II SA/Ol 125/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.S. o zwolnienie lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K.S. na decyzję Wojewody "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia budowy obiektu budowlanego postanawia odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w postaci zwolnienia lub częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. K.S. (61 l.), skarżący decyzję wnoszącą sprzeciw wobec zgłoszenia przez niego budowy tymczasowego obiektu budowlanego o funkcji gospodarczej, zwrócił się z wnioskiem o całkowite lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Oświadczył, iż prowadzi gospodarstwo domowe z matką (82 l.). Ich dochodami są emerytury w łącznej wysokości 3861,93 zł brutto. Majątek to mieszkanie (36 m2) i nieruchomość rolna (10 ar). Podniósł, iż "ogromną część dochodów (...) pochłaniają wydatki związane ze stałymi opłatami związanymi z utrzymaniem mieszkania oraz zakupem leków "[...]". "[...]". Rozpatrując zgłoszony wniosek zważono, co następuje: Zwolnienie osoby fizycznej od kosztów sądowych w całości lub w części, stanowiąc przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny [art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późniejszymi zmianami)]. Z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu nie można utożsamiać pogorszenia sytuacji materialnej wskutek konieczności poniesienia wydatków związanych z postępowaniem sądowym. W przepisie 246 § 1 pkt 2 chodzi bowiem o sytuację, w której posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie tych wydatków spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Stąd też, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, udzielenie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, a mianowicie wtedy, gdy strona istotnie nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest dla niej obiektywnie niemożliwe. Strona, która dysponuje wolnym od obciążeń majątkiem oraz stałym comiesięcznym dochodem, powinna pokryć wydatki związane ze swym udziałem w postępowaniu sądowym bez pomocy państwa (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 maja 2008 r., sygn. akt II GZ 112/08, publ. w Internecie - http:// orzeczenia.nsa.gov.pl/). Nie inaczej jest w sprawie niniejszej. Ponoszenie wydatków na leki nie może uzasadniać przerzucenia ciężaru finansowania procesu na Skarb Państwa, czyli resztę społeczeństwa, w sytuacji, gdy okoliczność ta nie stoi na drodze nie tylko posiadaniu nieruchomości nie służącej zamieszkaniu, ale i noszeniu się z zamiarem wzniesienia na niej budynku gospodarczego (uzasadnienie skargi). Z tego względu orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 wskazanej ustawy, powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.