II SA/Ol 306/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego J. R. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej postanawia odmówić przyznania radcy prawnemu J. R. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 306/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę T. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]", Nr "[...]", a następnie postanowieniem z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 306/12, przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie radcy prawnego. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych wyznaczyła dla skarżącego jako pełnomocnika z urzędu radcę prawnego J. R. W piśmie procesowym z dnia 21 sierpnia 2012 r. wyznaczony radca prawny, informując Sąd o sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej postanowienia z dnia 26 kwietnia 2012 r., wniósł o przyznanie na jego rzecz "wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc udzieloną skarżącemu z urzędu". Do przedmiotowego pisma załączył opinię oraz dowód jej nadania skarżącemu. Wskazać należy, iż w świetle art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej ustawą, wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4, oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Stosownie do § 16 rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Mając na uwadze treść § 16 rozporządzenia, a w szczególności zwrot "powinien zawierać", stwierdzić należy, iż oświadczenie, o którym mowa w tym przepisie, jest obligatoryjnym składnikiem wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Przedmiotowe oświadczenie stanowi podstawę do ustalenia, że opłaty za czynności radcy prawnego nie zostały zapłacone w całości lub w części. Pozwala tym samym określić zakres, w jakim wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy powinno zostać pokryte przez Skarb Państwa. Faktu, iż opłaty za czynności radcy prawnego nie zostały zapłacone w całości lub w części nie można wywodzić z treści żądania zawartego we wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Jego treść nie zastępuje bowiem treści oświadczenia, o którym mowa w § 16 rozporządzenia, i nie może być też z treścią tego oświadczenia utożsamiana. Wskazać jednocześnie należy, iż brak przedmiotowego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne polegające na utracie prawa do wynagrodzenia. Nie stanowi bowiem braku formalnego wniosku, lecz brak w zakresie uzasadnienia wniosku, dlatego też nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 ustawy. Przedstawione stanowisko jest zgodne z utrwalanym w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowiskiem wyrażonym w sprawach, w których zastosowanie miał § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), posiadający takie samo brzmienie jak § 16 rozporządzenia (zob. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 390/08; z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt I OZ 615/08 i z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GZ 273/09, orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie wyznaczony radca prawny w piśmie procesowym z dnia 21 sierpnia 2012 r. wniósł o przyznanie na jego rzecz "wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc udzieloną skarżącemu z urzędu". Wraz z tym żądaniem nie złożył jednak oświadczenia, że opłaty za czynności radcy prawnego nie zostały zapłacone w całości lub w części. Skoro zatem jego wniosek nie zawiera oświadczenia wymaganego przez § 16 rozporządzenia, to brak jest podstaw do przyznania mu wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. W konsekwencji, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy, należało orzec jak w sentencji postanowienia.