z punktu widzenia przedmiotowego, polski porządek prawny jest porządkiem prawnym monistycznym, bowiem prawo wspólnotowe (unijne) stanowi część krajowego porządku prawnego. W orzeczeniu z dnia 19 grudnia 2006 r., sygn. akt P 37/05 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że sędziowie w procesie stosowania prawa podlegają bezwzględnie Konstytucji oraz ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji). Z tą zasadą związana jest norma kolizyjna wyrażona w art. 91 ust. 2, nakładająca obowiązek odmowy stosowania ustawy w wypadku kolizji z umową międzynarodową ratyfikowaną w drodze ustawowej. Zasada pierwszeństwa dotyczy także prawa wspólnotowego (art. 91 ust. 3 Konstytucji). W związku z tym sąd - jeśli nie ma wątpliwości co do treści normy prawa wspólnotowego - powinien odmówić zastosowania sprzecznego z prawem wspólnotowym przepisu ustawy i zastosować bezpośrednio przepis prawa wspólnotowego, ewentualnie - jeśli nie jest możliwe bezpośrednie zastosowanie normy prawa wspólnotowego - szukać możliwości wykładni prawa krajowego w zgodzie z prawem wspólnotowym. W wypadku pojawienia się wątpliwości interpretacyjnych na tle prawa wspólnotowego, sąd krajowy powinien zwrócić się do ETS z pytaniem prejudycjalnym w tej kwestii. Sam fakt, że konkretny przepis ustawy krajowej nie zostanie zastosowany, nie przesądza o konieczności uchylenia ustawy, chociaż w większości wypadków może oznaczać wyraźny postulat pod adresem ustawodawcy dotyczący zmiany takiego przepisu. Nie musi to jednak być niewzruszalną regułą. W każdym przypadku zależy to od natury takiego przepisu, jego zakresu i charakteru kolizji (z prawem wspólnotowym). Dyrektor Izby Celnej podzielił pogląd organu I instancji, że niespełnienie warunków określonych w ustawie skutkuje zgodnie art. 89 ust. 16 ustawy z 2008r. bezwzględnym obowiązkiem zastosowania stawki określonej w ust. 4 pkt 1 w/w ustawy. Według Organu II instancji art. 89 ust. 16 ustawy o podatku akcyzowym nie budzi wątpliwości interpretacyjnych dla odtworzenia normy prawnej poza regułami wykładni językowej. Niespełnienie każdego z warunków określonych w art. 89 ust. 5-15 ustawy o podatku akcyzowym odbiera podatnikowi możliwość skorzystania z niższej stawki podatku. Takie stanowisko organów celnych było kwestionowane w licznych orzeczeniach wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 14 XI 2012r., sygn. akt I SA/OI 516/12). We wskazanym wyroku WSA podał, że stwierdzone uchybienia w miesięcznych zestawieniach oświadczeń, nie mogą być uznane za naruszenie warunku dla końcowego zużycia, o którym mowa w art. 21 ust. 4 Dyrektywy 2003/96/WE. Sporządzenie i przesłanie organowi miesięcznych zestawień jest obowiązkiem o charakterze informacyjnym, nie wpływającym na sposób powstania i zakres obowiązku podatkowego, a mającym jedynie ułatwić organom kontrolę obrotu olejem opałowym. Ponadto, zgodność przepisów krajowych z uregulowaniami unijnymi należy oceniać z punktu widzenia zasady proporcjonalności, która stanowi jedną z ogólnych zasad prawa wspólnotowego. Zasada proporcjonalności wynika z art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30 ze zm.), w myśl której zakres i forma działania Unii nie wykraczają poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów Traktatów. Przewidziana w tym przepisie zasada proporcjonalności odnosi się do środków stosowanych przez instytucje Wspólnoty jak i państwa członkowskie, a zatem także należy ją odnosić do podatku akcyzowego (art. 37 preambuły dyrektywy 2008/118/WE (Dz.U.UE.L.2009.9.12), co skutkuje obowiązkiem organów podatkowych i sądów administracyjnych dokonywania oceny jej przestrzegania. W związku z tym, że cel niniejszej dyrektywy, czyli zapewnienie wspólnych zasad w odniesieniu do pewnych aspektów podatku akcyzowego, nie może być osiągnięty w wystarczającym stopniu na poziomie państw członkowskich, a ze względu na skalę i skutki może być skuteczniej osiągnięty na poziomie Wspólnoty, Wspólnota może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule niniejsza dyrektywa nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu. Powyższe stanowisko nie znalazło uznania w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt I GSK 281/13 uwzględnił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Celnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 listopada 2012 r.; sygn. akt I SA/Ol 516/12 w przedmiocie podatku akcyzowego, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. Powyższy przepis był również oceniany przez TK. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 89 ust. 16 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym w zakresie, w jakim nakazuje stosować stawkę akcyzy określoną w art. 89 ust. 4 pkt 1 tej ustawy w przypadku niespełnienia przez sprzedawcę oleju opałowego obowiązku, wyrażonego w art. 89 ust. 14 tej ustawy, sporządzenia i przekazania do właściwego naczelnika urzędu celnego, w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży, miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców tego wyrobu akcyzowego o jego przeznaczeniu do celów opałowych, jest zgodny z wywodzonym z art. 2 konstytucji zakazem nadmiernej ingerencji ustawodawcy. (Wyrok TK z 11 lutego 2014 r., P 24/12, Dziennik Ustaw z 2014 r., poz. 235). Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. akt. I SA/Wr 562/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej jako: TSUE) następujące pytania prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego:"1. Czy art. 5 w zw. z art. 2 ust. 3 i w zw. z art. 21 ust. 4 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. Urz. UE z dnia 31 października 2003 r. nr L 283, s. 51 i nast.; dalej dyrektywa 2003/96) należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U z 2009 r. nr 3 poz. 11 ze zm.; dalej u.p.a.), która nakazuje zastosowanie stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14 – 15 u.p.a.? 2. Czy zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się wymogowi formalnemu przewidzianemu w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. uzależniającemu zastosowanie obniżonej stawki akcyzy przewidzianej dla olejów opałowych od konieczności sporządzenia i złożenia zestawienia oświadczeń nabywców w ustawowym terminie, abstrahując od zaistnienia warunku materialnego w postaci sprzedaży paliwa na cele opałowe? 3. Czy zgodna z zasadą proporcjonalności jest sankcja przewidziana w treści art. 89 ust. 16 u.p.a. polegająca na obciążeniu sprzedawcy podatkiem akcyzowym, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wyliczonym według stawki przewidzianej dla paliw silnikowych (art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a.) w odniesieniu do oleju opałowego na skutek niespełnienia warunku formalnego przewidzianego w treści art. 89 ust. 14-15 u.p.a.?" Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2016r., sygn. akt C-418/14 TSUE orzekł, że Dyrektywę Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej, zmienioną dyrektywą Rady 2004/75/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r., oraz zasadę proporcjonalności należy interpretować w ten sposób, że: nie sprzeciwiają się one przepisom krajowym, na podstawie których sprzedawcy paliw są zobowiązani do złożenia w wyznaczonym terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców, według których nabywane wyroby są przeznaczone do celów opałowych, oraz sprzeciwiają się one przepisom krajowym, na mocy których w braku złożenia takiego zestawienia w wyznaczonym terminie, do sprzedanego paliwa stosowana jest stawka podatku akcyzowego przewidziana dla paliw silnikowych, podczas gdy zostało stwierdzone, że przeznaczenie tego produktu do celów opałowych nie budzi wątpliwości. W uzasadnieniu wyroku TSUE stwierdził, że nic nie stoi na przeszkodzie temu, aby państwo członkowskie ustanowiło sankcję za naruszenie obowiązku takiego jak polegający na złożeniu właściwym organom zestawienia oświadczeń nabywców sprzedanego paliwa. Kompetencja, jaką dysponuje państwo członkowskie do nałożenia takiej sankcji, powinna być wykonywana z poszanowaniem prawa Unii i jego zasad ogólnych, w tym zasady proporcjonalności. W celu dokonania oceny, czy owa sankcja jest zgodna z tą zasadą, sądy krajowe powinny brać pod uwagę w szczególności charakter i wagę naruszenia, którego ukaraniu służy ta sankcja, oraz sposób ustalania jej kwoty (zob. analogicznie wyrok z dnia 19 lipca 2012 r., Rēdlihs, C-263/11, EU:C:2012:497, pkt 44–47). W sprawie C-263/11 TSUE wskazał, że do sądu krajowego należy sprawdzenie, czy kwota sankcji nie wykracza poza to co konieczne do osiągnięcia celów polegających na zapewnieniu prawidłowego pobierania podatku i uniknięcia oszustw z uwzględnieniem okoliczności sprawy, a w szczególności kwoty, jaka została faktycznie nałożona, i ewentualnego istnienia możliwego do przypisania podatnikowi, któremu wymierzono sankcję za brak wpisu do rejestru, oszustwa lub obejścia mających zastosowanie przepisów. Z treści orzeczenia prejudycjalnego wynika wprost, że nie jest dopuszczalne stosowanie stawki podatku akcyzowego przewidzianego dla paliw silnikowych, podczas gdy zostało stwierdzone, że przeznaczenie tego produktu do celów opałowych nie budzi wątpliwości. W rozpoznawanej sprawie Organ podatkowy powołując się na treść art. 89 ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym wskazał, że sprzedawca jest zobowiązany, zgodnie z treścią art. 89 ust. 14 u.p.a., do sporządzania i przekazywania do właściwego naczelnika urzędu celnego miesięcznego zestawienia oświadczeń, w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży. Miesięczne zestawienie za listopada 2010r. zostało złożone Naczelnikowi Urzędu Celnego w "[...]" 29 grudnia 2010r., czyli z przekroczeniem ustawowego terminu. Organ uznał, że strona dokonała w listopadzie 2010r. sprzedaży 4026 litrów oleju opałowego bez zachowania warunków uprawniających do zastosowania stawki akcyzy w wysokości 232,00 zł za 1000 litrów. W związku z tym opóźnieniem w przekazaniu miesięcznego zestawienia oświadczeń, opodatkowano stronę podatkiem akcyzowym w wysokości po 1822 zł za 1000 litrów oleju opalowego. Przepisy prawa krajowego w tym zakresie naruszyły zasadę proporcjonalności, gdyż skarżącej wykazano naruszenia przepisów o charakterze informacyjnym, formalnym. Nie budzi natomiast wątpliwości przeznaczenie w tym okresie tego produktu do celów opałowych. W związku z tym brak było podstaw stosowania podwyższonej stawki podatkowej. Natomiast rzeczą organu jest ustalenie z jakich przyczyn strona skarżąca nie złożyła w wyznaczonym terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego. W kodeksie karnym skarbowym (Dz.U.2013.186 j.t.) uregulowana jest odpowiedzialność podatników za naruszenie przepisów o charakterze informacyjnym. Odpowiedzialność ta jest oparta na zasadzie winy. Z kolei w ustawie podatkowej ta odpowiedzialność nie była związana ze zdarzeniem rodzącym obowiązek podatkowy. Tym zdarzeniem była sprzedaż produktu akcyzowego i związany z tym zdarzeniem obowiązek przyjęcia przez sprzedawcę od nabywcy oświadczenia o przeznaczeniu oleju na cele opałowe. Natomiast w ustawie krajowej, naruszenie przepisów o charakterze informacyjnym, zostało zrównane ze zdarzeniem rodzącym obowiązek podatkowy. Ponadto ustawodawca krajowy skutek w postaci obowiązku podatkowego, z zastosowaniem stawki sankcyjnej, uzależnił od zaistnienia samego uchybienia. Tymczasem naruszenie obowiązku o charakterze informacyjnym jest penalizowane w kodeksie karnym skarbowym. Stosownie do treści art. 80 § 1 kodeksu karnego skarbowego - Kto wbrew obowiązkowi nie składa w terminie właściwemu organowi wymaganej informacji podatkowej, podlega karze grzywny do 120 stawek dziennych. Przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe można popełnić umyślnie, a także nieumyślnie, jeżeli kodeks tak stanowi. (art. 4 § 1 kks). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu Organ podatkowy jest obowiązany uwzględnić treść wyroku TSUE z dnia 2 czerwca 2016r., sygn. akt C-418/14 TSUE. Ponadto mieć na względzie rozważania Sądu, które zostały zawarte w uzasadnieniu wyroku sądu administracyjnego. W szczególności, że stwierdzone uchybienia mające charakter formalny, dotyczące miesięcznych zestawień oświadczeń, nie mogą być uznane za naruszenie warunku dla końcowego zużycia, o którym mowa w art. 21 ust. 4 Dyrektywy 2003/96/WE. W konsekwencji nie mogą stanowić podstawy do obciążenia skarżącej podatkiem akcyzowym. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 ustawy p.p.s.a. Przy czym do kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw należą: wpis sądowy uiszczony w sprawie, opłata skarbowa od pełnomocnictwa procesowego i wynagrodzenie doradcy podatkowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło