II SA/Ol 1011/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku zażalenia w sprawie ze skargi E. M. i R. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego postanawia odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braku zażalenia. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Postanowieniem z dnia 15 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił zażalenie R. M. na postanowienie tego Sądu z dnia 18 stycznia 2012 r. w przedmiocie przyznania R. M. prawa pomocy w zakresie częściowym. W dniu 10 kwietnia 2012 r. R. M. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 11 kwietnia 2012 r. R. M. został wezwany do usunięcia braku formalnego zażalenia. Wezwanie zostało uznane za doręczone R. M. z dniem 27 kwietnia 2012 r. Następnie, postanowieniem z dnia 16 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił zażalenie R. M. na postanowienie z dnia 15 marca 2012 r. wskazując, iż pomimo wezwania skarżący nie usunął braków formalnych zażalenia. W dniu 8 czerwca 2012 r. R. M. zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do usunięcia braków zażalenia na postanowienie z dnia 15 marca 2012 r. Wskazał, iż o istotnym braku formalnym zażalenia dowiedział się dopiero w dniu 1 czerwca 2012 r., bowiem w tym dniu odebrał odpis postanowienia Sądu z dnia 16 maja 2012 r. Podniósł m.in., iż okoliczności faktyczne zaistniałe w sprawie nie wynikają z jego winy, a Sąd w sytuacji niedoręczenia wezwania do usunięcia braku winien ponownie (dwukrotnie) wezwać go do usunięcia braku zażalenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: p.p.s.a.) sąd na wniosek strony postanowi przywrócenie terminu, jeżeli bez swojej winy nie dokonała ona w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Stosownie do art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Z przepisu tego wynika ponadto, że równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zatem powoływać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. W ocenie Sądu Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, gdyż okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie było niezawinione. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Powszechnie przyjmuje się - jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego - obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972/7-8/144). Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998r., sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). Brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. W rozpoznawanej sprawie skarżący uchybił terminowi do usunięcia braku formalnego zażalenia z przyczyn, które nie sposób uznać za niezawinione. W myśl art. 73 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia adresatowi pisma osobiście lub sposób zastępczy, pismo takie składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Ustawodawca ustanawia w cytowanym przepisie domniemanie faktyczne doręczenia pisma, o ile zostaną spełnione warunki w przepisie tym przewidziane. Jak wynika z treści znajdującej się w aktach sprawy koperty zawierającej przedmiotowe wezwanie do usunięcia braku zażalenia przesyłka została dwukrotnie awizowana. Z adnotacji wynikającej na załączonym do koperty zwrotnym potwierdzeniu odbioru wynika, iż zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym "[...]" umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata tj. Skarżącego. Domniemanie faktyczne wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone wówczas, gdy adresat pisma wykaże, iż dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością. Wywody Skarżącego dotyczące niedoręczenia mu wezwania są jednostronne i nie zostały zobiektywizowane, w szczególności poprzez zainicjowanie wszczęcia stosownego postępowania wyjaśniającego przed organami pocztowymi. Z tego też względu nie można przyjąć, że twierdzeniami o braku własnej winy i sugestiami co do sposobu ponownego doręczenia wezwania Skarżący, w sposób skuteczny, obalił domniemanie doręczenia pisma, wynikające z art. 73 p.p.s.a. Sąd nie ma w niniejszej sprawie podstaw do tego, żeby kwestionować prawidłowość doręczenia. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej (v: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 651/10; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego też należy uznać, iż nieodbieranie przez Skarżącego korespondencji wskazuje jednoznacznie na brak należytej dbałości o swoje sprawy, a tym samym nie można uznać, że nie zaistniała w sprawie przesłanka winy. Podkreślić należy, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie to nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.