II SA/Ol 110/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 kwietnia 2013r. sprawy ze skargi Spółki A. z siedzibą w P. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie uchybienie terminu do wniesienia odwołania w postępowaniu kontrolnym postanawia 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić stronie skarżącej wpis sądowy w kwocie 100 zł. (słownie sto złotych). WSA/post.1 - sentencja postanowienia Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia "[...]" Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, powołując art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. 2000, Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej jako k.p.a.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od pisma z dnia "[...]" Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, które zakwalifikował jako decyzję o umorzeniu postępowania w związku z bezprzedmiotowością wniesionego sprzeciwu. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że pismem z dnia "[...]" organ I instancji udzielił odpowiedzi Spółce A. z siedzibą w P. (dalej zwanej Spółką) na jej sprzeciw z dnia 19 października 2012 r. (który wpłynął do organu I instancji 22 października 2012r.) do czynności kontrolnych przeprowadzonych przez ten organ w dniu 19 października 2012r. w sklepie "[...]" w O. przy ul. "[...]". W odpowiedzi tej organ I instancji uznał, że sprzeciw wniesiony po zakończeniu kontroli nie może wywołać skutków prawnych, gdyż nie można wstrzymać czynności kontrolnych już zakończonych. W ocenie organu odwoławczego, odpowiedź ta, mimo nadania jej przez organ I instancji formy pisma, powinna być zakwalifikowana jako decyzja o umorzeniu postępowania w trybie art. 105 § 1 k.p.a. Wobec zaś jej doręczenia zarówno pełnomocnikowi Spółki (w dniu 30 października 2012r.), jak i Spółce (w dniu 13 listopada 2012r.), skutek prawny w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji miało jedynie doręczenie jej pełnomocnikowi. W tych okolicznościach organ odwoławczy uznał, że złożenie przez Spółkę w dniu 15 listopada 2012r. (data nadania przesyłki pocztowej) zażalenia na postanowienie PPIS w O. z dnia "[...]" nastąpiło po upływie terminu zarówno do wniesienia zażalenia, jak i odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na postanowienie organu odwoławczego – Spółka zarzuciła temu organowi naruszenie art. 7, 11, 77 § 1, 107 § 3, 112, 124 § 1 k.p.a. Z tych też powodów wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi badaniem dopuszczalności jej wniesienia, w tym przede wszystkim oceną, czy zaskarżony akt podlega kontroli sądu administracyjnego z uwzględnieniem regulacji zawartej w art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.). Ponieważ w niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ocena właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania tej skargi winna być dokonana przede wszystkim z uwzględnieniem art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem, sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej poprzez rozpatrywanie skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W świetle powołanej regulacji prawnej stwierdzić należy, że kontroli sądu administracyjnego poddane zostały tylko niektóre postanowienia organu administracji publicznej wydawane w postępowaniu administracyjnym, do których nie należy jednak zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie organu odwoławczego. Postanowienie to, co prawda podjęte zostało na podstawie art. 134 k.p.a., jednak nie zostało ono wydane w postępowaniu administracyjnym. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest bowiem ustalenie stanu faktycznego w celu rozstrzygnięcia o prawach lub obowiązkach jednostki, które co do zasady następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 104 § 1 k.p.a.). Tymczasem zaskarżone postanowienie zostało wydane w postępowaniu, którego przedmiotem było rozpoznanie sprzeciwu, zgłoszonego na podstawie art. 84c ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity Dz. U. z 2010r., Nr 220, poz. 1447 ze zm.), a dotyczącego podjęcia i wykonywania przez organ kontroli czynności z naruszeniem obowiązujących w tym zakresie przepisów. Celem czynności kontrolnych, wobec których wniesiono ten sprzeciw, nie jest jednak rozstrzyganie o prawach lub obowiązkach jednostki a jedynie ustalenie stanu faktycznego. Postępowanie kontrolne jest zatem postępowaniem odrębnym od postępowania administracyjnego, choć w następstwie ustaleń poczynionych w jego toku może dojść, lecz nie musi, do wydania decyzji administracyjnej. W niniejszej sprawie co prawda doszło do wydania przez organ I instancji decyzji administracyjnej na podstawie ustaleń poczynionych w toku spornej kontroli, jednak decyzja ta nie jest aktualnie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Natomiast za przyjęciem poglądu o odrębności postępowania kontrolnego od postępowania administracyjnego przemawia a contrario także brzmienie art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, w świetle którego, dowody przeprowadzone w toku kontroli przez organ kontroli z naruszeniem przepisów prawa w zakresie kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy, jeżeli miały istotny wpływ na wyniki kontroli, nie mogą stanowić dowodu w żadnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym, karnym lub karno-skarbowym dotyczącym kontrolowanego przedsiębiorcy. W świetle powyższych argumentów stwierdzić należy, że zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie organu odwoławczego nie podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Postanowienie to nie stanowi także aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, gdyż nie kształtuje bezpośrednio uprawnień lub obowiązków materialnoprawnych wynikających z przepisów prawa. Tym samym, nie podlega zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ponadto, żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia skargi na to postanowienie do sądu administracyjnego, co wyklucza objęcie tego rozstrzygnięcia kognicją tego sądu na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 17 grudnia 2010r., sygn. akt I OSK 1030/10 oraz postanowienie NSA z 12 grudnia 2012r., sygn. akt II OSK 2911/12, orzeczenia dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O zwrocie uiszczonego w sprawie wpisu rozstrzygnięto na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.