I SA/Ol 716/13
PostanowienieWSA w Olsztynie2014-01-08
Skład orzekający: Wojciech Czajkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który uzyskał już częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i fakt, że od wyroku sądu przysługuje skarga kasacyjna wymagająca profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że sytuacja materialna skarżącego, mimo częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, nie pozwala mu na samodzielne poniesienie kosztów profesjonalnego pełnomocnika. Ustanowienie radcy prawnego jest kluczowe dla realizacji konstytucyjnego prawa do sądu, zwłaszcza w kontekście możliwości wniesienia skargi kasacyjnej, która wymaga przymusowej reprezentacji adwokackiej lub radcowskiej.Stan faktyczny
Skarżący L.S. złożył skargi na decyzję i postanowienie Dyrektora Izby Celnej dotyczące podatku akcyzowego i postępowania odwoławczego. Wcześniej uzyskał częściowe prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Następnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uzasadniając go niskimi dochodami, znacznym zadłużeniem, koniecznością pomocy synowi oraz prowadzeniem wielu postępowań sądowych. Sąd rozpoznał wniosek o ustanowienie radcy prawnego po oddaleniu skarg skarżącego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Wojciech Czajkowski po rozpoznaniu dniu 8 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skarg na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", Nr "[...]", w przedmiocie zobowiązania w podatku akcyzowym za marzec 2009 r. oraz na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", Nr "[...]", w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
L.S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" w przedmiocie zobowiązania w podatku akcyzowym za marzec 2009 r. (zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Ol 716/13) oraz na postanowienie tego organu z dnia "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego (zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Ol 717/13).
Postanowieniami z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 716/13 i I SA/Ol 717/13 Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 716/13, po uprzednim połączeniu na rozprawie ww. spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i dalszego ich prowadzenia pod sygn. akt I SA/Ol 716/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wniesione przez stronę skargi oddalił.
W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 27 grudnia 2013 r. o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wskazał, że uzyskuje świadczenie rentowe w wysokości 720 zł oraz dochody z tytułu najmu lokalu w wysokości 800 zł brutto. Podniósł, iż kwoty te nie wystarczają na uiszczenie wszystkich opłat, jak również kosztów zainicjowanych przez niego 10 postępowań sądowych, które aktualnie prowadzi. Prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, przy czym udziela pomocy synowi, który przebywa w zakładzie karnym. Jest właścicielem mieszkania o powierzchni 71,40 m2. Posiada zadłużenie wobec spółdzielni mieszkaniowej oraz wobec Urzędu Miejskiego z tytułu bezumownego korzystania z gruntów w latach 2008-2012 (łącznie około 6.000 zł). Oświadczył, że aktualne pozostają załączniki do wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 29 października 2013 r., a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego żądanie zwolnienia od kosztów sądowych należy zauważyć, że prawomocnymi postanowieniami z dnia 18 listopada 2013 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów.
W związku z wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, stwierdzić zaś należy, że wobec ustaleń dotyczących sytuacji finansowej i osobistej skarżącego, wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. Nie sposób bowiem przyjąć, że wnioskodawca będzie w stanie ponieść koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, gdy przy uzyskiwanych łącznych dochodach 1.520 zł miesięcznie, ciąży na nim zadłużenie z tytułu bezumownego korzystania z gruntów stanowiących własność Gminy, które jak wynika z analizy dokumentów przedłożonych przez stronę wraz z wnioskiem z dnia 29 października 2013 r., znacznie te dochody przewyższa, a ponadto strona prowadzi wiele postępowań sądowych, udziela pomocy synowi oraz ponosi znaczne wydatki na własne utrzymanie, w postaci czynszu, opłat za energię i opał.
Zwrócić również należy uwagę, że ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika na etapie, w którym znajduje się aktualnie postępowanie w sprawie, ma dla strony szczególne znaczenie w sytuacji, gdy wyrokiem z dnia 12 grudnia 2013 r. Sąd oddalił wniesione przez L.S. skargi na rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie zobowiązania w podatku akcyzowym za marzec 2009 r. oraz w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego. Od przedmiotowego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna (art. 173 § 1 p.p.s.a.), który to środek odwoławczy objęty jest przymusem adwokacko – radcowskim (art. 175 § 1 p.p.s.a.). W świetle opisanych wyżej ustaleń dotyczących sytuacji materialnej i finansowej skarżącego, od przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu, może być zatem uzależniona realizacja przez skarżącego konstytucyjnego prawa do sądu.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd przyjął, że zaistniały okoliczności warunkujące przyznanie L.S. prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
Uwzględniając natomiast, że skarżący został na mocy postanowień z dnia 18 listopada 2013 r. zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w rezultacie – poprzez przyznane niniejszym postanowieniem prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienia radcy prawnego – uzyskał on pomoc prawną w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło