I SA/Ol 491/11
PostanowienieWSA w Olsztynie2012-04-11
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, wykazując trudną sytuację finansową i ponosząc wysokie wydatki na leczenie, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedstawione przez stronę skarżącą okoliczności dotyczące jej sytuacji finansowej, w tym wysokość otrzymywanej renty i ponoszone wydatki na leki, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 PPSA. Zwolnienie to nie ma jednak mocy wstecznej i nie obejmuje kosztów, do których strona była zobowiązana przed złożeniem wniosku.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego. Do skargi kasacyjnej dołączono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Strona uzasadniła wniosek trudną sytuacją finansową, związaną z chorobą i wysokimi wydatkami na leki, a także niskimi dochodami z renty.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2012 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.
Wyrokiem z dnia 28.01.2012 r., sygn. akt I SA/Ol 491/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r.
W dniu 28 marca 2012 r. pełnomocnik strony skarżącej wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym od wpisu od skargi kasacyjnej. Do skargi kasacyjnej został załączony formularz PPF. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, iż jest osobą chorującą "[...]" i z tego względu ponosi duże wydatki na lekarstwa niezbędne do życia. Dodała, że za receptę z dnia 20.03.2012 r. zapłaciła 951 zł, natomiast za receptę z dnia 13.01.2012 r. – 725 zł. Wnioskodawczyni podkreśliła, iż znajduje się w trudnej sytuacji życiowej. Po śmierci zamieszkałą u syna, dla którego jest obciążeniem. Skarżąca oświadczyła, iż dokłada się synowi miesięcznie do opłat za czynsz, prąd i wodę.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, iż skarżąca otrzymuje rentę w wysokości 828,94 zł, posiada oszczędności w wysokości 28,42 zł. Do wnioskodawczyni należy ½ domu położonego w M.
Do wniosku o przyznanie prawa pomocy zostały dołączone kserokopie faktur dotyczących zakupu leków, wydruk z rachunku bankowego oraz decyzja KRUS wskazująca kwotę otrzymywanej renty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w dalszej części zwanej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do § 3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powołanych przepisów wynika, ż instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w sprawie.
Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpoznawanej sprawy, należy uznać, że przedstawione przez stronę skarżącą okoliczności, dotyczące jej sytuacji finansowej (wysokość otrzymywanej renty, ponoszone wydatki na leki w związku z chorobę wnioskodawczyni), pozwoliły przyjąć, iż złożony wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Wskazać należy, iż strona wykazała, z czego się utrzymuje oraz wyjaśniła swoją sytuację majątkową i rodzinną. Stwierdzić należy, iż wnioskodawczyni utrzymuje się z ograniczonych środków finansowych. Zdaniem Sądu nie sposób przyjąć, że wnioskodawczyni będzie w stanie ponieść koszty sądowe w sytuacji, w której pozostaje. Z tego też względu, w ocenie Sądu, zaistniały okoliczności warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Za taką oceną przemawia sytuacja materialna strony. Jednocześnie wyjaśnić należy, że zwolnienie od kosztów sądowych nie ma mocy wstecznej (por. orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 1959 r., sygn. akt I CZ 126/59, publ. OSN 1960, z. IV, poz. 112, oraz z dnia 7 kwietnia 1995 r., sygn. akt II CRN 20/95, publ. OSNC 1995/9/132). Zatem przyznanie prawa pomocy nie obejmuje zwolnienia od kosztów, do uiszczenia których strona zobowiązana była przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. np. postanowienie NSA z dnia 23 czerwca 2004 r., sygn. FZ 125/04, postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2008 r., II FSK 1658/06, Lex nr 471036, H.Knysiak-Molczyk (w:) T.Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. I, Warszawa 2005, s. 627).
Mając na uwadze powyższe, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło