I SA/Ol 686/14

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej członka zarządu sp. z o.o. postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych Wnioskiem złożonym wraz ze skargą w dniu 11 sierpnia 2014r. skarżący W. Z. wniósł o przyznanie prawa pomocy. Ze skargi wynikało, że wnosi o zwolnienie "z ponoszenia kosztów sądowych". Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynikało, iż wnioskodawca we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z konkubiną A. D., synem P. Z. oraz pasierbem W. D.. Skarżący, nie uzyskuje żadnego dochodu. Wraz z osobami pozostającymi z nim we wspólnym gospodarstwie domowym utrzymuje się z renty rehabilitacyjnej konkubiny w wysokości 13.500 zł miesięcznie. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku nieruchomego, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3.000 euro. Jego konkubina jest właścicielką mieszkania o wartości około 250.000 zł, jego pasierb jest właścicielem samochodu oraz motoru o wartości około 30.000 zł, jego syn nie posiada majątku. Argumentując wniosek skarżący wskazał na trudną sytuację finansową, która spowodowana jest prowadzeniem także innych postępowań egzekucyjnych wobec niego związanych z zobowiązaniami Spółki A. Skarżący wskazał również na konieczność sprawowania przez niego opieki nad całkowicie ubezwłasnowolnioną A. D. oraz czynne uczestniczenie w jej rehabilitacji. Do wniosku załączono kserokopię z wyciągu bankowego Spółki A w okresie od 02.01.2013r. do 11.03.2013r. Pismem z dnia 19 września skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez wypełnienie rubryki nr 4 formularza wniosku oraz do złożenia dodatkowych dokumentów źródłowych i oświadczeń. W odpowiedzi na wezwanie skarżący uzupełnił braki formalne wniosku wskazując, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, a także złożył wyjaśnienia i dodatkowe dokumenty. Wnioskodawca w swoim oświadczeniu wyjaśnił, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z konkubiną oraz dwoma synami. Przeciętne koszty utrzymania wynoszą: koszty wyżywienia 1.000 zł, odzież ok. 800 zł, środki czystości 300 zł, koszty leków 150 zł, koszty nauki studiującego syna W. 1.500 zł ( wynajem pokoju, podręczniki, żywność) koszty nauki uczącego się syna 250 zł (wycieczki szklone, podręczniki, komitet rodzicielski), koszty rehabilitacji konkubiny około 7.000 zł. Dodatkowo wskazał, iż nie posiada żadnego majątku, jedynym dochodem, który osiągają jest renta rehabilitacyjna w wysokości 13.500 zł brutto. Do złożonych wyjaśnień skarżący przedłożył kserokopię oświadczenia o treści: "opłaty w m-cu lipcu 2014r., Reh. "..." – 900 zł, 9x100, Logopeda – 1000 zł,10x100, "[...]" – 300 zł za mieszkanie w "[...]"". Następnie przedłożył kserokopie przelewu za Polską Telefonię Cyfrową w kwocie 331,35 zł za lipiec 2014r. opłaconą przez B. P. J. zamieszkałą pod innym adresem niż skarżący, kserokopię przelewu za czynsz za mieszkanie w kwocie 476,17 za lipiec 2014r., kserokopię przelewu za Multimedia Polska S.A. w kwocie 216,33 zł, kserokopię pokwitowania kwoty 1050 zł za masaże A. D. podpisaną przez W. F. w dniu 30.06.2014r., kserokopię pokwitowania kwoty 600 zł za pomoc w opiece przy A.D. – podpis nieczytelny w dniu 30.06.2014r, kserokopię pokwitowania za rehabilitację w m-cu czerwcu 2014r. w wysokości 960 zł podpisaną przez A. D.. Przedłożono kserokopię pisma bez podpisu o treści "Opłaty w m-cu sierpniu 2014r. "[...]" reh. 9x100=900 zł, logopeda 8x100= 800 zł, stancja W. – 300 zł, książki P. -450 zł. Przedłożono kserokopię faktury za pobyt w Sanatorium Uzdrowiskowym "[...]" w "[...]" opłaconą 11.09.2014. w kwocie 5.580 zł. Przedstawiono kolejna kserokopię przelewu w wysokości 469,57 na rzecz Polskiej Telefonii Cyfrowej opłaconą przez B. J., kserokopię na rzecz wspólnoty mieszkaniowej z tytułu zapłaty za czynsz w wysokości 592,45 zł za wrzesień 2014r. Załączono kolejne pismo o treści: "Opłaty w m-cu wrześniu 2014. – 700 zł za stancję W., "[...]" – 500 zł, logop. – 300 zł" Przedłożono kserokopię przelewu na rzecz W. D. w kwocie 1.500 zł bez tytułu zleceniodawcą była B. P. –J. Następnie kserokopię faktury wystawioną przez "[...]" Szkoła Pleców Ośrodek Rehabilitacyjny w "[...]" na kwotę 1.080 zł – nabywca A.D. z dnia 28.08.2014r., kserokopię pokwitowania odbioru kwoty 1.400 zł za masaże, podpis W. F. za miesiąc sierpień 2014r., kserokopia przelewu na rzecz "[...]" Sp. z o.o. w kwocie 99,60 zł z dnia 25.09.2014r., na rzecz Multimedia Polska S.A. w kwocie 215,32 zł z dnia 25.09.2014r., kserokopia faktury na zakup w sklepie "[...]" na kwotę 380 zł rodzaj towaru nieczytelny. Następnie przedstawiono kserokopie przelewu na rzecz Energa Obrót S.A. w kwocie 267,59 zł z dnia 22.08.2014r., na rzecz Multimedia Polska S.A. w kwocie 214,11 zł za sierpień 2014r., przelew na czynsz za mieszkanie w wysokości 592,45 zł za sierpień 2014r., przelew na rzecz Centrum Rehabilitacyjnego "[...]" (dalej nieczytelne) w kwocie 1.000 zł tytułem "zaliczka turnus rehabilitacyjny" z dnia 05.08.2014r. Dalej przedłożono kserokopię pokwitowania za rehabilitację w miesiącu lipcu 2014r. w kwocie 1.560 zł podpisane przez P. R., pokwitowania za masaże w miesiącu lipcu 2014r. w kwocie 1.610 zł podpisane przez W. F., fakturę wystawioną przez "[...]" Szkoła Pleców Ośrodek Rehabilitacyjny w "[...]" na kwotę 1.560 zł – nabywca A.D. z dnia 31.07.2014r. kserokopie rozliczeń z Wspólnoty Mieszkaniowej, fakturę wystawioną przez "[...]" Szkoła Pleców Ośrodek Rehabilitacyjny w "[...]" na kwotę 960 zł – nabywca A.D. z dnia 27.06.2014r.Załączono również kserokopię wyciągu z rachunku bankowego W. Z. za miesiące czerwiec-sierpień 2014r. z których wynika 0 stan salda. Rozpoznając niniejszy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.)., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w sprawie. Przedstawiona powyżej sytuacja materialna skarżącego przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie tj. zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą 500 zł tytułem wpisu sądowego od skargi (zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. Nr 221,poz. 2193]). Ze złożonego wniosku oraz dodatkowych dokumentów i oświadczeń wynika, iż skarżący nie uzyskuje żadnych dochodów, nie posiada jakiegokolwiek majątku, nie posiada środków pieniężnych, polis ubezpieczeniowych. Pozostaje na utrzymaniu konkubiny, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Wszystkie koszty dotyczące utrzymania mieszkania, opłat, wyżywienia, odzieży, edukacji dzieci oraz rehabilitacji i leczenia pokrywane są z renty rehabilitacyjnej A. D.. Wykazane koszty rehabilitacji są rzeczywiście wysokie i zostały potwierdzone odpowiednimi dokumentami. Z dokumentów źródłowych wynika, iż rehabilitacja ma różnorodny charakter, jak również prowadzona jest systematycznie. Zauważenia wymaga, iż skarżący, jego konkubina i dzieci korzystają dodatkowo z pomocy innych osób. Jak wynika z przedłożonych dokumentów część opłat pokrywana jest przez B. P.-J. (np. faktury za Telefonię Cyfrową). Starszemu referendarzowi sądowemu z urzędu wiadomym jest, że tą osobą jest opiekun prawny A. D. (por. postanowienie z dnia 17.06.2008r, sygn. akt I SA/Ol 169/08) – jej matka. Z powyższego wynika konieczność udzielania dodatkowej pomocy finansowej rodzinie. W sytuacji w jakiej znajduje się konkubina wnioskodawcy trudno oczekiwać, aby to z jej świadczenia rehabilitacyjnego, pomimo tego że jest ono wysokie, miały być dodatkowo pokrywane koszty prowadzenia niniejszego postępowania dotyczącego W. Z. W związku z powyższym uznano, iż skarżący nie posiadający majątku jak również dochodu, pozostający na utrzymaniu konkubiny nie posiada środków na uiszczenie kosztów sądowych. Niezależnie od powyższego wskazać należy na pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2014r. sygn. akt I FZ 465/13, zgodnie z którym okoliczność, iż skarżący zamieszkuje z konkubiną, jest obojętna dla oceny jego możliwości finansowych (w szczególności dla określenia wysokości środków, którymi dysponuje na pokrycie kosztów postępowania). Z przepisów Ppsa wynika, że przy ocenie możliwości płatniczych wnioskodawcy brana jest pod uwagę także sytuacja finansowa jego rodziny (art. 246 § 1 pkt 2, art. 252 § 1, art. 255, art. 256 pkt 2). Skoro ustawa posługuje się pojęciem rodziny, to należy brać pod uwagę status materialny nie tyle każdej osoby pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą, ile należącej ponadto do jego rodziny w rozumieniu przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (por. zwłaszcza art. 27, czy art. 91 § 1). Polskie prawo rodzinne nie uznaje tymczasem za rodzinę konkubentów (publ. CBOiS). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.