II SA/Ol 259/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-09-25

Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła braków wniosku pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedłożyła wymaganych dokumentów lub dodatkowych oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy, a uchylenie się od obowiązków uzupełniających wyklucza uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności.
Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania L.U. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą kasacyjną. W uzasadnieniu wskazała na trudną sytuację materialną, utrzymując się z renty. Sąd wezwał ją do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i dochody, jednakże żądane dokumenty nie zostały dostarczone. W związku z tym sąd postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania uczestniczce postępowania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 25 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.U. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.U. na decyzję "[...]" Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odroczenia terminu nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego postanawia odmówić przyznania uczestniczce postępowania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wraz ze skargą kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku, sporządzoną przez pełnomocnika uczestniczki postępowania – L.U., złożony został jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podała, iż znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i nie jest w stanie ponieść owych kosztów bez uszczerbku dla swego utrzymania. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się jedynie z renty, która wynosi 1084,45 zł. Nie ma żadnych dodatkowych źródeł dochodu. Z zawartego we wniosku oświadczenia wynika nadto, iż jedynym majątkiem uczestniczki postępowania jest "udział w wysokości 85/4000 w nieruchomości". Wskazała, iż "(n)a żywność przeznacza(-) miesięcznie ok. 500 zł, opłacenie rachunków przeznacza(-) ok. 120 zł, w tym opłata za prąd (110 zł), za telefon 80 zł, za internet 40 zł. Dodatkowo co miesiąc kupuj(-e) butlę gazową za ok. 65 zł. Na środki higieny, środki chemiczne, kosmetyki przeznacza(-) ok. 150 zł. Ponadto co miesiąc kupuj(-e) leki za 60 zł. Pozostałe pieniądze przeznacza(-) na bieżące potrzeby np.: wizyty u dentysty." W dniu 2 września 2013 r. pełnomocnikowi uczestniczki postępowania doręczone zostało wezwanie do złożenia w terminie 10 dni: (1) wyciągów z posiadanych przez nią rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, bądź jej oświadczenia o nieposiadaniu w owym czasie takowych rachunków; (2) kopii pokwitowania ostatniej wypłaty renty; (3) kopii dowodów uiszczenia wydatków związanych z lokalami przy ul. "[...]"i ul. "[...]" w "[...]" oraz innych opłat o charakterze stałym - za sierpień br.; (3) jej oświadczenia, wyjaśniającego, na podstawie jakiego tytułu prawnego zamieszkuje obecnie w mieszkaniu przy ul. "[...]" w "[...]"; (4) kopii umowy o świadczeniu na jej rzecz pomocy prawnej. Żądane dokumenty nie zostały dostarczone. W tym stanie rzeczy stwierdza się, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., w skrócie: p.p.s.a.), zwolnienie osoby fizycznej od kosztów sądowych w całości lub w części, stanowiąc przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z unormowania tego bezsprzecznie wynika, że ciężar dowodu powyższej okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli składane w tym celu na urzędowym formularzu wniosku oświadczenie okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, jest ona obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (tak Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z dnia 26 czerwca 2009 r., sygn. akt II FZ 182/09, publ. w Internecie - http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło