I SA/Ol 711/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Wojciech Czajkowski po rozpoznaniu w Olsztynie w dniu 17 stycznia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku doradcy podatkowego K.D. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz zwrotu wydatków w sprawie ze skargi K.B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w zakresie podatku akcyzowego za miesiące od stycznia do sierpnia 2005 r. postanawia: przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz doradcy podatkowego K.D. kwotę w wysokości 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych 40/100) tytułem wynagrodzenia za sporządzenie, wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz kwotę 372,76 zł (trzysta siedemdziesiąt dwa złote 76/100) tytułem zwrotu wydatków. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wyrokiem z dnia 9 czerwca 2011r. o sygn. akt: I SA/Ol 711/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił wymienioną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w zakresie podatku akcyzowego za miesiące od stycznia do sierpnia 2005 r.. Tym samym wyrokiem zasądził od Skarbu Państwa - Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na rzecz doradcy podatkowego K.D., kwotę 240zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz należny od tej kwoty podatek od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Należność z tego tytułu przekazano pełnomocnikowi skarżącej, po otrzymaniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2013r. sygn. akt I GSK1252/11, którym NSA oddalił skargę kasacyjną organu od wyroku Sądu I instancji. Pismem z 4 grudnia 2013r. ustanowiony z urzędu doradca podatkowy K.D. wystąpił do WSA w Olsztynie o przyznanie kosztów i wynagrodzenia zgodnie ze złożonym wnioskiem na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Pełnomocnik zwrócił się również o przyznanie kosztów obejmujących dodatkowe wydatki ujęte w przedłożonym wyliczeniu, a dotyczące przejazdu na posiedzenie NSA w dniu 16 kwietnia 2013r. samochodem osobowym na trasie z O. do W. i z powrotem, w łącznej kwocie 372,76 zł. Oświadczył, że opłaty nie zostały zapłacone w całości ani w części z żadnego innego źródła. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zauważyć należy na wstępie, że oddalając wniosek pełnomocnika o uzupełnienie wyroku poprzez zasądzenie kosztów, Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 października 2013r. o sygn. akt I GSK 1252/11 wskazał, że wynagrodzenie z tego tytułu (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 – art. 261 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznaje skierowany bezpośrednio do NSA wniosek pełnomocnika z 4 grudnia 2013r., po wypożyczeniu akt Sądu II instancji. Zgodnie z art. 250 ww. ustawy p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zagadnienie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu ponoszonych przez Skarb Państwa, uregulowane zostało w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. nr 31, poz. 153), dalej: rozporządzenie. Stosownie do § 4 ust. 1 rozporządzenia koszty te obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% kwot wynagrodzenia, o których mowa w § 3, oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki doradcy podatkowego. Zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 1) rozporządzenia, wynagrodzenie doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądem administracyjnym wynosi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% kwoty wynagrodzenia określonego w ust. 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam doradca podatkowy - 100% tej kwoty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Z kolei na podstawie § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu, opłatę, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1), sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tej opłacie. W sytuacji zatem, gdy podjęcie przez doradcę podatkowego K.D. czynności procesowych w imieniu strony skarżącej w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie budzi wątpliwości, wniosek o zasądzenie kosztów z tego tytułu zasługuje na uwzględnienie. Wysokość wynagrodzenia ustalono w kwocie 221,40 zł (180 zł + 41,40 zł podatku VAT) mając na uwadze, że przedmiot zaskarżenia kwalifikuje się do pozostałych spraw, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia, jak również okoliczność, że pełnomocnik prowadził już sprawę w pierwszej instancji sądowej. Przy czym biorąc pod uwagę treść § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 31 stycznia 2011r., tj. charakter sprawy i nakład pracy doradcy podatkowego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika o przyznanie kwoty w wysokości 150% należnego wynagrodzenia. Pełnomocnik nie wykazał przyczyn uzasadniających wnioskowane podwyższenie kosztów. Z akt postępowania sądowego wynika, że w toku kasacyjnego postępowania sądowego pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną oraz reprezentował skarżącą na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2013r. Pomocna jest tu treść § 3 ust. 2 pkt 1) rozporządzenia, zgodnie z którym wynagrodzenie doradcy podatkowego, określone stawką w tym przepisie, jest związane nie tylko ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej, ale także z udziałem w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W ocenie Sądu wkład pracy pełnomocnika nie uzasadnia zatem zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego w części dotyczącej wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 150% wynagrodzenia, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 1) ww. rozporządzenia. Jako zasługujący na uwzględnienie Sąd ocenił natomiast wniosek o przyznanie zwrotu kosztów podróży, które pełnomocnik poniósł w związku udziałem w posiedzeniu na rozprawie w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w dniu 16 kwietnia 2013r.. Artykuł 250 p.p.s.a. stanowi generalną regułę, w myśl której wymienionym w tym unormowaniu pełnomocnikom, w tym doradcy podatkowemu, należy się wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu. Unormowanie to nie zawiera postanowień dotyczących zasad orzekania w tej materii. Stąd też uzasadnione wydaje się odesłanie do unormowań mających za przedmiot orzekanie o kosztach postępowania. Wniosek taki wspiera fakt, że wynagrodzenie fachowego pełnomocnika wchodzi w zakres kosztów postępowania - o czym przesądza art. 205 § 2 p.p.s.a. Zatem per analogiam taki sam status posiadać musi wydatek ponoszony przez Skarb Państwa w zastępstwie za stronę korzystającą z prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 sierpnia 2010r. sygn. akt I FZ 154/10 - dostępne w Internecie pod adresem Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Stosownie do treści art. 205 § 3 p.p.s.a. przysługujące stronie należności z tytułu kosztów przejazdów oraz utraconego zarobku lub dochodu ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach działu 2 tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2010r. nr 90, poz. 594, ze zm. – dalej: u.k.s.c.). Przepis ten stosuje się odpowiednio do strony reprezentowanej przez doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 4). W myśl art. 85 ust. 1 u.k.s.c., świadkowi przysługuje zwrot kosztów podróży - z miejsca jego zamieszkania do miejsca wykonywania czynności sądowej na wezwanie sądu - w wysokości rzeczywiście poniesionych, racjonalnych i celowych kosztów przejazdu własnym samochodem lub innym odpowiednim środkiem transportu. Górną granicę należności, o których mowa w ust. 1, stanowi wysokość kosztów przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (ust. 2). Zgodnie z § 3 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz.U. z 2013r. poz. 167) pracownikowi za przejazd w podróży krajowej samochodem niebędącym własnością pracodawcy przysługuje zwrot kosztów przejazdu w wysokości stanowiącej iloczyn przejechanych kilometrów przez stawkę za jeden kilometr przebiegu, ustaloną przez pracodawcę, która nie może być wyższa niż określona w przepisach wydanych na podstawie art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2012r. poz. 1265 oraz z 2013r. poz. 21). Podnieść przy tym należy, że przepis art. 250 p.p.s.a. nie wskazuje formy udokumentowana wydatków, ani też nie ogranicza pełnomocnika co do sposobu obliczania poniesionych wydatków zwłaszcza, gdy chodzi o koszt podróży prywatnym samochodem (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2011r. sygn. akt I OZ 117/11 – dostępne w Internecie j.w.). Wobec powyższego Sąd uznał poniesione w niniejszej sprawie przez pełnomocnika koszty podróży na trasie O. – W. – O. z użyciem jego samochodu marki Mercedes E320, nr rej. "[...]", o pojemności silnika 2987 cm³, jako niezbędne wydatki. Dokonując obliczenia tych kosztów Sąd uwzględnił ww. dane pojazdu wynikające z dowodu rejestracyjnego, pokonaną odległość (223 km w jedną stronę) i stawkę 0,8358 zł (ustaloną dla samochodu osobowego o pojemności skokowej silnika powyżej 900 cm3 w § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz.U. z 2002r. nr 27, poz. 271 ze zm.), wydanego na podstawie art. 34a ust. 2 ww. ustawy o transporcie drogowym). Przyjęta konstrukcja jako punkt odniesienia dla oceny zasadności żądania w niniejszej sprawie stosuje cytowane powyżej przepisy prawa, będące wyrazem kompromisu pomiędzy interesem podmiotu (pracodawcy – organu administracji publicznej) zobligowanego do zachowania dyscypliny finansowej oraz interesu pełnomocnika, który własnym pojazdem odbywa podróż służbową. Uwzględnia zarówno koszty zakupu paliwa, średnią jego zużycia, przy określonej pojemności silnika, jak i koszty związane z zużyciem pojazdu i jego amortyzacją, a nadto uwzględnia interes Skarbu Państwa. Wskazane przez pełnomocnika koszty obliczone na kwotę 372,76 zł odzwierciedlają w ocenie Sądu faktycznie poniesione przez pełnomocnika koszty podróży. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji postanowienia