I SA/Ol 507/14

WyrokWSA w Olsztynie2014-07-24

Skład orzekający: Andrzej Błesiński, Wiesława Pierechod, Zofia Skrzynecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy złożenie po terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń o sprzedaży oleju opałowego na cele grzewcze, przy jednoczesnym prawidłowym uzyskaniu tych oświadczeń od nabywców i faktycznym przeznaczeniu oleju na cele grzewcze, skutkuje zastosowaniem sankcyjnej stawki podatku akcyzowego?
Ratio decidendi
Niedochowanie terminu określonego w art. 89 ust. 14 ustawy o podatku akcyzowym na złożenie miesięcznego zestawienia oświadczeń o sprzedaży oleju opałowego skutkuje zastosowaniem sankcyjnej stawki podatku akcyzowego określonej w art. 89 ust. 4 pkt 1 tej ustawy. Jest to zgodne z celem ustawodawcy, który poprzez rygorystyczne warunki stosowania preferencyjnych stawek akcyzy dąży do kontroli obrotu tym paliwem i ograniczenia oszustw podatkowych.
Stan faktyczny
Spółka A została zobowiązana do zapłaty podatku akcyzowego od oleju opałowego sprzedanego w kwietniu 2009 r. Organy podatkowe stwierdziły, że choć spółka uzyskała od nabywców prawidłowe oświadczenia o przeznaczeniu oleju na cele grzewcze, to złożyła miesięczne zestawienie tych oświadczeń z dwudniowym opóźnieniem. W związku z tym zastosowano sankcyjną stawkę podatku akcyzowego. Spółka kwestionowała zasadność zastosowania sankcji, wskazując na niezawinione opóźnienie i prawidłowe przeznaczenie oleju.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Błesiński, Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod (sprawozdawca), sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Protokolant referent stażysta Milena Małyszko, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 24 lipca 2014r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za kwiecień 2009r. oddala skargę. Decyzją z dnia 11 stycznia 2011r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 12 października 2010r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego "A" Sp. J. z siedzibą w P. w podatku akcyzowym za kwiecień 2009 r. w kwocie 55.170 zł. Z akt podatkowych i motywów decyzji wynika, że: Naczelnik Urzędu Celnego przeprowadził u podatnika kontrolę w zakresie prawidłowości deklarowania podstawy opodatkowania i zapłaty podatku akcyzowego w okresie od 1 marca 2009r. do 31 maja 2009r. odnośnie obrotu olejem opałowym. W okresie tym Spółka prowadziła działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży detalicznej paliw, w tym do pojazdów silnikowych na stacjach paliw. Firma zaopatrywała się w olej opałowy u jednego dostawcy - "B" Sp. J. z siedzibą w O. Organ stwierdził, że w kontrolowanym okresie podatnik zakupił łącznie 102.140 Iitrów oleju opałowego, przyjmowanego na stan magazynowy w litrach rzeczywistych, tj. wynikających ze wskazań zalegalizowanego urządzenia pomiarowego. Sprzedaż oleju opałowego przedstawiała się następująco: marzec 2009r. - 50.013 l., kwiecień 2009r. - 30.280 l., maj 2009r. - 22.398 I. Ponadto na własne potrzeby grzewcze w marcu 2009 r. wydano 400 I. oleju opałowego. Spółka dokonywała sprzedaży oleju opałowego z przeznaczeniem na cele grzewcze osobom fizycznym, osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej. Do każdej transakcji sprzedaży uzyskała od nabywców oleju opałowego oświadczenie o przeznaczeniu tego wyrobu do celów grzewczych, spełniające wszystkie wymogi przewidziane wart. 89 ust. 5-8 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009r. Nr 9, poz. 11 ze zm.). Na podstawie oświadczeń uzyskanych od nabywców oleju opałowego podatnik sporządzał miesięczne zestawienia sprzedaży wyrobów do celów opałowych i przekazywał je zgodnie z art. 89 ust. 14 ww. ustawy Naczelnikowi Urzędu Celnego do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła sprzedaż. Stwierdzono nieprawidłowości związane z terminowością przekazywania ww. zestawień organowi podatkowemu za kwiecień 2009r. Za ten miesiąc zestawienie zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 27 maja 2009r. tj. po terminie przewidzianym w ww. przepisie. W trakcie kontroli podatkowej wspólnik Spółki, S. K., wyjaśnił, iż opóźnienie spowodowane było zdarzeniem losowym "[...]" drugiego ze wspólników, który zajmował się w Spółce m.in. sporządzaniem i wysyłaniem przedmiotowych zestawień. Z załączonej do wyjaśnień protokołu pokontrolnego karty informacyjnej leczenia szpitalnego wynika, "[...]". Na podstawie powyższych ustaleń oraz obowiązujących przepisów Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia 12 października 2010r. określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za kwiecień 2009r. w kwocie 55.170 zł. Organ zastosował stawkę podatku w wysokości 1.822,00 zł za 1.000 I. stosując art. 89 ust. 4 pkt. 1 ustawy o podatku akcyzowym dla ustalonych w trakcie kontroli ilości oleju opałowego sprzedanego w kwietniu 2009r. Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołania domagając się jej uchylenia i odstąpienia od opodatkowania oleju opałowego sprzedanego w kwietniu 2009r., ewentualnie uchylenia skarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Decyzji zarzuciła: 1) naruszenie przepisów prawa procesowego - 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej w skrócie: O.p. i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - poprzez zastosowanie sankcji podatkowej niewspółmiernie wysokiej do charakteru uchybienia, które nie było zawinione przez stronę, czego organ podatkowy nie wziął pod uwagę, co podważa zaufanie do organów podatkowych i godzi w zasadę praworządności, która zobowiązuje organy administracji do czuwania nad prawidłowością prowadzenia postępowania i wydawania rozstrzygnięć zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 89 ust. 16 w związku z art. 89 ust. 14 ustawy o podatku akcyzowym przez błędną interpretację wyrażającą się tym, że złożenie po terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń o sprzedaży oleju opałowego, stanowi wystarczająca podstawę do zastosowania stawki 1.822zł za1.000 I. W ocenie strony przesłanką do zastosowania ww. stawki byłby brak złożenia zestawienia oświadczeń, bowiem tylko w tych okolicznościach organ nie byłby w stanie ustalić czy olej opałowy został zużyty zgodnie z przeznaczeniem. Natomiast złożenie zestawienia po terminie nie powinno skutkować zastosowaniem tak drastycznej stawki, tym bardziej, iż spóźnienie w złożeniu zestawienia wynika z niezawinionego przez stronę czynnika o charakterze losowym. Odwołujący się zarzucił organowi I instancji nieuwzględnienie nagłego zdarzenia losowego a tym samym naruszenie zasady praworządności tj. wydanie rozstrzygnięcia z naruszeniem obowiązującego porządku prawnego oraz zasady zaufania do organów podatkowych. Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 11 stycznia 2011r. utrzymał w mocy decyzją organu I instancji. W uzasadnieniu organ stwierdził, że w ramach prowadzonego postępowania organ podatkowy I instancji ponad wszelką wątpliwość ustalił, że Spółka złożyła Naczelnikowi Urzędu Celnego z uchybieniem terminu miesięczne zestawienie sprzedaży wyrobów do celów opałowych za kwiecień 2009r. Zdaniem organu odwoławczego podatnik miał obowiązek przekazać Naczelnikowi Urzędu Celnego miesięczne zestawienie oświadczeń za kwiecień 2009r. w terminie do 25 maja 2009r., aby mógł skorzystać z prawa do obniżenia stawki podatku akcyzowego przewidzianego dla olejów opałowych. Skoro uczynił to dopiero w dniu 27 maja 2009r. (data nadana w polskim urzędzie pocztowym), to wobec treści art. 89 ust. 14 ustawy o podatku akcyzowym, materialno-prawny charakter w/w terminu powoduje, że od jego dochowania przy składaniu zestawienia oświadczeń za dany miesiąc do Naczelnika Urzędu Celnego zależy możliwość skorzystania z preferencyjnej stawki podatku. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 121 § 1 O.p. przez organ odwoławczy wskazał, iż Naczelnik Urzędu Celnego obowiązany był do zastosowania przepisów ustawy o podatku akcyzowym obowiązującej w momencie zaistnienia zdarzenia. Zaś art. 89 ww. ustawy nie przewiduje żadnych odstępstw i usprawiedliwień nie złożenia w terminie przedmiotowego zestawienia oświadczeń. Wskazał, że Spółka posiadając osobowość prawną wynikającą z jej formy, w okresie przebywania jednego ze wspólników w stanie "[...]" w dalszym ciągu prowadziła działalność gospodarczą dokonując wszelkich czynności związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa. Możliwość reprezentowania spółki jednoosobowo przez każdego ze wspólników czyni przedsiębiorstwo posiadające osobowość prawną zdolnym do działania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i do terminowego wywiązywania się z ciążących na niej obowiązków. Niewątpliwie zdarzenie losowe, jakim był "[...]" jednego ze wspólników jest obciążeniem psychicznym jak i funkcyjnym dla pozostałego wspólnika, lecz nie spowodowało to zawieszenia prowadzonej działalności gospodarczej. Z tych względów szczególne okoliczności wskazane przez stronę w odwołaniu nie mogły być wzięte pod uwagę przez organ podatkowy w niniejszej sprawie, a działanie organu poprzez zastosowanie przepisów ustawy o podatku akcyzowym uznał za zgodne z zasadą zaufania do organów podatkowych określoną w art. 121 § 1 O.p. Co do zarzutu naruszenia art. 89 ust. 16 ustawy o podatku akcyzowym poprzez błędną jego interpretację Dyrektor Izby Celnej podtrzymał stanowisko przedstawione w decyzji z dnia 12 października 2010r. Podał, że zastosowana stawka podatku akcyzowego w wysokości 1.822 zł za 1.000 I. oleju opałowego jest prawidłowa z uwagi na wystąpienie przesłanki przewidzianej w art. 89 ust. 14 ww. ustawy. Podkreślił, że podstawę do zastosowania ww. stawki podatku akcyzowego stanowi bezspornie ustalony fakt nadania miesięcznego zestawienia oświadczeń uzyskanych od nabywców za kwiecień 2009r. w dniu 27 maja 2009r. tj. po terminie przewidzianym w art. 89 ust. 14 ustawy o podatku akcyzowym. Na powyższą decyzję Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się: – uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jako naruszających przepisy: – art. 121 § 1 , art. 122, art. 187 § 1 O.p., gdyż organy podatkowe nie uwzględniły faktu, że skarżący przedłożył kompletne i prawidłowe zestawienie oświadczeń nabywców oleju opałowego, które wskazują, że wyrób ten został sprzedany z przeznaczeniem na cele grzewcze, a zatem nie rozpatrzono w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, sprowadzając całe postępowanie do kwestii przekroczenia terminu; ponadto zupełnie pominięto ustawową funkcję oświadczeń, albowiem sprzedawca oleju opałowego składa je w celach dowodowych, dla wykazania, że w stosunku do niego nie powstał obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym, dlatego też zastosowanie sankcji niewspółmiernie wysokiej do charakteru uchybienia, które w istotnie nie było przez stronę zawinione, czego organ nie wziął pod uwagę, a to podważa już zaufanie do organów podatkowych; – art. 4, art. 89 ust. 16 w zw. art. 89 ust. 14 ustawy o podatku akcyzowym poprzez ich błędną interpretację wyrażającą się w tym, że złożenie po terminie zestawienia miesięcznych oświadczeń o sprzedaży oleju opałowego, stanowi wystarczającą podstawę zastosowania stawki 1822 zł / 1000 litrów, wynikającej art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym, pomimo, że materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż olej opałowy został sprzedany do celów opałowych, a zatem zgodnie z celem uprawniającym do zastosowania obniżonej stawki akcyzy, – orzeczenia, że zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja nie podlegają wykonaniu, – wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, – zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Strona skarżąca powtórzyła argumentację z odwołania. Podała, że w niniejszej sprawie wszystkie przesłanki dotyczące prawidłowości oświadczeń zostały spełnione. Skarżąca uchybiła jedynie obowiązkowi sprawozdawczemu, składając zestawienie dwa dni po terminie. Uchybienie to nie ma jednak żadnego wpływu na możliwość ustalenia przez organy podatkowe, że skarżąca sprzedała olej opałowy do celów grzewczych. Strona przytoczyła na poparcie swych twierdzeń orzecznictwo sądowoadministracyjne - wyrok WSA w Krakowie z dnia 10 października 2008r. sygn. akt I SA/Kr 1250/07 i WSA w Białymstoku z dnia 10 marca 2006r. sygn. akt I SA/Bk 328/05. Zaakcentowała, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podatkowy nie odniósł się do kwestii sprzedaży oleju opałowego zgodnie z jego przeznaczeniem, a okoliczność ta powinna być wzięta pod uwagę przez organ podatkowy co wynika z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. W ocenie strony skarżącej niespełnienie warunków, o których mowa w art. 89 ust. 16, to przede wszystkim nie złożenie w ogóle przez sprzedawcę oleju opałowego zestawienia miesięcznych oświadczeń lub złożenie oświadczeń nieprawidłowo sporządzonych i niekompletnych, albowiem tylko w tych okolicznościach organ podatkowy nie mógłby ustalić czy olej opałowy został zużyty do celów opałowych, zgodnie z celem uprawniającym do stosowania obniżonej stawki akcyzy. Złożenie natomiast takiego zestawienia dwa dni po terminie, gdy wyniki kontroli podatkowej jednoznacznie wskazują, że olej opałowy został sprzedany zgodnie z jego przeznaczeniem, nie może rodzić dla strony tak drastycznych sankcji, w szczególności, że uchybienie terminowi nie było przez stronę zawinione, czego zarówno organ pierwszej jaki i drugiej instancji nie uwzględnił. Zasada racjonalności ustawodawcy nakazuje założyć, że nie było jego intencją nakładanie na obywateli tak drastycznych kar za niewielkie przekroczenie terminu, w szczególności, że inne ustawy podatkowe za przekroczenie terminu przewidują sankcję w postaci odsetek. Stąd też w okolicznościach faktycznych sprawy sankcja ta nie znajduje żadnego racjonalnego uzasadnienia. Natomiast organy podatkowe a priori, bez dodatkowej analizy innych okoliczności sprawy, uznały, iż złożenie zestawienia wymaganych oświadczeń po terminie, uniemożliwia zastosowanie preferencji podatkowych. W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonych decyzjach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, wyrokiem z dnia 11 maja 2011r. sygn. akt I SA/Ol 201/11 uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej. Uwzględniając skargę Sąd nie podzielił zarzutów w przedmiocie naruszenia przepisów prawa procesowego art. 121 § 1 , art. 122, art. 187 § 1 O.p. Stan faktyczny w sprawie został ustalony prawidłowo. Sąd uznał, że organy podatkowe naruszyły przepisy prawa materialnego, tj. art. 4, art. 89 ust. 16 w zw. art. 89 ust. 14 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym, poprzez ich błędną interpretację wyrażającą się w tym, że złożenie po terminie zestawienia miesięcznych oświadczeń o sprzedaży oleju opałowego, stanowi wystarczającą podstawę zastosowania stawki 1822 zł / 1000 litrów, wynikającej art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym, pomimo, że materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż olej opałowy został sprzedany do celów opałowych, a zatem zgodnie z celem uprawniającym do zastosowania obniżonej stawki akcyzy. Celem wprowadzenia obowiązku uzyskiwania oświadczeń, o których mowa w art. 89 ust. 5-15 u.p.a. było umożliwienie kontroli nad obrotem olejami opałowymi, które mogły być wykorzystywane do innych celów niż opałowe. To podatnik sprzedający wyrób akcyzowy w postaci oleju opałowego jest obowiązany do uzyskania od nabywcy prawidłowego pod względem formalnym i materialnym oświadczenia o przeznaczeniu nabywanego wyrobu. Wymóg uzyskiwania oświadczeń jest bowiem jednym ze sposobów takiej kontroli, pozwalającym jednocześnie dokonać weryfikacji wykorzystania oleju. Dysponując danymi nabywcy organy podatkowe mogą stwierdzić, czy olej nabyty na cele opałowe został faktycznie wykorzystany na te cele. W rozpoznawanej sprawie sprzedawca uzyskał od nabywców prawidłowe pod względem formalnym i materialnym oświadczenia o przeznaczeniu nabywanego wyrobu. Organy podatkowe natomiast stwierdziły uchybienie sprzedawcy odnośnie terminu określonego w art. 89 ust. 14 u.p.a. W związku z tym wymaga rozważenia kwestia, czy niespełnienie tego warunku może skutkować zastosowaniem przez organy podatkowe sankcyjnej stawki akcyzy określonej w art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a. Rozstrzygniecie tego zagadnienia uzależnione jest od analizy prawnej charakteru prawnego oświadczenia składanego przez nabywcę i zestawienia miesięcznego oświadczeń sporządzanych i przekazywanych do właściwego naczelnika urzędu celnego przez sprzedawcę. Miesięczne zestawienie oświadczeń są dokonywane w oparciu o oryginały oświadczeń nabywców, których mowa w art. 89 ust. 5 u.p.a. Oryginały oświadczeń powinny być przechowywane przez sprzedawcę przez okres 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zostały sporządzone, i udostępniane w celu kontroli. Oświadczenie złożone przez nabywcę ma charakter materialnoprawny, gdyż warunki, dotyczące stosowania obniżonej stawki akcyzy, czy też powrotu stawki podstawowej, określone zostały w przepisach prawa materialnego. Nie jest możliwa konwalidacja takiego oświadczenia, poprzez uzyskanie od nabywcy oświadczenia w późniejszym terminie, względnie potwierdzenie tego faktu innymi środkami dowodowymi. Oświadczenie mające cechy autentyczności może być złożone tylko w dacie sprzedaży oleju opałowego. Natomiast zestawienie miesięczne określone w art. 89 ust. 15 u.p.a jest dokumentem o charakterze formalnoprawnym, wtórnym w stosunku do oświadczeń składanych przez nabywców. Jest ono sporządzane przez sprzedawcę, na podstawie dokumentów o charakterze materialnoprawnym, jakim są oświadczenia nabywców o przeznaczeniu oleju opałowego na cele ogrzewcze. Z niespornego stanu faktycznego wynika, że skarżąca zestawienie oświadczeń dotyczących sprzedaży wyrobów dla celów opałowych lub do dalszej odsprzedaży na cele opałowe za miesiąc kwiecień 2009r. sporządziła, nadane zostało ono na adres Urzędu Celnego w Urzędzie Pocztowym 27 maja 2009r., a wpłynęło ono tam 29 maja 2009r. czyli z kilkudniowym opóźnieniem w stosunku do terminu określonego w art. 89 ust. 14 u.p.a. Według art. 89ust. 16 u.p. a. "w przypadku niespełnienia warunków określonych w ust. 5-15 stosuje się stawkę akcyzy określoną w ust. 4 pkt 1". Natomiast art. 89 ust. 4 pkt 1 stanowi "w przypadku użycia wyrobów, o których mowa w ust. 1 pkt 9, 10 i 15, do napędu silników spalinowych, użycia ich, gdy nie spełniają warunków określonych w szczególnych przepisach w zakresie prawidłowego znakowania i barwienia, a także ich posiadania w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw lub sprzedaży z takiego zbiornika, stosuje się odpowiednio stawkę 1.822,00 zł/1.000 litrów, a w przypadku gdy ich gęstość w temperaturze 15°C jest równa lub wyższa od 890 kilogramów/metr sześcienny - 2.047,00 zł/1.000 kilogramów". W związku z tym art. 89 ust. 16 u.p.a należy interpretować w ten sposób, że chodzi o takie naruszenie warunków określonych w art. 89 ust. 5-15 u.p.a., iż podatnik dokonał ich sprzedaży bez spełnienia przesłanek wynikających z przepisów o charakterze materialnoprawnym, bez uzyskania oświadczeń, o których mowa w art. art. 89 ust. 5 i 6 u.p.a, przesądzających o przeznaczeniu oleju na cele ogrzewcze. Zgodnie z treścią art. 8 ust. 2 pkt. 1 u.p.a. "przedmiotem opodatkowania akcyzą jest: 1) użycie wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie albo określoną stawką akcyzy związaną z ich przeznaczeniem, jeżeli ich użycie: a) było niezgodne z przeznaczeniem uprawniającym do zwolnienia od akcyzy albo zastosowania tej stawki akcyzy. Cel materialno – prawny zostaje osiągnięty w dacie użycia tego oleju na cele grzewcze. W konsekwencji w przypadku, gdy sprzedawca wypełnił swoje obowiązki w zakresie odebrania od nabywców oświadczeń, o którym mowa w art. 89 ust. 5- 8, w rezultacie sprzedany olej został przeznaczony na cele opałowe, to brak jest podstaw do zastosowania stawki sankcyjnej określonej w art. art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a. Natomiast naruszenie przez sprzedawcę obowiązków w zakresie sporządzania zestawienia miesięcznego oświadczeń i przekazywania ich w określonym terminie do właściwego naczelnika urzędu celnego powinno być oceniane na innej płaszczyźnie prawnej. Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej od powyższego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt I GSK 375/14, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zasady i tryb kontroli działania organów administracji publicznej przez sądy reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwana dalej w skrócie "p.p.s.a.". Zawiera ona m.in. przepisy określające kompetencje sądów administracyjnych pierwszej instancji i granice orzekania w sprawie. Stosownie do treści art. 190 p.p.s.a, sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z normy tej wynika, że granice sprawy rozpoznawanej ponownie podlegają zawężeniu do granic, w jakich NSA rozpoznał skargę kasacyjną. Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym nie może formułować nowych ocen prawnych ani badać jakichkolwiek aspektów sprawy, które nie były przedmiotem dotychczasowych rozważań sądów pierwszej i drugiej instancji. W wyroku z dnia z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt I GSK 375/14, Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił sposobu rozumienia przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008r.o podatku akcyzowym, zaprezentowanego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2011r. sygn. akt I SA/Ol 201/11, w szczególności przepisów art.89 ust.16 w związku z art. 89 ust.14 u.p.a. W ocenie NSA "treść przepisu art.89 ust.16 u.p.a. jest jasna i nie wymaga szczególnych zabiegów interpretacyjnych dla odtworzenia normy prawnej poza regułami wykładni językowej. Wynika z niej, że warunkiem, od którego ustawodawca uzależnia zastosowanie stawki preferencyjnej przy sprzedaży oleju na cele opalowe jest nie tylko odebranie stosownych oświadczeń i ich przechowywanie, ale także sporządzanie i przekazywanie organowi podatkowemu w ustawowym terminie miesięcznych zestawień oświadczeń". NSA podzielił pogląd organu, że"niedochowanie terminu określonego w art.89 ust.14 skutkuje zastosowaniem stawki określonej w art.89 ust.4 pkt1 ustawy o podatku akcyzowym". Odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 lutego 2014r. sygn. P 24/12 , w którym Trybunał orzekł, że art.89 ust. 16 ustawy o podatku akcyzowym, w zakresie, w jakim nakazuje stosować stawkę akcyzy określoną w art. 89 ust.4 tej ustawy w przypadku niespełnienia przez sprzedawcę obowiązku z art.89 ust.14 u.p.a. ( przedstawienia w terminie zestawienia oświadczeń), jest zgodny z wywodzonym z art.2 Konstytucji RP zakazem nadmiernej ingerencji ustawodawcy. Wskazał, że "Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku potwierdził zależność odpowiedniej stawki akcyzy od spełnienia warunku z art.89 ust.14 u.p.a. , bowiem stwierdził, że wysoka stawka akcyzy ( art.89 ust.4 pkt 1) jest logicznie powiązana z celem , któremu służy regulacja bezpieczeństwa i rzetelność obrotu olejem opałowym, a rygoryzm warunków stosowania preferencji stawek akcyzy do sprzedaży oleju opałowego ma na celu kontrolę obrotu tym paliwem, przede wszystkim ograniczenie zjawisk oszustw podatkowych, związanych ze sprzedażą tego oleju. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego brak sankcjonowania niedochowania obowiązku terminowego przekazania organowi podatkowemu miesięcznego zestawienia oświadczeń uniemożliwiałoby osiągnięcie założonego przez ustawodawcę celu". Jak już wyżej stwierdzono, przedstawiona przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnia przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji jest wiążąca w tej sprawie. Sąd, rozpoznając sprawę ponownie nie mógł więc skorzystać z możliwości zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt.1 p.p.s.a. w związku ze skierowaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalnego, przedstawionego w Postanowieniu z dnia 4 czerwca 2014r. sygn. akt. I SA/Wr 562/14., dotyczącego zgodności regulacji krajowych z postanowieniami Dyrektywy 2003/96 i zasadą proporcjonalności. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło