I SA/Ol 585/09

PostanowienieWSA w Olsztynie2009-10-14

Skład orzekający: Zofia Skrzynecka, Wiesława Pierechod, Renata Kantecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy polskie prawo pozwala na czasową utratę prawa do odliczenia 30% podatku naliczonego jako sankcję za nieprowadzenie ewidencji obrotu za pomocą kasy rejestrującej, a jeśli tak, czy jest to zgodne z prawem wspólnotowym (VI Dyrektywa VAT)?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od odpowiedzi Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich na pytania prejudycjalne dotyczące zgodności polskiego przepisu nakładającego sankcję w postaci czasowej utraty prawa do odliczenia podatku naliczonego z prawem wspólnotowym. Orzeczenie ETS w tej sprawie będzie miało moc wiążącą.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług. Skarżący kwestionował m.in. odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz zastosowanie sankcji w postaci czasowej utraty prawa do obniżenia podatku należnego z tytułu nieprowadzenia ewidencji za pomocą kasy rejestrującej. Naczelny Sąd Administracyjny skierował do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich pytanie prejudycjalne dotyczące zgodności tych sankcji z prawem wspólnotowym.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe do czasu udzielenia przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich odpowiedzi na zadane pytania prejudycjalne.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędzia WSA Renata Kantecka (spr.), Protokolant Paweł Guziur, po rozpoznaniu w dniu 14 października 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie W oparciu o ustalenia kontroli źródłowej w zakresie podatku od towarów i usług za okres od lutego 2004r. do grudnia 2005r. oraz od marca do kwietnia 2006r., przeprowadzonej u A. R. prowadzącego działalność gospodarczą, Naczelnik Urzędu Skarbowego, decyzją z dnia "[...]" określił zobowiązanie w podatku od towarów i usług oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za poszczególne miesiące. Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]", Dyrektor Izby Skarbowej, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące lipiec, sierpień, październik i grudzień 2004r. oraz określenie kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za miesiące od lutego do czerwca 2004r., wrzesień 2004r. i wrzesień 2005r., uchylił decyzję w pozostałej części i w tym zakresie orzekł merytorycznie. Jedną z kwestii spornych w sprawie jest zastosowanie sankcji związanej z niestosowaniem kas rejestrujących w okresie od marca 2004r do kwietnia 2006r. na podstawie art.29 ust.1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 11, poz.50 ze zm.) obowiązującego do dnia 30.04.2004r. oraz art.111 ust.1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz.535 ze zm.) obowiązującego od 1.05.2004r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na opisaną decyzję A. R. zarzucił naruszenie: - zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych (art.121 Ordynacji podatkowej), - art.217 w związku z art.92 Konstytucji w zakresie w jakim odmówiono prawa odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług na podstawie §48 ust.4 pkt 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i §14 ust.2 pkt 1 lit.a i pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z 27 kwietnia 2004r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, - art.22 ust.2 lit. a w związku z art.17 ust.1 , ust.2 lit.a i ust.6 VI Dyrektywy poprzez odmówienie prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę odpowiadającą 30 % podatku naliczonego z tytułu nieprowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego za pomocą kasy rejestrującej w oparciu o art.111 ust.2 ustawy VAT. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji w części w jakiej odmówiono jemu prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT wystawionych przez firmę L. O. L. oraz odmówiono prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę odpowiadającą 30 % podatku naliczonego z tytułu nieprowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego za pomocą kasy rejestrującej i o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoją argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2009r., sygn. akt I FSK 1769/07 Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 234 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską, skierował do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni następujących przepisów prawa wspólnotowego: 1. Czy art. 2 ust. 1 i 2 Pierwszej Dyrektywy Rady Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EEC) w zw. z art. 2, art. 10 ust. 1 i 2 oraz art. 17 ust. 1 i 2 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC) wyłącza możliwość wprowadzenia czasowej utraty prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę stanowiącą równowartość 30 % kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług w stosunku do podatników dokonujących sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz osób prowadzących działalność gospodarczą w formie indywidualnych gospodarstw rolnych, którzy naruszają obowiązek ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących, stosownie do art. 111 ust. 2 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, ze zm.) ? 2. Czy "środki specjalne", o których mowa w art. 27 ust. 1 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC) z uwagi na swój charakter i cel mogą polegać na czasowym ograniczeniu zakresu prawa podatnika do odliczenia, o którym mowa w 111 ust. 2 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, ze zm.) wobec podatników naruszających obowiązek prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku przy zastosowaniu kas rejestrujących i w związku z tym ich wprowadzenie wymaga dochowania procedury wynikającej z art. 27 ust. 2 - 4 wymienionej wyżej Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 r.? 3. Czy w prawie Państwa Członkowskiego, o którym mowa w art. 33 ust. 1 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC), mieści się uprawnienie do wprowadzenia sankcji wobec podatników naruszających obowiązek ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących w postaci czasowej utraty prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę stanowiącą równowartość 30 % kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, o której mowa w art. 111 ust. 2 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, ze zm.)? Zgodnie z art.125 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a, sąd może z urzędu zawiesić postępowanie jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie, udzielenie odpowiedzi na zadane pytania prejudycjalne będzie mogło mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Strona skarżąca podniosła bowiem w skardze między innymi zarzut naruszenia art.22 ust.2 lit. a w związku z art.17 ust. 1 , ust.2 lit. a i ust.6 VI Dyrektywy poprzez odmówienie prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę odpowiadającą 30 % podatku naliczonego z tytułu nieprowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego za pomocą kasy rejestrującej w oparciu o art.111 ust.2 ustawy VAT. W świetle obowiązujących przepisów nie ulega wątpliwości, że orzeczenie ETS dotyczące wykładni prawa wspólnotowego ma moc wiążącą w sprawie, w której sąd skierował pytanie prejudycjalne, a także w innych podobnych sprawach rozpoznawanych przez sądy administracyjne. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił z urzędu zawiesić postępowanie sądowe do czasu udzielenia przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich odpowiedzi na cytowane pytanie prejudycjalne.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło