II SA/Ol 17/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg J.K. i B.K. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia "[...]" nr "[...]" w sprawie zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy Miejskiej postanawia: odrzucić skargi. WSA/pos.1- sentencja postanowienia Rada Miejska uchwałą z dnia "[...]" nr "[...]" dokonała zmiany uchwały Rady Miasta z dnia "[...]" nr "[...]" w sprawie określenia zasad gospodarki nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy Miejskiej. W uchwale tej nadano nowe brzmienie pkt 4, ppkt 4 rozdziału II wskazując, iż wyłącza się ze sprzedaży następujące lokale mieszkalne położone w parterach budynków m.in. lokal nr 12 przy ul. T 4. W dniu 13 września 2007r. J.P., J. i M. R. oraz B.K. złożyli do Rady Miejskiej wezwanie do usunięcia z obrotu prawnego uchwały Rady Miasta z dnia "[...]" nr "[...]" w zakresie w jakim dotyczy ona zmiany przeznaczenia zajmowanych przez nich lokali mieszkalnych i uniemożliwia im wykup tych lokali. Przewodniczący Rady Miejskiej pismem z dnia 5 listopada 2007r. nr "[...]" poinformował B.K., iż radni po analizie zgłoszonego wezwania nie podjęli inicjatywy uchwałodawczej stwierdzając, iż nie zostanie dokonana wnioskowana zmiana uchwały, bowiem miasto nie zamierza pozbywać się własności lokali w centrum miasta poprzez ich sprzedaż na rzecz najemców. W dniu 16 grudnia 2008r. B.K. i J.K. złożyli (za pośrednictwem Urzędu Pocztowego) w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie skargę na uchwałę Rady Miejskiej nr "[...]" z dnia "[...]" zarzucając, iż na skutek jej podjęcia pozbawiono ich możliwości wykupu zajmowanego lokalu na własność. Podali, iż komisja mieszkaniowa Rady Miejskiej nie przedstawiła im przez 10 lat propozycji najmu lokalu zamiennego, zaś z pism kierowanych przez Burmistrza wynika, że Gmina nadal nie posiada wolnych lokali, które mogłyby być im zaproponowane jako zamienne. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II Sądu z dnia 17 grudnia 2008r. skarga powyższa jako mylnie skierowana, została przekazana Radzie Miejskiej wraz z informacją, iż od dnia 1 stycznia 2006r. skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się wyłącznie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ skargę powyższą otrzymał w dniu 19 grudnia 2008r. W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Miejskiej wniósł o jej oddalenie przedstawiając w uzasadnieniu argumenty dotyczące zasadności dotychczasowego stanowiska zajmowanego przez Radę w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga B.K. podlega odrzuceniu z powodu jej wniesienia z uchybieniem terminu. Z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591, ze zm.) wynika uprawnienie do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy przez osobę, której interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem. Przed zbadaniem jednak, czy w rzeczonej sprawie strona skarżąca legitymuje się interesem prawnym lub uprawnieniem, które zostało naruszone podjętą uchwałą Sąd w pierwszej kolejności bada czy skarga taka została wniesiona w terminie. Z powołanego wyżej przepisu ustawy o samorządzie gminnym wynika, iż ustawodawca uzależnia dopuszczalność wniesienie skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy od wezwania tego organu gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Ustawa o samorządzie gminnym nie precyzuje jednakże, w jakim terminie strona mająca interes prawny lub uprawnienie takie wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia musi złożyć. Z art. 102a powołanej ustawy wynika jedynie, iż w sprawach, o których mowa w niniejszym rozdziale nie stosuje się przepisów art. 52 § 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) zwanej dalej: ustawą ppsa. Oznacza powyższe, iż w przypadku wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie stosuje się terminów do wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 ustawy ppsa. Natomiast sama uchwała rady gminy nie przestaje być innym aktem, o którym mowa w art. 52 § 4 ustawy ppsa., a wobec tego należy do przypadków, do których odnosi się przepis art. 53 § 2 ustawy ppsa. Takie stanowisko przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 8 sierpnia 2006r. sygn. akt II OSK 1009/06 (publikowane ONSAiWSA z 2007r. nr 2 poz. 30) i Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela ten pogląd. Reasumując, przepisy ustawy o samorządzie gminnym nie zawierają własnej regulacji określającej termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwały lub zarządzenia organów gminy. Z uwagi na przedmiot skargi w niniejszej sprawie należy pominąć regulację przewidzianą w art. 53 § 1 ustawy ppsa., bowiem wskazany tam termin do wniesienia skargi związany jest z doręczeniem skarżącemu rozstrzygnięcia organu, co oznacza, że powyższa regulacja ma zastosowanie jedynie w tych przypadkach, gdy przedmiotem zaskarżenia jest jakiekolwiek rozstrzygniecie organu administracji publicznej, które podlega doręczeniu skarżącemu i może być zaskarżone do sądu administracyjnego. Takim aktem niewątpliwie nie jest uchwała organu gminy już tylko z tego względu, iż nie jest to akt administracyjny, który jest doręczany skarżącym. W rzeczonej sprawie miał zastosowanie natomiast przepis art. 53 § 2 ustawy ppsa., zgodnie z którym w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 , skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenie prawa. Ustawodawca dyspozycją tego przepisu objął te wszystkie akty, które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa aktem, który strona zamierza zaskarżyć i w tych wszystkich przypadkach terminy wniesienia skargi zostały powiązane z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Pierwszym z tych terminów jest termin trzydziestu dni, który ma zastosowanie w przypadku, gdy organ udzieli odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i biegnie od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi. Drugi natomiast to termin sześćdziesięciu dni, który ma zastosowanie w sytuacji, gdy organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i biegnie od dnia wniesienia tego wezwania do organu. W kwestii wyjaśnienia wzajemnej relacji pomiędzy tymi dwoma terminami wypowiedział się w uchwale z dnia 2 kwietnia 2007r. sygn. art. II OPS 2/07 Naczelny Sąd Administracyjny (publikowana w ONSAiWSA z 2007r. nr 3 poz. 60), który wyjaśnił, iż "z analizy art. 53 § 2 ustawy ppsa. wynika, że już z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa". Zatem skuteczne wniesienie skargi na uchwałę organu gminy może nastąpić bądź w terminie 30 dni od dnia doręczenie odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa lub w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jeżeli w tym terminie organ nie udzieli odpowiedzi na to wezwanie. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości Sądu fakt, iż skarga została wniesiona z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 53 § 2 ustawy ppsa. Z przekazanych akt sprawy wynika bowiem, iż skarżąca wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżoną uchwałą Rady Miejskiej z dnia "[...]" wniosła do Rady Miejskiej w dniu 13 września 2007r., natomiast odpowiedź na to wezwanie została doręczona bezpośrednio skarżącej w dniu 9 listopada 2007r. (zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki). Od tej daty zatem zaczął biec trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, który upłynął w dniu 10 grudnia 2007r. (poniedziałek, będący zgodnie z art. 83 § 2 ppsa. następnym dniem po niedzieli - dniu ustawowo wolnym od pracy, na który przypada ostatni dzień terminu). W tym terminie skarżąca nie złożyła skargi, gdyż skarga została złożona dopiero po ponad roku, tj. w dniu 18 grudnia 2008r. - data przekazania skargi przez Sąd Radzie Miejskiej za pośrednictwem urzędu pocztowego. W tym stanie sprawy nie może budzić wątpliwości, że skarżąca nie zachowała terminu do wniesienia skargi, a wobec powyższego stosownie do art. 58 § 1 pkt 2 oraz § 3 ustawy ppsa., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, odrzucając wniesioną z uchybieniem terminu skargę. Odnośnie drugiej ze skarg wniesionej przez małżonka J.K. wskazać należy, iż skarga ta także podlega odrzuceniu. Jak wynika z przekazanych Sądowi akt administracyjnych tej sprawie skarżący J.K. nie występował do organu, którego działanie jest przedmiotem skargi z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, wobec czego jego skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy ppsa. Nie może bowiem budzić wątpliwości okoliczność, iż dopuszczalna jest tylko skarga tego podmiotu, który wcześniej dokonał wezwania organu, w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, do usunięcia naruszenia prawa. Skarga innego podmiotu nie poprzedzona zachowaniem trybu z art. 101 ust. 1 w ustawy, a więc wezwaniem do usunięcia naruszeń zaskarżoną uchwałą, w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 ppsa., jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu (por. NSA w postanowieniu z dnia 9 lutego 2007r. sygn. akt II OSK 414/06, niepublikowanym).