II SA/Ol 1032/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-09-02
Skład orzekający: Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy rozpatrująca skargę na działalność dyrektora szkoły, podjęta na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących skarg i wniosków, podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym uchwał podejmowanych w wyniku rozpatrywania takich skarg. Postępowanie w sprawie skarg i wniosków nie podlega kontroli sądu administracyjnego, co skutkuje odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
A.S., Dyrektor Zespołu Szkół, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na uchwałę Rady Gminy dotyczącą rozpatrzenia skargi rodziców na działalność dyrektora. Skarżąca zarzuciła radzie naruszenie kompetencji organu nadzoru pedagogicznego oraz jej interesu prawnego. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego do rozpoznawania skarg powszechnych.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 2 września 2016r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.S. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność dyrektora szkoły postanawia odrzucić skargę.
Rada Gminy uchwałą nr [...] z dnia [...] rozpatrzyła skargę na działalność Dyrektora Zespołu Szkół [...] w S. Uchwała ta została podjęta po rozpatrzeniu skargi rodziców uczniów, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 446) dalej zwana jako: u.s.g., w związku z art. 229 ust. 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23) dalej jako: k.p.a.
Na powyższą uchwałę A.S. - Dyrektor Zespołu Szkół [...], powołując się na art. 101 ust. 1 u.s.g., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę zarzucając rażące naruszenie prawa poprzez wejście Rady Gminy w kompetencje organu nadzoru pedagogicznego, t.j. kuratora oświaty, do którego została skierowana skarga rodziców. Zarzuciła również naruszenie jej interesu prawnego poprzez dokonanie stronniczej oceny skargi rodziców w związku z nieustaleniem faktów dotyczących organizacji pracy szkoły, a także uniemożliwienie dyrektorowi szkoły odniesienia się do treści skargi oraz pytań zadawanych na Komisji Rewizyjnej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że sprawa dotyczy skargi podjętej w oparciu o przepisy działu VIII k.p.a. W orzecznictwie przyjmuje się, że w tych sprawach nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.) dalej jako: p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce w szczególności wówczas, gdy dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 p.p.s.a.) albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu (art. 5 p.p.s.a.). Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi obowiązkiem sądu administracyjnego jest zbadanie w pierwszej kolejności jej dopuszczalności. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego.
Formy działalności administracji publicznej poddane kontroli sądów administracyjnych wymienione zostały w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki przewidziane w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżąca wniosła skargę na uchwałę Rada Gminy
nr [...] z dnia [...], którą rozpatrzono skargę na działalność Dyrektora Zespołu Szkół [...]. Tak zakreślony przedmiot skargi, tj. dotyczący uchwały podjętej w ramach wniesionej przez rodziców uczniów skargi na działanie dyrektora szkoły, nosi znamiona skargi powszechnej, uregulowanej w treści przepisu art. 227 i nast. k.p.a. Tymczasem sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII k.p.a., a więc skarg związanych z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy administracji (art. 227 i następne k.p.a.), ponieważ sprawy te nie zostały poddane kontroli sądu administracyjnego ani na podstawie art. 3 p.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. Do rozpatrywania tego rodzaju skarg właściwe są organy administracji określone w dziale VIII k.p.a. Do skarg uregulowanych w dziale VIII k.p.a. nie ma natomiast zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej.
Należy podkreślić, że skarga przewidziana w powyższych przepisach k.p.a. uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością faktyczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. Sprawy skargowe rządzą się swoimi regułami. W postępowaniu tym nie istnieją strony, nie ma instancji, nie zapadają decyzje ani postanowienia oraz inne akty; ma ono na celu ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych
interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego.
Co istotne, Sąd nie ma możliwości skontrolowania legalności tej uchwały albowiem postępowanie w sprawie skarg i wniosków z działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Skarga do sądu administracyjnego na uchwałę organu samorządu terytorialnego podjętą w wyniku rozpatrywania skargi wniesionej w tym trybie, jest niedopuszczalna. Zauważyć bowiem należy, że rozpatrywanie skargi na nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy lub ich pracowników, wniesionej w trybie art. 227 k.p.a., nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z dnia 21 grudnia 2010 r., II OSK 2389, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl)).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło