II SA/Ol 177/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia "[...]" , Nr "[...]" w przedmiocie wymiany prawa jazdy postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił S.K. sporządzenia uzasadnienia wyroku zapadłego w sprawie ze skargi B.K. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia "[...]". W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że wnioskodawczyni nie może być potraktowana jako pełnomocnik legitymujący się prawidłowym umocowaniem do występowania przed sądem administracyjnym, a tym samym do skutecznego złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia zapadłego w sprawie wyroku. Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2008 r. Sąd odrzucił zażalenie S.K. na powyższe postanowienie, gdyż S.K., po otrzymaniu zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od zażalenia, nie dokonała wpłaty, lecz powołała się wpłatę B.K. z dnia 3 lipca 2008 r. Wobec powyższego zażalenie jako nieprawidłowo opłacone, zostało odrzucone. W dniu 11 września 2008 r. do tutejszego Sądu wpłynął wniosek S.K. o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni podała, że jej jedynym dochodem są alimenty w kwocie 300 zł, posiada wyłącznie 1,24 ha odłogowanych gruntów rolnych, natomiast mieszka u córki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Przede wszystkim należy wyjaśnić, że prawo pomocy, o które ubiega się wnioskodawczyni, wiąże się ściśle z realizacją prawa do sądu. Ma ono zapewnić osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możliwość obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Jednakże stosownie do art. 247 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.) prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli obowiązujące przepisy prawa jednoznacznie, bez konieczności dokonywania głębszej analizy prawnej, wyklucza możliwość uznania żądania skarżącego. Przy czym potrzeba zastosowania cytowanego przepisu nie ogranicza się wyłącznie do skargi kwalifikującej się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a, lecz ma zastosowanie w toku całego postępowania wywołanego skargą. Dotyczy więc również sytuacji, gdy złożony został wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu popierania środków odwoławczych od postanowień wydanych w wyniku postępowań wpadkowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OZ 413/06, LEX nr 299475). Sytuacja taka ma miejsce w niniejszej sprawie. Stosownie do art. 32 P.p.s.a. w postępowaniu przed sądem administracyjnym stronami są wyłącznie skarżący i organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem zaskarżenia. Uczestnikiem tego postępowania jest również osoba, która wprawdzie brała udział w postępowaniu administracyjnym, ale nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego (art. 33 § 1 P.p.s.a.). Wnioskodawczyni nie ma żadnego interesu prawnego w wyniku postępowania sądowoadministracyjnego toczącego się ze skargi B.K. W tym miejscu należy przypomnieć, że interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego stanowiącego prawa i obowiązki, musi on być interesem indywidualnym strony postępowania, czyli dotyczyć jej bezpośrednio. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne, co wynika wprost z treści art. 35 § 1 P.p.s.a. Wnioskodawczyni nie jest stroną ani uczestnikiem na prawach strony w niniejszym postępowaniu sądowym. Nie jest również pełnomocnikiem skarżącej w tym postępowaniu i nie może jej skutecznie zastępować. Wobec powyższego, S.K. nie jest uprawniona do podejmowania żadnych działań przed sądami administracyjnymi w sprawie ze skargi B.K., w tym do wniesienia zażalenia. Wprawdzie omyłkowo została ona pouczona o takim prawie, jednakże błędne pouczenie o przysługujących środkach zaskarżenia nie jest źródłem tych uprawnień i nie może odmiennie kształtować prawa podmiotów, niż to wynika z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Ewentualne zażalenie wnioskodawczyni podlegałoby więc odrzuceniu jako niedopuszczalne. Z tych też względów, na podstawie art. 247 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji.