I SA/Ol 473/09

WyrokWSA w Olsztynie2009-09-09

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Zofia Skrzynecka, Renata Kantecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pieczęć z herbem gminy, używana przez Prezydenta Miasta jako wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności samorządowych, spełnia wymogi pieczęci urzędowej wierzyciela w rozumieniu przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pieczęć z herbem gminy, używana przez Prezydenta Miasta jako wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności samorządowych (np. podatku od nieruchomości), jest pieczęcią urzędową w rozumieniu przepisów. Prezydent Miasta, działając w takich sprawach, wykonuje zadania własne gminy, a ustawa o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej dopuszcza używanie przez organy gminy pieczęci z herbem. W związku z tym brak takiej pieczęci na tytule wykonawczym nie stanowi podstawy do wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
Stan faktyczny
Spółka A wniosła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, kwestionując ważność tytułu wykonawczego z powodu braku na nim urzędowej pieczęci wierzyciela (Prezydenta Miasta). Organ egzekucyjny i Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznały zarzuty za nieuzasadnione, stwierdzając, że pieczęć z herbem gminy użyta przez Prezydenta Miasta jest pieczęcią urzędową. Spółka A zaskarżyła postanowienie SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Sędzia WSA Renata Kantecka (spr.), Protokolant Lidia Wachowska, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 9 września 2009 r., sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Prezydent Miasta wystawił wobec dłużnika – Spółki A tytuł wykonawczy nr "[...]", który skierował do Naczelnika Urzędu Skarbowego. W odpowiedzi na powyższe Spółka A złożyła do organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego niezgodnie z przepisami prawa wskazując na brak w tytule wykonawczym pieczęci urzędowej wierzyciela. Postanowieniem z dnia "[...]" Prezydent Miasta, działając jako wierzyciel, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Wierzyciel stwierdził, że zgodnie z art. 27 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2005r., Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej zwanej u.p.e.a.) tytuł wykonawczy zawiera: datę wystawienia tytułu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci urzędowej wierzyciela. Przywołując treść art. 16 c ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (tekst jedn.: Dz.U. z 2005r. nr 235, poz.2000 ze zm.) wskazał, iż urzędową pieczęcią jest zawierająca pośrodku wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis odpowiadający nazwie podmiotu uprawnionego do używania urzędowej pieczęci, natomiast urzędową pieczęcią gminy, powiatu, samorządu województwa lub związku jednostek samorządu terytorialnego może być również pieczęć metalowa, tłoczona, okrągła, zawierająca pośrodku, zamiast wizerunku orła, odpowiednio herb gminy, powiatu lub województwa. Odcisk pieczęci z herbem nie może być umieszczany na dokumentach urzędowych w sprawach z zakresu administracji rządowej. Na opisane postanowienie Spółka A wniosła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie art.27 §1 pkt 7 u.p.e.a. w związku z art. 2a, art. 16c ust. 1 i 2 ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych, poprzez przyjęcie, że pieczęcią urzędową organu gminy (Prezydenta Miasta) może być pieczęć pośrodku której widnieje zamiast wizerunku orła, herb "[...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2009r., utrzymało w mocy opisane postanowienie. Organ nie uwzględnił zarzutu dotyczącego nieprawidłowego wystawienia tytułu wykonawczego poprzez nie zamieszczenie na nim odpowiedniej pieczęci urzędowej wierzyciela. Przywołując ustawową definicję, wyjaśnił, co - zgodnie z art.16c ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych - jest urzędową pieczęcią. Dodał, iż urzędową pieczęcią gminy, powiatu, samorządu województwa lub związku jednostek samorządu terytorialnego może być również pieczęć metalowa, tłoczona, okrągła, zawierająca pośrodku, zamiast wizerunku orła, odpowiednio herb gminy, powiatu lub województwa. O tym zaś który podmiot jest uprawniony do używania takiej pieczęci decyduje art. 2a ustawy, który w pkt 3 wymienia gminy, związki międzygminne oraz ich organy. Na podstawie powyższego Kolegium stwierdziło, że Prezydent Miasta ma prawo do używania pieczęci urzędowej z herbem, w związku z czym nazwa tego podmiotu może być umieszczona w otoku pieczęci. Powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, Spółka A zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie i wniosła o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła : - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację art.33 pkt 10 w zw. z art. 27 §1 pkt 7 u.p.e.a. oraz art.2a, art.16c ust.1 i 2 ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych, - naruszenie art. 6, 7 i 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm.), poprzez przyjęcie, że : 1. pieczęć, w otoku której widnieje nazwa organu gminy, a zawierająca pośrodku wizerunek herbu gminy jest pieczęcią urzędową organu gminy, 2. nieuzasadniony jest zarzut podniesiony przez Spółkę A na podstawie art.33 pkt 10 w zw. z art.27§1 pkt 7 u.p.e.a, podczas gdy: 1. pieczęcią urzędową organu gminy jest pieczęć, w otoku której widnieje nazwa tego organu, zawierająca pośrodku wizerunek orła, 2. Prezydent Miasta występując jako organ gminy nie ma prawa posługiwać się pieczęcią z wizerunkiem herbu "[...]", gdyż pieczęć ta nie jest jego pieczęcią urzędową w rozumieniu przepisów prawa, 3. na tytule wykonawczym nie widnieje pieczęć urzędowa wierzyciela, gdyż pieczęć, którą oznaczono tytuł w ogóle nie spełnia kryteriów uznania za pieczęć urzędową, W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniosło o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu, o jakim mowa w art.145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej zwanej p.p.s.a.). Przedmiotem sądowej kontroli jest w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie zapadłe w toku incydentalnego postępowania wywołanego wniesieniem przez zobowiązaną Spółkę zarzutów opartych na art. 33 u.p.e.a. W przypadku wniesienia przez zobowiązanego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego , organ egzekucyjny, na podstawie art. 34§1 u.p.e.a., zobowiązany jest bowiem do uzyskania stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów. Na postanowienie wierzyciela w przedmiocie stanowiska co do tych zarzutów przysługuje zażalenie , które rozpatruje właściwy organ odwoławczy, którym w niniejszej sprawie jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze (art. 34§2 u.p.e.a. oraz art.17 pkt 1 i art.127 w zw. z art.144 kpa). Postanowienie organu odwoławczego podlega natomiast zaskarżeniu do sądu administracyjnego, którego zadaniem jest zbadanie tego aktu co do zgodności z prawem (art.1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz.U. nr 153, poz.1269 ze zm. oraz art. 3 §1 i 2 pkt 3 p.p.s.a.). W wyniku tej procedury, na tym etapie postępowania egzekucyjnego, dochodzi zatem do zbadania jego prawidłowości i zgodności z prawem . Podstawą zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego mogą być wyłącznie okoliczności wymienione enumeratywnie w art. 33 u.p.e.a. Jedną z takich okoliczności jest niespełnienie określonych w art. 27 u.p.e.a. wymogów formalnych tytułu wykonawczego ( art.33 pkt 10 u.p.e.a.). W rozpoznawanej sprawie zobowiązany zgłosił właśnie taki zarzut, kwestionując prawidłowość formalną tytułu wykonawczego z powodu braku odcisku pieczęci urzędowej wierzyciela. Przechodząc do kwestii spornej, stwierdzić należy, że stosownie do art.27 §1 pkt 7 u.p.e.a, tytuł wykonawczy zawiera datę wystawienia tytułu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci urzędowej wierzyciela. Nie jest przy tym kwestionowane w rozpoznanej sprawie, iż wierzycielem jest Prezydent Miasta. Definicja pieczęci urzędowej zawarta została w art.16c ust.1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych. Zgodnie z tą definicją urzędową pieczęcią jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła zawierająca pośrodku wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis odpowiadający nazwie podmiotu uprawnionego do używania pieczęci. Art.16c ust. 2 stanowi zaś, że urzędową pieczęcią gminy, powiatu, samorządu województwa lub związku jednostek samorządu terytorialnego może być również pieczęć, o której mowa w ust.1, zawierająca pośrodku, zamiast wizerunku orła ustalonego dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, odpowiednio herb gminy, powiatu lub województwa, jak również, że odcisk pieczęci z herbem nie może być umieszczany na dokumentach urzędowych w sprawach z zakresu administracji rządowej. Ustęp 3 powołanego artykułu stanowi, że urzędowej pieczęci używają podmioty, o których mowa w art.2a. Powołany przepis natomiast w punkcie 3 wymienia: gminy, związki międzygminne oraz ich organy. Zasadnicze znaczenie w związku z tak ustalonym stanem prawnym w tej materii ma stwierdzenie czy Prezydent Miasta wystawiając tytuł wykonawczy w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym zobowiązania w podatku od nieruchomości działał w celu wykonania przez gminę zadań zleconych, czy też działania tego organu mieściły się w katalogu zadań własnych gminy. Zgodnie z art. 54 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) dochodami gminy są podatki, opłaty i inne wpływy określone w odrębnych ustawach jako dochody gminy. Stosownie do treści art.18 ust.2 pkt 8 cytowanej wyżej ustawy podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat należy do wyłącznej właściwości rady gminy. Natomiast art.2 tejże ustawy stanowi, iż gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Zwrócić uwagę należy również na zapis art.1c ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), który stanowi, że organem podatkowym właściwym w sprawie podatków i opłat unormowanych w niniejszej ustawie, między innymi podatku od nieruchomości, jest wójt, burmistrz, prezydent miasta. Zapisy te w żaden sposób nie oddzielają organów od jednostek organizacyjnych. Takiego rozdziału Sąd nie dopatrzył się również na gruncie ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych. Prezydent miasta będąc wierzycielem w sprawach dotyczących egzekucji z tytułu podatków i opłat lokalnych określonych w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych wykonuje zadania z zakresu administracji samorządowej i są to zadania własne gminy. Tym samym, umieszczenie na tytule wykonawczym obejmującym należności gminy z tytułu podatku od nieruchomości, pieczęci, na której widnieje jego herb, nie może być uznane za niespełnienie wymogu art.27 §1 pkt 7 u.p.e.a. i stanowić w związku z tym podstawę zarzutu, o jakiej mowa w art. 33 pkt 10 tejże ustawy. Na marginesie zauważyć należy, iż powyższe zagadnienie było już przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawach o sygn. II GSK 867/08, II GSK 1002/08, II GSK 889/08 z dnia 18.06.2009r. (orzeczenia dostępne w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa. gov.pl), który to wyraził pogląd zbieżny z przedstawionym wyżej stanowiskiem Sądu. W związku z powyższym niezasadny jest zdaniem Sądu sformułowany w skardze zarzut skarżącej spółki naruszenia prawa materialnego przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, 7 i 8 Kodeksu postępowania administracyjnego Sąd pragnie zauważyć, iż stan faktyczny w przedmiotowej sprawie nie budził sporu, tym samym postępowanie organów ograniczyło się do jego oceny z punktu widzenia przepisów prawa. Odmienna zaś interpretacja tych przepisów przez organ i stronę postępowania, w sytuacji gdy w zaskarżonym postępowaniu ocena ta została przez ten organ uzasadniona nie narusza zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 6, 7 i 8 Kpa, co czyni sformułowany w skardze zarzut niezasadnym. Mając na względzie powyższe okoliczności, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło