II SA/Ol 277/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "[...]" Sp. z o.o. w W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "[...]" Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier bez wymaganego zezwolenia postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. "[...]" Sp. z o.o. w W.w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia "[...]", nr "[...]", utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w E. z dnia "[...]" w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 520.978,00 zł z tytułu urządzania w marcu 2011 r., bez wymaganego zezwolenia, gier hazardowych na 59 automatach o niskich wygranych, zawarła m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na zasadzie art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkować będzie realnym zagrożeniem dla dalszego bytu gospodarczego Spółki i wiążącą się z tym znaczną szkodą oraz trudnymi do odwrócenia skutkami. Wysokość nałożonej kary pieniężnej powoduje, że jej zapłata będzie dla Spółki bardzo dotkliwa, a jej uiszczenie może spowodować istotną szkodę w jej majątku, której następstwa mogą być w zasadzie nieodwracalne. Jednocześnie podniesiono, że decyzja nakładająca karę jest rażąco nieprawidłowa, ponieważ skarżąca Spółka w całym okresie, którego decyzja dotyczy, posiadała ważne zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, które zostało cofnięte jedynie decyzją nieostateczną wydaną w I instancji, od której złożono nierozpoznane dotąd odwołanie. Wskazano, że najważniejszym segmentem działalności gospodarczej Spółki są gry na automatach o niskich wygranych (79%) oraz gry na automatach w salonach gier (18%), natomiast pozostała działalność w zakresie kasyn gry stanowi wartość marginalną (2,5%). Podkreślono przy tym, że Spółka nie prowadzi w zasadzie innej niż wymienione wyżej działalności gospodarczej. Oceniono, że decydujące znaczenie dla określenia stanu finansowego Spółki ma fakt, iż w latach 2014-2015 nastąpi wygaśnięcie wszystkich zezwoleń na punkty gier na automatach o niskich wygranych oraz na salony gier na automatach (upłynie 6-letni okres ich ważności), co spowoduje regres w kondycji finansowej Spółki, której pozostanie jedynie marginalny obecnie segment kasynowy, wskutek ustawowych ograniczeń niezdolny do generowania występujących do tej pory przychodów. Wskazano, że już w 2013 r. nastąpił blisko 11 % spadek przychodów netto w porównaniu z 2012 r., czego główną przyczyną było wygasanie zezwoleń. Zauważono, że choć 2013 r. zakończył się dla Spółki zyskiem w wysokości 5 911 500,12 zł, to kondycja finansowa Spółki z podanych powyżej przyczyn stale pogarsza się i nie jest stabilna, dlatego uiszczenie nawet stosunkowo "nieznacznej" kary pieniężnej za rzekomy brak zezwolenia, może prowadzić do zachwiania jej kondycji w stopniu utrudniającym lub nawet uniemożliwiającym dalsze prowadzenie gospodarczej aktywności. Jak wskazano argument ten nabiera szczególnego znaczenia na tle ilości postępowań w przedmiocie kar pieniężnych wymierzanych Spółce w analogicznych sprawach, w których łączna suma kar pieniężnych grożących Spółce wynosi 11.502.517,00 zł. Zapłata tych kar spowoduje załamanie się sytuacji finansowej Spółki, wykluczając tym samym jej byt jako podmiotu gospodarczego. Podniesiono także, że w postępowaniu o udzielenie ochrony tymczasowej należy oceniać łącznie prognozowane skutki wymierzenia kar pieniężnych w analogicznych sprawach, gdyż w przeciwnym wypadku instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji byłaby w założeniu nieskuteczna we wszystkich przypadkach, gdy zamiast zbiorczej kary wymierzane są kary pojedyncze. Wskazano także, że działanie organu jest przymusowym uskutecznianiem przepisu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, co narusza prawo europejskie i zdaniem skarżącej obliguje sąd krajowy do udzielenia ochrony tymczasowej. Podano ponadto, że wykonanie jakiejkolwiek kary pieniężnej może spowodować zaprzestanie wykorzystywania przez Spółkę posiadanych zezwoleń, co doprowadzi do nieodwracalnych skutków w postaci trwałej utraty możliwości prowadzenia działalności. Do pisma dołączono kopię dokumentów finansowych Spółki. Z przekazanych akt tej sprawy wynika, że Dyrektor Izby Celnej w O. postanowieniem z dnia "[...]" odmówił wstrzymania wykonania własnej decyzji z dnia "[...]". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Przyjmuje się, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06). Z konstrukcji normy prawnej art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w tym przepisie. W związku z tym strona skarżąca - dążąc do wstrzymania wykonania decyzji - musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie NSA z dnia 14 maja 2014r., sygn. akt I OZ 363/14, LEX nr 1464732). Dokonując oceny zgłoszonego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia "[...]" w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania bez wymaganego zezwolenia gier hazardowych na automatach, Sąd uznał, że przedłożone przez Spółkę dokumenty oraz złożone wyjaśnienia pozwalają na stwierdzenie, iż w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki do wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając bowiem na względzie wynik finansowy Spółki za 2013 r. oraz fakt, że główne źródło dochodu opiera się na zezwoleniach na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych można przyjąć, że bezpośrednim skutkiem natychmiastowego wykonania skarżonej decyzji (w połączeniu z innymi decyzjami o wymierzeniu Spółce kar pieniężnych w analogicznych sprawach) będzie wzrost strat ekonomicznych skarżącej. Należy zauważyć, iż w tej sprawie ocena wystąpienia przesłanki trudnych do odwrócenia skutków nie może ograniczyć się jedynie do sytuacji materialnej Spółki w kontekście wykonania skarżonej decyzji (520.978,00zł) bez jednoczesnego uwzględnienia wielu pozostałych, toczących się przeciwko niej postępowań, dotyczących nałożenia innych kar pieniężnych, w łącznej kwocie 11.502.517,00 zł. Ponadto jak wskazała skarżąca główne źródło jej dochodu opiera się na działalności prowadzonej w oparciu o zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych - 79%, przy czym w dużej mierze zezwolenia te w tym roku wygasają. Należało zatem przyjąć, że bezpośrednim skutkiem natychmiastowego wykonania skarżonej decyzji, w połączeniu z innymi karami, będzie wzrost strat ekonomicznych przedsiębiorstwa skarżącej. Następstwem tego będzie z kolei ograniczenie zakresu prowadzonej działalności gospodarczej, utrata płynności finansowej przedsiębiorstwa, a w efekcie, jak podniosła skarżąca, nawet konieczność zupełnego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, co może wiązać się ze zwolnieniami pracowników. W ocenie Sądu wskazane wyżej okoliczności dają podstawę do ochrony tymczasowej, przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.