I SA/Ol 6/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Błesiński,, sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 6 lutego 2013r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych z naruszeniem prawa Oddala skargę Decyzją z dnia 4 lipca 2006r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Kierownik ARiMR) przyznał D.S. płatności na zalesianie gruntów rolnych do całej zadeklarowanej powierzchni, tj. 3,43 ha, w łącznej wysokości 24.542,60 zł, w tym z tytułu: 1. wsparcia na zalesienie w wysokości 17.372 zł; 2. premii pielęgnacyjnej w wysokości 2.368,60 zł, płatnej corocznie przez okres 5 lat od dnia wykonania zalesienia; 3. premii zalesieniowej w wysokości 4.802 zł, płatnej corocznie przez okres 20 lat, począwszy od dnia zalesienia. Po przeprowadzeniu w dniu 21 maja 2010r. kontroli uprawy leśnej, w trakcie której inspektorzy stwierdzili mniejszą w stosunku do zadeklarowanej powierzchnię zalesienia oraz nieuprawnione korzystanie z płatności wynikającej z utrudnień w wykonaniu zalesienia i pielęgnacji zalesienia (nachylenie stoku powyżej 12 stopni), Kierownik ARiMR postanowieniem z 9 lipca 2010r. wznowił postępowanie w sprawie. Przeprowadzone wówczas postępowanie skutkowało wydaniem przez Kierownika ARiMR decyzji z "[...]" utrzymanej następnie w mocy przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Olsztynie (dalej: Dyrektor ARiMR) decyzją z "[...]" w sprawie uchylenia decyzji dotychczasowej i odmowy przyznania wnioskodawcy płatności na zalesienie oraz zamknięcia programu zalesieniowego. Na skutek złożonej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2011r. sygn. akt I SA/Ol 99/11 uchylił decyzję z dnia "[...]". Po przeprowadzeniu kolejnej kontroli w dniu 5 października 2011r. na miejscu uprawy leśnej D.S. Kierownik ARiMR wydał w dniu 30 grudnia 2011r. decyzję o stwierdzeniu wydania decyzji z dnia 4 lipca 2006r. w sprawie przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych z naruszeniem prawa. Po złożeniu odwołania od tej decyzji Dyrektor ARiMR decyzją z dnia 27 stycznia 2012r. uchylił rozstrzygnięcie Kierownika ARiMR z 30 grudnia 2011r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Wobec rozbieżności w zeznaniach świadków po przesłuchaniu przez Kierownika ARiMR strony, geodety, który na zlecenie strony wykonał pomiar, zastępcy nadleśniczego, który wykonał plan zalesienia, klasyfikatora gruntów, który dokonał przekwalifikowania gruntu rolnego na leśny oraz inspektorów terenowych ARiMR przeprowadzających kontrolę na miejscu w dniu 5 października 2011r. - organ I instancji powołał biegłego geodetę i biegłego leśnika do pomiaru zalesienia wykonanego na działce ewidencyjnej nr "[...]". W efekcie geodeta J.W. wydał opinię z 31 sierpnia 2012r. (6 kart, każda oznaczona nr 148 akt administracyjnych), a W.P. opinię w zakresie zalesienia (bez daty - 6 kart, każda oznaczona nr 149 akt administracyjnych). Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał w dniu "[...]" decyzję nr "[...]" o stwierdzeniu wydania decyzji z dnia 4 lipca 2006r. w sprawie przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych z naruszeniem prawa. Podstawą prawną rozstrzygnięcia organ uczynił art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej: Kpa. Organ powołał w sentencji także art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. z 2003r. nr 229, poz. 2273 ze zm.), art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina, art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004r. ze zm.). W uzasadnieniu Kierownik ARiMR podał, że w oparciu o wyniki kontroli przeprowadzonej na miejscu w dniu 21 maja 2010r. oraz opinii biegłego geodety z 31 sierpnia 2012r. ustalono, że na działce ewidencyjnej nr "[...]" nachylenie stoku nie wynosi powyżej 12 stopni, nie może zatem korzystać z preferencyjnych stawek płatności z tego tytułu. Ponadto na postawie opinii biegłego geodety ustalono, że powierzchnia zalesienia wynosi 3,3634 ha. W związku z tym, że różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną nie przekroczyła 0,10 ha, obszar zatwierdzony uznano za równy obszarowi zadeklarowanemu, co uzasadnia przyznanie płatności do powierzchni zadeklarowanej wynoszącej 3,43 ha. W ocenie Kierownika ARiMR stwierdzenie przez biegłego geodetę braku na działce ewidencyjnej nr "[...]" nachylenia stoku powyżej 12 stopni stanowi nową okoliczność, istniejącą w dniu wydania decyzji, nieznaną organowi, który ją wydał. Z uwagi jednak na upływ 5-letniego okresu od dnia doręczenia pierwotnej decyzji nie jest możliwe jej uchylenie, wobec czego organ I instancji ograniczył się do stwierdzenia wydania jej z naruszeniem prawa. W końcowej części uzasadnienia organ I instancji stwierdził, że płatność za lata 2007 – 2010 musi być pomniejszona o wykryte różnice, a o sposobie zwrotu nienależnie pobranych środków strona zostanie poinformowana w odrębnej decyzji. D.S. wniósł od tej decyzji odwołanie. Zarzucił jej naruszenie art. 151 w związku z art. 146 i 145 Kpa poprzez wydanie jej mimo braku przesłanek do jej wydania. Wyjaśnił, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych nie oznacza, że taki sam stan istniał w poprzednich latach. Wyniki kontroli przeprowadzonej w 2011r. mogą odnosić się tylko do stanu aktualnego, a nie stanu jaki istniał w 2006r. Ponadto zarówno biegli, jak i organ stwierdzają, że nie jest aktualnie możliwe zbadanie poziomu nachylenia stoku, wobec czego organ powinien uznać za spełnione warunki do wypłaty płatności. Tymczasem organ uznał, że skoro pomiar nachylenia nie jest możliwy, to brak jest nachylenia powyżej 12 stopni. Dyrektor ARiMR decyzją z dnia "[...]" nr "[...]" utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z "[...]". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczył treść art. 145 § 1 pkt 5, art. 146 § 1, art. 151 § 2 Kpa i stwierdził, że analizując materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie dopatrzył się naruszenia przez organ I instancji przepisów prawa materialnego i procesowego. Wyjaśnił, że podstawą wznowienia w przedmiotowej sprawie jest okoliczność polegająca na braku na działce ewidencyjnej nr "[...]" nachylenia stoku powyżej 12 stopni. Powyższe zostało stwierdzone zarówno w oparciu o wyniki kontroli z dnia 21 maja 2010r. oraz treść opinii biegłego geodety z dnia 31 sierpnia 2012r. Podkreślił, że stwierdzenie powyższej okoliczności ma znaczenie zasadnicze w kontekście ustalenia prawidłowości rozstrzygnięcia z dnia 4 lipca 2006r., bowiem stawka płatności na terenach o nachyleniu powyżej 12 stopni jest znacznie wyższa niż stawka płatności na terenie o korzystnej konfiguracji, co z kolei wpływa na wysokości przyznanej płatności. Stwierdził, że okoliczność braku na ww. działce nachylenia stoku powyżej 12 stopni istniała w dniu wydania przez Kierownika ARiMR decyzji z dnia 4 lipca 2006r., co uzewnętrzniły jedynie wyniki kontroli z 21 maja 2010r. oraz opinia biegłego geodety. Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 Kpa organ odwoławczy uznał za chybiony. Dyrektor ARiMR na tym tle podsumował, że organ I instancji zasadnie wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie oraz, z uwagi na upływ 5-etniego terminu od doręczenia pierwotnej decyzji, wydał decyzję o stwierdzeniu wydania jej z naruszeniem prawa. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, w skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o uchylenie decyzji z "[...]" oraz umorzenie postępowania w sprawie. Zarzuciła naruszenie art. 145 i 146 Kpa poprzez uznanie, że w sprawie zaistniały podstawy do przyjęcia, że decyzja z 4 lipca 2006r. została wydana z naruszeniem prawa. Skarżący podał, że aktualnie nie jest możliwe ustalenie, czy wstępuje kąt nachylenia, gdyż las jest zbyt gęsty, co miał stwierdzić biegły geodeta w opinii sporządzonej w toku postępowania. Wywiódł, że w żadnym razie geodeta nie stwierdził braku nachylenia stoku. Uznał jedynie, że dokonanie pomiarów jest aktualnie niemożliwe. Należało zatem przyjąć, że nie ma podstaw do kwestionowania prawa skarżącego do ekwiwalentu. Autor skargi oskarżył organ, że dąży do pozbawienia skarżącego płatności - nie otrzymał on żadnej wpłaty od ponad 2 lat. W odpowiedzi Dyrektor ARiMR wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem. W wyniku tejże kontroli, zgodnie z art. 145 § 1 pkt a, b i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r, poz. 270 - określanej dalej jako p.p.s.a.), decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszeń prawa Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie. Na wstępie należy podkreślić, iż skarżący składając wniosek o przyznanie płatności skarżący określił powierzchnię gruntów na 3,43 ha , w tym 1,41 ha na stokach o nachyleniu powyżej 12 stopni. Jak wynika bowiem z treści art. 5 ust. 1a ustawy z 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) pomoc udzielana jest na wniosek producenta rolnego, w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, lub grupy producentów rolnych, a w przypadku pomocy, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 8, na wniosek jednostki organizacyjnej lub organu realizującego zadania związane z rozwojem obszarów wiejskich. Płatność na zalesianie przyznawana jest producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną albo spółdzielnią produkcji rolnej jeśli zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 187 poz. 1929 ze zm.), spełni warunki w nim przewidziane, w tym, jeśli m.in. zobowiązał się do zalesienia działek rolnych, na których do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności, była prowadzona produkcja rolnicza. W rozpoznawanej sprawie organy wykonały zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, które zostały zawarte w wyroku z dnia 6 kwietnia 2011r., sygn. akt I SA/Ol 99/11. Na postawie opinii biegłego geodety ustalono, że powierzchnia zalesienia wynosi 3,3634 ha. W związku z tym, że różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną nie przekroczyła 0,10 ha, obszar zatwierdzony uznano za równy obszarowi zadeklarowanemu, co uzasadnia przyznanie płatności do powierzchni zadeklarowanej wynoszącej 3,43 ha. Na podstawie opinii biegłego geodety z 31 sierpnia 2012r. ustalono, że na działce ewidencyjnej nr "[...]" nachylenie stoku nie wynosiło powyżej 12 stopni. Stwierdzenie przez biegłego geodetę braku na działce ewidencyjnej nr "[...]" nachylenia stoku powyżej 12 stopni stanowi nową okoliczność, istniejącą w dniu wydania decyzji, nieznaną organowi, który ją wydał. Z uwagi jednak na upływ 5-letniego okresu od dnia doręczenia pierwotnej decyzji nie było możliwe jej uchylenie, wobec czego organ I instancji ograniczył się do stwierdzenia wydania jej z naruszeniem prawa. W świetle powyższych ustaleń faktycznych nie jest uzasadniony zarzut naruszenie art. art. 145 i 146 Kpa . Wydanie takiej decyzji związane było bowiem z ustaleniem nowych okoliczności faktycznych, które nie były znane organowi w momencie decyzji w przedmiocie przyznania płatności. Nie można też zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że taki sam stan nie istniał w poprzednich latach. Opinia biegłego została wydana wprawdzie w 2012r., ale odnosi się ona nie tylko stanu aktualnego, ale także stanu jaki istniał w 2006r. Nie można zgodzić się z zarzutem zawartym w skardze, że nie jest aktualnie możliwe zbadanie poziomu nachylenia stoku. Nachylenie stoku zostało ustalone przez biegłego geodetę. Tej okoliczności skarżący nie jest w stanie skutecznie podważyć. Podstawą wznowienia w przedmiotowej sprawie była okoliczność polegająca na braku na działce ewidencyjnej nr "[...]" nachylenia stoku powyżej 12 stopni. Powyższe zostało stwierdzone zarówno w oparciu o wyniki kontroli z dnia 21 maja 2010r. oraz o treść opinii biegłego geodety z dnia 31 sierpnia 2012r. Powyższa okoliczność ma znaczenie zasadnicze w kontekście ustalenia prawidłowości rozstrzygnięcia z dnia 4 lipca 2006r., bowiem stawka płatności na terenach o nachyleniu powyżej 12 stopni jest znacznie wyższa niż stawka płatności na terenie o korzystnej konfiguracji. To z kolei wpływa na wysokości przyznanej płatności. W tym kontekście za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenie art. 145 i art. 146 Kpa poprzez uznanie, że w sprawie zaistniały podstawy do przyjęcia, że decyzja z 4 lipca 2006r. została wydana z naruszeniem prawa. Stosowanie przepisów prawa materialnego związane było z okolicznością faktyczną podaną w treści wniosku, w którym wykazano nachylenie stoku powyżej 12 stopni. Ta okoliczność okazała się nieprawdziwa. W związku z powyższym doszło do zawyżenia w przyznaniu płatności. Mając powyższe na uwadze, należało oddalić skargę jako bezzasadną, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.