I SA/Ol 666/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zofia Skrzynecka po rozpoznaniu w dniu 31 października 2013 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.O. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 138/11, postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia 16 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 138/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę K.O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarga podlegała odrzuceniu z uwagi na nieuiszczenie przez stronę w wyznaczonym terminie wpisu sądowego. Postanowienie to stało się prawomocne od dnia 17 czerwca 2011 r. W dniu 24 września 2013 r. (data nadania pisma w placówce pocztowej) K.O. wniosła do Sądu skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 138/11. Skargę oparła na podstawie określonej w art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", wskazując na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09, który został opublikowany w Dzienniku Ustaw w dniu 27 sierpnia 2013 r. pod pozycją 985. W odpowiedzi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o odrzucenie skargi o wznowienie, ewentualnie o jej oddalenie. Wskazał, że w postanowieniu z dnia 16 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 138/11, Sąd nie badał legalności zaskarżonej decyzji w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. Zatem wskazany przez skarżącą wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09, którym orzeczono o niezgodności z Konstytucją RP art. 20 ust. 3 ustawy z dnia z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w latach 1998 – 2006 nie był podstawą wydania orzeczenia sądowego i w związku z tym nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania sądowego, o której mowa w art. 272 § 1 p.p.s.a. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w piśmie z dnia 24 września 2013 roku strona wniosła o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną z dnia "[...]" w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r., powołując w uzasadnieniu tego wniosku, analogicznie jak w niniejszej sprawie, ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Zgodnie z art. art. 270 p.p.s.a. w przypadkach przewidzianych w dziale niniejszym (tj. dział VII Wznowienie postępowania – przypis własny Sądu), można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Jedną z przesłanek wznowienia postępowania sądowego, stosownie do art. 272 § 1 p.p.s.a., jest orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Jak wynika z art. 272 § 2 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania opartą na ww. podstawie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Sąd zgodnie z art. 280 § 1 ww. ustawy bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Zasadniczym wymogiem dopuszczalności środka zaskarżenia, jakim jest skarga o wznowienie postępowania sądowego, w świetle art. 270 p.p.s.a. jest warunek, by skarga odnosiła się do orzeczenia prawomocnego. Wymóg ten został w niniejszej sprawie spełniony, ponieważ opisane na wstępie postanowienie o odrzuceniu skargi jest prawomocne od dnia 17 czerwca 2011 r. W ocenie Sądu, rozpoznanie złożonej w niniejszej sprawie skargi nie było jednak możliwe z uwagi na to, że nie została ona oparta na ustawowej podstawie wznowienia. W postępowaniu wstępnym, do którego przeprowadzenia obliguje ww. art. 280 § 1 p.p.s.a., sąd jest obowiązany zbadać m.in., czy twierdzenia skargi będą stanowiły ustawową podstawę wznowienia postępowania. Przy czym w orzecznictwie sądowym podkreśla się, że nawet sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 271 – 274 p.p.s.a. (normującym katalog podstaw wznowienia postępowania sądowego) nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi (np. wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2005 r., sygn. akt GSK 1242/04; postanowienie NSA z dnia 25 września 2001 r., sygn. akt II SA/Gd 970/01). W postanowieniu z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 44/10, opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl, cyt. za: Karolina Wojciechowska [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. Prof. R.Hausera i prof. M.Wierzbowskiego, wyd. II, Warszawa 2013, s. 1024 - 1025) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że brakiem ustawowej podstawy wznowienia postępowania jest nie tylko sytuacja, gdy skarga w ogóle nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia opisanych w przepisach działu VII p.p.s.a., ale również, gdy powołana podstawa treściowo odpowiada powyższym przepisom, lecz już tylko na podstawie oceny akt sprawy sąd jest władny ocenić, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią rzeczywistej podstawy wznowienia. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. Podkreślenia również wymaga, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 1837/07 (opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że badanie dopuszczalności skargi o wznowienie nie jest badaniem zasadności samej skargi, lecz jedynie badaniem warunków umożliwiających rozpatrywanie samej skargi. Oceny tej dokonuje się na podstawie twierdzeń zawartych w skardze. Na tym etapie sąd nie bada trafności powołanych podstaw wznowienia postępowania, co wymagałoby odniesienia się do zaskarżonego aktu z zakresu administracji publicznej, ale tylko fakt ich powołania. W konsekwencji powyższych rozważań, należało stwierdzić, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga o wznowienie postępowania sądowego nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. Przewidziana bowiem w art. 272 § 1 p.p.s.a. podstawa wznowienia, do której strona – poprzez wskazanie na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09 – niewątpliwie odwołuje się, wymaga bowiem, by orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczyło oceny konstytucyjności aktu normatywnego, który stanowił podstawę wydania prawomocnego orzeczenia sądowego. Istotne znaczenie w tym kontekście miało zaś to, że kończącym postępowanie sądowe postanowieniem z dnia 16 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego. Sąd nie zajmował się natomiast badaniem legalności zaskarżonej decyzji w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r., która została wydana na podstawie zakwestionowanego przez Trybunał Konstytucyjny ww. wyrokiem z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09, art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wskazana przez skarżącą okoliczność wydania wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi zatem ustawowej podstawy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem tut. Sądu z dnia 16 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 138/11, ponieważ Sąd nie oceniał w tym postępowaniu legalności zaskarżonej decyzji, a jedynie okoliczności dotyczące dopuszczalności rozpoznania skargi na tę decyzję, prawomocnie uznając, iż skardze nie można było nadać dalszego biegu z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego. Zauważyć ponadto należy, że wnosząc o wznowienie postępowania sądowego w związku z ww. wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, jednocześnie strona skorzystała z administracyjnych podstaw wznowienia, w następstwie czego właściwy organ podatkowy będzie zobowiązany do wypowiedzenia się w przedmiocie podstaw wznowienia postępowania podatkowego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.