II SA/Ol 1091/09
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-04-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Tadeusz Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w tej samej sprawie i w oparciu o te same okoliczności, które zostały już ocenione w prawomocnym postanowieniu referendarza sądowego, podlega rozpoznaniu i może skutkować przyznaniem prawa pomocy?Ratio decidendi
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w tej samej sprawie i w oparciu o te same okoliczności, które zostały już ocenione w prawomocnym postanowieniu referendarza sądowego, podlega oddaleniu, jeśli nie nastąpiła zmiana istotnych okoliczności mających wpływ na ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy. Samo powoływanie się na niemożność poniesienia wydatków, niepoparte dowodami lub oświadczeniami, których braki wskazał już wcześniej referendarz, nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca F. S. złożyła skargę na uchwałę Rady Gminy Gietrzwałd i została wezwana do uiszczenia wpisu. Złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy prawomocnym postanowieniem odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na brak wyczerpującego przedstawienia sytuacji materialnej. Skarżąca złożyła kolejny wniosek, powołując się na te same okoliczności i dokumenty, które były już oceniane. Sąd rozpatrywał ponowny wniosek.Rozstrzygnięcie
Oddalono ponowny wniosek skarżącej z dnia 18 marca 2010r. o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi F. S. na uchwałę Rady Gminy Gietrzwałd z dnia 2 lipca 2009r. nr XXXII/328/2009 w przedmiocie przejęcia przez gminę obowiązków właścicieli nieruchomości w zakresie pozbywania się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych stałych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
F. S., wezwana do uiszczenia wpisu w kwocie 300 zł od jej skargi na uchwałę Rady Gminy Gietrzwałd nr XXXII/328/2009 z dnia 2 lipca 2009r. w przedmiocie przejęcia przez gminę obowiązków właścicieli nieruchomości w zakresie pozbywania się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych stałych, złożyła wniosek z dnia 4 stycznia 2010r. o zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jej rzecz radcy prawnego. Prawomocnym postanowieniem z dnia 8 lutego 2010r. (sygn. akt II SA/Ol 1091/09) Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu z 2 marca 2010r. do wykonania uprzedniego zarządzenia z 31 grudnia 2009r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, skarżąca złożyła pismo w dniu 4 marca 2010r. (bez daty) uznając, iż jej wniosek nie został odrzucony i nadal wnosi o zwolnienie od uiszczenia wpisu. W związku z tym Sąd wyjaśnił stronie pismem z 5 marca 2010r., iż nie ma podstaw prawnych, aby jeszcze raz rozpatrywać złożony wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż prawomocnym postanowieniem z dnia 8 lutego 2010r. Referendarz sądowy już odmówił przyznania prawa pomocy. Kolejnym pismem z bez daty skarżąca zwróciła się o ustanowienie adwokata oraz zwolnienie jej od kosztów sądowych.
Wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca złożyła wypełniony w dniu 18 marca 2010r. formularz wniosku. Jego zakres sprecyzowała jako zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Podała, że jego zasadność wykazała we wcześniej złożonych dokumentach. Oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z pełnoletnim synem, jest współwłaścicielką mieszkania o pow. 56 m2 oraz domku letniskowego. Powołała się na pozostające w aktach zaświadczenie z 25 stycznia 2010r. o wysokości otrzymywanej renty (w kwocie 2.264,57 zł brutto – do wypłaty po potrąceniach 1.308,62 zł). Końcowo powołała się także na "brak środków, chorobę i niemożność zatrudnienia".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż po wydaniu postanowienia niekończącego postępowania w sprawie zgłoszony ponownie wniosek dotyczący tej samej kwestii, podlega rozpoznaniu, jednak w razie niestwierdzenia zmiany okoliczności - podlega oddaleniu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 5 stycznia 2006r. sygn. akt I OZ 1492/05, niepublikowane, z dnia 11 maja 2005r. sygn. akt I OZ 416/05, niepublikowane, z dnia 10 lipca 2007r. sygn. akt II OZ 579/07, niepublikowane).
Należy podkreślić, że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dopuszczają możliwość wielokrotnego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy w danej sprawie, zarówno przez osoby fizyczne, jak i prawne. Jednakże odmienna ocena sytuacji materialnej wnioskodawcy - przy rozpatrywaniu kolejnego wniosku - możliwa jest wyłącznie po zmianie istotnych okoliczności mających wpływ na tę ocenę.
W niniejszej sprawie skarżąca, ubiegając się kolejny raz o przyznanie wspomnianego prawa pomocy w tym samym zakresie, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, przytacza identyczne okoliczności, które były już brane pod uwagę przez Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie. Analiza obu wniosków o przyznanie prawa pomocy złożonych przez stronę w niniejszej sprawie - z dnia 4 stycznia 2010r. oraz 18 marca 2010r. - wskazuje bowiem, iż dane w nich zawarte są identyczne, lub też wnioskodawczyni powołuje się obecnie na dokumenty przedstawione w zakończonym już postępowaniu z zakresu prawa pomocy. Natomiast Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie prawomocnym postanowieniem z dnia 8 lutego 2010r. (sygn. akt II SA/Ol 1091/09) odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Uznał bowiem, że strona nie przedstawiła wyczerpująco swojej sytuacji materialnej, w szczególności wbrew wyraźnemu żądaniu, nie podała wysokości poszczególnych wydatków, modelu samochodu oraz nie przedstawiła wyciągu z rachunku bankowego i pokwitowania odbioru świadczenia emerytalnego, co uniemożliwiło przyjęcie, iż skarżąca nie ma możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego w tej sprawie. Także obecnie strona nie przedłożyła żadnych innych dokumentów wskazujących na zmianę jej sytuacji materialnej, która to zmiana umożliwiłaby Sądowi dokonanie ponownej oceny, czy po stronie wnioskodawcy zachodzą okoliczności uzasadniające takie zwolnienie od kosztów. Ponowne powoływanie się na niemożność samodzielnego poniesienia wydatków w sprawie, w tym także związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika nie poparte dowodami lub oświadczeniami, których wady lub brak wskazał Referendarz sądowy w powołanym wyżej postanowieniu, nie jest samoistną przesłanką do zastosowania zwolnienia z kosztów postępowania sądowego poprzez przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Tym samym, skoro sytuacja materialna skarżącej była już oceniana pod kątem zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego przy nie zmienionym stanie sprawy, to biorąc po uwagę, iż sytuacja ta nie uległa zmianie, na co jednoznacznie wskazuje ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznać należy, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie pokryć kosztów postępowania w całości czy też w części.
Stosownie więc do art. 165 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponowny wniosek skarżącej z 18 marca 2010r. podlega oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło