I SA/Ol 549/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu w dniu 4 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie: orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki, odsetki za zwłokę, koszty postępowania egzekucyjnego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. I. B. (dalej jako skarżący, wnioskodawca) , we wniesionej skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki, odsetki za zwłokę, koszty postępowania egzekucyjnego zawarł także wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm., cyt. dalej jako p.p.s.a.). W uzasadnieniu wskazano, że skarżący ma na utrzymaniu małżonkę i dwoje małoletnich dzieci. Obecnie małżonka jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako bezrobotna i z tego tytułu otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych w kwocie netto ok. 500 zł. W dniu 24 maja 2016 r. otrzymała ostatni taki zasiłek. Skarżący wraz z małżonką otrzymują świadczenie wychowawcze na syna I., w kwocie 500 zł. Skarżący osiąga dochód netto w kwocie 4.000 zł. Łączny dochód rodziny wynosi 5.000 zł. Skarżący posiada również 300 akcji A., jednakże sytuacja spółki jest obecnie bardzo zła i w związku z powyższym spółka nie wypłaca dywidendy. Wraz z małżonką posiada spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu o wartości rynkowej ok. 180.000 zł, przy czym na przedmiotowej nieruchomości ustanowione jest zabezpieczenie rzeczowe w postaci hipoteki umownej w kwocie 210.000 zł. Skarżący wraz z małżonką posiada samochód marki "[...]" z 2007 r. o wartości ok. 10.000 zł, jednakże jest on niezbędny do prawidłowego funkcjonowania skarżącego w związku z wykonywaną przez nią pracą zarobkową. Nie posiada żadnych oszczędności. Posiada wraz z małżonką kredyt hipoteczny, którego kwota pozostała do zapłaty wynosi 141.702 zł, przy miesięcznej racie ok. 635,30 zł. Kredyt został zaciągnięty na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Skarżący posiada również wraz z małżonką zobowiązanie w postaci kredytu gotówkowego w kwocie pozostałej do spłaty wynoszącej 38.765 zł, przy miesięcznej racie 1.100,95 zł. Kredyt został zaciągnięty w celu zapłaty należności podatkowych wynikających z wcześniej prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej. Posiada również kredyt odnawialny na bieżącym rachunku bankowym w kwocie 8.000 zł i 4.500 zł. Ponadto skarżącego obciążają bieżące comiesięczne wydatki związane z: opłatą za mieszkanie w kwocie ok. 500 zł, opłata za prąd ok. 100 zł, utrzymanie samochodu w kwocie ok. 300 zł, wydatki na edukację dzieci ok. 500 zł, telefon, tv i internet ok. 300 zł oraz wydatki na utrzymanie rodziny (żywność, środki czystości, ubrania) w kwocie ok. 1.500 zł. Skarżący aktualnie znajduje się w bardzo ciężkiej sytuacji finansowej w związku z dokonanym zajęciem rachunki bankowego na rzecz urzędu skarbowego. Obciążają go comiesięczne zobowiązania przewyższające jego miesięczny dochód. W związku z utratą uprawnienia małżonki do zasiłku dla bezrobotnych dochody rodziny skarżącego od czerwca 2016 r. ulegną zmniejszeniu o ok. 500 zł. Sytuacja ta zmusza go do korzystania z doraźnej pomocy finansowej rodziny. Największe obciążenia dla niego i jego rodziny stanowią kredyty (hipoteczny, gotówkowy i odnawialny), które bezwzględnie muszą być terminowo regulowane, gdyż zaprzestanie ich spłaty skutkowałoby natychmiastową wymagalnością ich spłaty, a w przypadku kredytu hipotecznego do egzekucji z nieruchomości, co z kolei pozbawi rodzinę skarżącego lokum na zaspokojenie podstawowej potrzeby mieszkaniowej. Sytuacja taka skutkowałaby zaś ogłoszeniem upadłości konsumenckiej przez skarżącego i jego małżonkę. Aktualnie dysponuje tylko kwotą wolną od zajęcia tj. 1355,69 zł, która nie pozwala na comiesięczne regulowanie najważniejszych zobowiązań, takich jak spłata kredytów. W wyniku prowadzenia w dalszym ciągu egzekucji w postaci zajęcia wynagrodzenia i zablokowania rachunku bankowego, skarżący utraci płynność finansową, a w konsekwencji zmusi go to do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej co doprowadzi do utraty przez niego podstawowego dobra zapewniającego bezpieczeństwo jego rodziny w postaci mieszkania. Dalsze wykonywanie przez organ zaskarżonej decyzji niewątpliwie będzie skutkowało powstaniem dla skarżącego trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty podstawowego dobra jakim jest mieszkanie. Nawet zaś w przypadku uchylenia decyzji organów i zwrotu zajętej kwoty, kwota ta nie pozwoli na zakup mieszkania jakie skarżący aktualnie posiada. Skarżący powołał się również na wyrok WSA w Gliwicach z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 924/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności będącej przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Zasadą jest bowiem, że wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności (art. 61 § 1 p.p.s.a.). Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (niepubl.) stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, Lex nr 1241556). W doktrynie podkreśla się, że uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek ; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze 2006, s. 162). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że sformułowany w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, został uzasadniony przez skarżącego jego trudną aktualną sytuacją finansową, która może doprowadzić do konieczności złożenia przez niego wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej i sprzedażą posiadanego przez niego domu, w którym zamieszkuje wraz z rodziną. W ocenie Sądu podnoszone okoliczności nie uzasadniają jednakże wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślić bowiem należy, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których nie naprawiłoby ewentualne wygranie sporu sądowego (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2009r., sygn. akt I FSK 450/09, opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Każde egzekwowanie należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w sytuacji finansowej zobowiązanego, jednakże, co należy podkreślić, nie zawsze wiąże się ono z powstaniem nieodwracalnych skutków, czy wyrządzeniem znacznej szkody. Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wykazanie, iż na skutek zapłaty wynikającej z decyzji kwoty zobowiązania, wystąpią skutki o jakich mowa w przywołanym unormowaniu. Również w ocenie Sądu argument dotyczący zobowiązań kredytowych i ich spłaty nie może przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Należy podkreślić, że zobowiązania cywilnoprawne nie posiadają pierwszeństwo w spłacie przed zobowiązaniami publicznoprawnymi. Wskazywanie przez wnioskodawcę, iż dalsze wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje zaprzestanie spłaty zaciągniętych kredytów nie jest wystarczające do uznania, iż organ podatkowy winien odstąpić od dochodzenia należnych zobowiązań należnych budżetowi państwa określonych w zaskarżonej decyzji. W świetle powyższych uwag Sąd nie podzielił zatem stanowiska skarżącego, że wykonanie zaskarżonej decyzji niesie ze sobą realne i obiektywne niebezpieczeństwo wywołania negatywnych skutków, o jakich mowa w przytoczonej powyżej regulacji prawnej. Także z akt sprawy nie wynika, by w sprawie zaistniały przesłanki wskazywane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z przedstawionych względów, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.