I SA/Ol 527/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. M. o przyznanie prawa pomocy w związku ze skargą na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia : oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. W dniu 14.08.2008r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga K. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]", doręczoną stronie w dniu 15.07.2008r. ( k.86 akt administracyjnych). Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 14.08.2008r. skarga została przekazana zgodnie z właściwością do organu, którego decyzja została zaskarżona, tj. do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W wykonaniu zarządzenia, pismem z dnia 18.08.2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przekazał skargę organowi. Nadanie skargi nastąpiło w dniu 19.08.2008r. – data stempla na kopercie. Wraz ze skargą, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy – zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W oświadczeniu o stanie majątkowym i rodzinnym wnioskodawca podał, iż jedynym dochodem rodziny jest emerytura jego żony, która wynosi 1.139 zł brutto. Wnioskodawca pozostaje bez dochodu. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostają trzy osoby: skarżący, jego żona i córka. Wnioskodawca posiada dom o powierzchni 110 m2 Argumentując wniosek wskazał na trudną sytuację rodzinną i pozostawanie bez pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że w razie złożenia skargi do sądu administracyjnego wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wniosek ten podlega rozpoznaniu w pierwszej kolejności, albowiem od wyników tego wstępnego postępowania zależy postępowanie dalsze. Wynika to z uregulowania zawartego w art. 220 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. cyt. dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym "Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata" – oczywiście z wyłączeniem sytuacji, w której Sąd na wniosek osoby wnoszącej skargę przyzna prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zaznaczyć jednocześnie należy, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych skarżący nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art.239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a.). W niniejszej sprawie wniosek obejmował jednakże również przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zasady, tryb i przesłanki przyznawania prawa pomocy uregulowane zostały w art. 243 – 257 p.p.s.a.. Zgodnie z art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi wówczas, gdy obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie, bez dokonywania głębszej analizy prawnej, wyklucza możliwość uznania żądania strony skarżącej, co zachodzi przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia z uwagi na przesłanki wymienione w art. 58 §1 p.p.s.a.. Tego rodzaju sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Stosownie do art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że warunkiem prawidłowego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest dochowanie owego trzydziestodniowego terminu liczonego od dnia odbioru przez skarżącego decyzji odwoławczej. Przepis art. 54 § 1 p.p.s.a. reguluje tryb wnoszenia skargi i stanowi, że skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Wobec tego tylko czynność nadania skargi do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (w niniejszej sprawie Oddział "[...]") można traktować jako spełniającą powyższe warunki. Natomiast dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty nadania (złożenia) skargi do Sądu. Zauważyć przy tym należy, że w zaskarżonej decyzji organ prawidłowo pouczył skarżącego o terminie i trybie wniesienia skargi do sądu administracyjnego (k. 87-88 akt administracyjnych). W niniejszej sprawie skarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 15.07.2008r. Termin trzydziestodniowy na wniesienie skargi upływał zatem z dniem 14.08.2008r. Skarżący wniósł wprawdzie skargę w dniu 14.08.2008r., ale skierował ją bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a nie do właściwego organu. Ustalono, iż skarga została przekazana do właściwego organu, tj. Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu 19.08.2008r. i to tę datę należy uznać za datę wniesienia skargi. Jak wskazuje bowiem orzecznictwo, w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego lub też za pośrednictwem organu administracji publicznej innego niż ten, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, sąd ten powinien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 131/06, z dnia 21.03.2006r., publ. LEX nr 284737). W takim przypadku skarga będzie podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 §1 pkt 2 p.p.s.a., jako skarga wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia, co wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 247 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.