I SA/Ol 540/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. K. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, w zakresie opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczonego na skutek wniosku skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, w zakresie opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczonego na skutek wniosku skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA/post.1-sentencja postanowienia We wniosku z dnia 27.11.2015 r. skarżący I. K. reprezentowany przez r.pr R. R. K. wniósł o doręczenie wyroku z uzasadnieniem oraz o przyznanie prawa pomocy w części, poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, w zakresie opłaty od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tj. od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Następnie we wniosku, złożonym na urzędowym formularzu, skarżący – I. K. (dalej zwany: skarżący, strona, wnioskodawca) wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od wniosku za sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi: dom o powierzchni 190 m2, stanowiący współwłasność o wartości "[...]"zł, budynek (pustostan) o pow. 400 m2 o wartości "[...]" zł, mieszkanie o powierzchni 50 m2, na którego zakup zaciągnięto kredyt w kwocie "[...]" zł, nieruchomość rolna o pow. "[...]" ha, działka budowlana, działka pod zabudowę, budynek handlowy o powierzchni ok. 200 m2 – wartość "[...]" zł, budynek handlowy o powierzchni ok. 100 m2 – wartość "[...]" zł, budynek handlowy o powierzchni ok. 36 m2- wartość "[...]" zł, gotówka w kwocie "[...]" zł, oszczędności zgromadzone Bank– w kwocie "[...]" zł, oszczędności zgromadzone w Bank w kwocie "[...]" zł, lokata bankowa w kwocie "[...]" zł oraz przedmioty wartościowe w postaci samochodu "[...]" dostawczy, "[...]". Wskazał, iż źródłem utrzymania są dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie "[...]’ zł miesięcznie netto. Posiada zobowiązania i stałe wydatki w postaci: "[...]" zł miesięcznie z tytułu umowy leasing, "[...]" zł kredyt zaciągnięty na prowadzenie działalności gospodarczej, ok. "[...]" zł podatek od nieruchomości za dom, "[...]" zł wydatki za media, ok. "[...]" zł rocznie z tytułu dzierżawy w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, "[...]" koszty leczenia, "[...]" za rok z tytułu podatku od nieruchomości związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał na brak możliwości opłacenia opłaty od wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem bez uszczerbku utrzymania dla siebie i najbliższych. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., osobie fizycznej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych w części jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Na wstępie podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżący domaga się zwolnienia od kosztów sądowych w postaci opłaty za sprzędzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku tj. od opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, która to wynosi 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192). Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w przedmiotowej sprawie do sytuacji finansowej skarżącego stwierdzić należy, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., warunkujących przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oznacza, że ciężar tych kosztów w zakresie objętym prawem pomocy poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele w związku z czym instytucja przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, stanowiąca pomoc państwa powinna być stosowana w sytuacjach wyjątkowych. Koszty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych, a zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego i powszechnego obowiązku ich ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Porównanie sytuacji finansowej skarżącego z wysokością należnej opłaty kancelaryjnej prowadzi do wniosku, że skarżący jest w stanie samodzielnie ponieść ten koszt postępowania. Porównując wysokość uzyskiwanych przez wnioskodawcę dochodów – "[...]" zł netto miesięcznie z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej czy też wartość posiadanego majątku nie sposób przyjąć, że zapłata 100 zł opłaty kancelaryjnej spowoduje jakikolwiek uszczerbek dla utrzymania wnioskodawcy lub jego najbliżych. Oceny tej nie zmienia w żaden sposób fakt posiadania zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów czy też ponoszenia opłat w związku z prowadzoną działalnością gospodarcza. Podkreślić również należy, że Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyrażał pogląd, że strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, nawet gdyby miało to nastąpić z uszczerbkiem koniecznym dla niej i jej rodziny (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt I FZ 227/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). W tych okolicznościach, w ocenie rozpoznającego wniosek, należało przyjąć, że skarżący jest w stanie uiścić opłatę kancelaryjna od wniosku za sporządzenie uzasadnienia wyroku bez uszczerbku koniecznego dla jego utrzymania. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w sentencji.