I SA/Ol 724/10

WyrokWSA w Olsztynie2011-05-12

Skład orzekający: Andrzej Błesiński, Wiesława Pierechod, Zofia Skrzynecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej jest prawidłowe, gdy odwołanie zostało wniesione po upływie ustawowego terminu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną, której stwierdzenie obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia o niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 134 kpa. Wniesienie odwołania po terminie bez jednoczesnego wniosku o przywrócenie terminu skutkuje bezskutecznością odwołania i ostatecznością decyzji.
Stan faktyczny
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przyznania skarżącemu J. W. jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej, nakładając sankcje finansowe. Decyzje zostały doręczone 2 sierpnia 2010 r. Skarżący wniósł odwołanie 17 sierpnia 2010 r., po upływie 14-dniowego terminu. Organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu i oddalił odwołanie. Skarżący kwestionował postanowienie, argumentując, że decyzje dotyczą jednej sprawy i wskazywał na przesunięcia terminów przez organ I instancji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Błesiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędzia WSA Zofia Skrzynecka Protokolant Referent stażysta Ryszarda Judziak-Brzozowa po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 12 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Decyzją z dnia "[...]", Nr "[...]" Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił przyznania J. W.: - jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 3.102,72 zł; - uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości 1.803,74 zł. Powyższa decyzja została doręczona wnioskodawcy w dniu 2 sierpnia 2010r. Postanowieniem z dnia "[...]", Nr "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji Kierownika Biura Powiatowego. W uzasadnieniu Dyrektor wskazał, że zgodnie z art. 129 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 200r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej cyt. jako kpa) odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Kierownik Biura Powiatowego wysłał dnia 30 lipca 2010r. decyzję do wnioskodawcy, na wskazany przez niego adres widniejący w ewidencji producentów. Decyzja została odebrana dnia 2 sierpnia 2010r., o czy świadczy podpis strony na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. W związku z powyższym ostateczny termin na wniesienie odwołania przez wnioskodawcę upłynął dnia 16 sierpnia 2010r. Tym samym wniesienie odwołania przez wnioskodawcę w dniu 17 sierpnia 2010r., tj. po upływie czternastodniowego terminu od daty doręczenia decyzji powoduje bezskuteczność odwołania, w następstwie czego decyzja stała się ostateczna. Skargę na w/w postanowienie wniósł J. W., wnosząc o uznanie go za nieważne z następujących przyczyn: - dopłaty przyznawane są na podstawie jednego wniosku, natomiast rozpatrywane są w dwóch kategoriach, jako płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i płatności ONW, - skarżący uznał, że jeżeli składany jest jeden wniosek i wydawane są decyzje z tą samą datą to sprawa jest traktowana jako jedna, - powiatowe biuro kilkakrotnie przesuwało termin zakończenia postępowania i w końcu 28 lipca 2010r. wydało 2 decyzje, które wysłało 30 lipca 2010r. i 3 sierpnia 2010r., - z powodu traktowania obu decyzji jako jednej sprawy w dniu 17 sierpnia 2010r. wysłał odwołanie na obie decyzje, w wyniku czego nastąpiło drobne uchybienie terminu, - Dyrektor nie dopatrzył się uchybienia terminu przez Powiatowe Biuro, gdzie termin wydania obu decyzji minął 28 lipca 2010r. Dodatkowo skarżący na rozprawie stwierdził, że nie kwestionuje faktu uchybienia terminu, gdyż twierdzi, że nastąpiło to bez jego winy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymał swoje postanowienie, jak również wcześniejszą argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ odwoławczy, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazał, że tylko w jednym przypadku organ mógłby usprawiedliwić zwłokę tj. w przypadku równoczesnego wniesienia wraz z odwołaniem wniosku o przywrócenie terminu, który zostałby przez organ uwzględniony. W danym przypadku skarżący nie zwrócił się o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( D.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134§1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Obowiązkiem sądu jest zbadanie prawidłowości wydanych w sprawie aktów zarówno pod względem zastosowania przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego. Należy jednak zauważyć, że kontrola decyzji w aspekcie zgodności z prawem materialnym możliwa jest tylko w przypadku braku istotnego naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności braku naruszenia przepisów dotyczących postępowania dowodowego, zapewniających prawidłowość ustaleń faktycznych. Tylko na podstawie prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych możliwe jest bowiem prawidłowa subsumcja do przepisów prawa materialnego i ocena zaskarżonego aktu co do zastosowania i wykładni prawa materialnego. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem. Złożenie odwołania zobowiązuje organ odwoławczy, w myśl regulacji zawartych w kpa, do zbadania w pierwszej kolejności, czy zostało ono wniesione przez osobę uprawnioną, oraz czy wniesione zostało w ustawowym trybie i terminie. W myśl art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. W razie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne (art. 134 kpa). W niniejszym stanie faktycznym bezsporne jest, iż decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia "[...]" zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania, została doręczona osobiście skarżącemu w dniu 2 sierpnia 2010r. , co zostało potwierdzone jego własnoręcznym podpisem na zwrotnym dowodzie poświadczenia odbioru, znajdującym się w aktach administracyjnych (k. 69/1). Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania, określony w art. 129 § 2 kpa, upłynął zatem skarżącemu w dniu 16 sierpnia 2010r. Strona złożyła zaś odwołanie dopiero w dniu 17 sierpnia 2010r. za pośrednictwem poczty, a więc dzień po upływnie terminu. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 kpa (vide: wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95, Lex nr 29079). Tym samym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (vide: wyrok NSA z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004). Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 kpa (vide: wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., sygn. akt. SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060). Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, na podstawie art. 134 kpa, uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W ocenie sądu, na prawidłowość wydanego postanowienia nie ma wpływu zarzut skarżącego, że z uwagi na zawarcie w jednym wniosku dopłat do dwóch płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i ONW potraktował dwie wydane decyzje w tym przedmiocie z dnia "[...]" i "[...]" jako jedną sprawę i tym samym wysłał w dniu 17 sierpnia 2010r. odwołanie na obie decyzje. W złożonym odwołaniu sam skarżący jednoznacznie wskazuje bowiem, że aktem podlegający zaskarżeniu jest jedynie decyzja z dnia "[...]", nr "[...]" w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Nie ma więc wątpliwości, iż tylko ona była przedmiotem wniesionego odwołania. Dodatkowo podnieść należy, że skarżący nie kwestionuje faktu uchybienia terminu, co zostało wyraźnie wskazane przez niego zarówno we wniesionej skardze (k. 3, akt sądowych), jak i na rozprawie w dniu 12 maja 2011r. (k.63 akt sądowych). Podnosi jedynie, że uchybienie to nastąpiło bez jego winy, przy czym zarzut ten pojawił się dopiero na etapie postępowania przed sądem. We wniesionym odwołaniu brak jest jakiegokolwiek odniesienia się do przyczyn uchybienia terminowi. Brak zatem było podstaw by organ mógł potraktować wniesione odwołanie, także jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, przewidziany w art. 58 kpa. Tylko zaś na skutek uwzględnienia przez organ wniesionego przez skarżącego wniosku o przywrócenie terminu mogłoby dojść do usprawiedliwienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Tym samym w ocenie sądu, jedyną konsekwencją uznania, że odwołanie zostało złożone po terminie było orzeczenie przez organ odwoławczy, na podstawie art. 134 kpa, o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, co miało prawidłowo miejsce w niniejszej sprawie. Odnosząc się do wskazanego zarzutu przewlekłości postępowania wskazać należy, że w postępowaniu dotyczącym postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, sąd administracyjny nie może badać zasadności postawionych w skardze zarzutów dotyczących opieszałości działań organu I instancji. Kwestia ta mogłaby być poddana kontroli sądu administracyjnego jedynie w odrębnym postępowaniu sądowym w sprawie tzw. skargi na bezczynność organu, gdyby przed wniesieniem takiej skargi skarżący skorzystał z możliwości złożenia zażalenia do organu wyższej instancji w trybie określonym przepisami art. 37 § 1 kpa na tzw. przewlekłość postępowania administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy, tego typu postępowanie nie było jednak prowadzone w niniejszej sprawie. Jednakże nawet w sytuacji uznania, że organy dopuściły się zwłoki w załatwieniu sprawy fakt ten pozostawałby bez wpływu na zapadłe w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie. Tylko stwierdzenie, iż naruszenie przepisów postępowania miało istotny wpływu na wynik sprawy, mogłoby bowiem stanowić podstawę uchylenia zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Istotny wpływ na wynik sprawy ma zaś jedynie takie uchybienie, które może doprowadzić do wydania rozstrzygnięcia o innej treści niż wydane z tym uchybieniem (vide:. wyrok NSA z 16 kwietnia 2010 r., sygn. akt I FSK 484/09, LEX nr 594 005). O takim przypadku w niniejszej sprawie nie może być mowy. Z powyższych względów, uznając, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło