II SA/Ol 329/12

PostanowienieWSA w Olsztynie2012-06-21

Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, posiadająca dochody z renty i emerytury oraz własność dwóch nieruchomości mieszkalnych, spełnia przesłanki do ustanowienia adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Odmówiono ustanowienia adwokata z urzędu, ponieważ sytuacja materialna skarżącego, uwzględniająca dochody z renty i emerytury oraz posiadanie dwóch nieruchomości mieszkalnych, nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Posiadanie więcej niż jednej nieruchomości mieszkalnej, nawet przy umiarkowanych dochodach, nie jest traktowane jako niemożność poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący E.S. złożył wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu po odrzuceniu jego skargi na czynność polegającą na wstrzymaniu przesłuchania świadków w sprawie choroby zawodowej. Wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i chorującą córką, a jego miesięczne dochody brutto z renty i emerytury wynoszą 2590 zł. Posiada dom o powierzchni 90 m2 i mieszkanie o powierzchni 45 m2.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.S. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E.S. na czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w "[...]" w przedmiocie wstrzymania przesłuchania świadków w kwestii choroby zawodowej postanawia odmówić ustanowienia adwokata. E.S., po odrzuceniu jego skargi na czynność polegającą na wstrzymaniu przesłuchania świadków w sprawie choroby zawodowej, złożył wniosek o ustanowienie na jego rzecz adwokata. Oświadczył, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną (63 l.) i córką (36 l.). Majątek rodziny stanowią dom o pow. 90 m2 i mieszkanie o pow. 45 m2, a suma dochodów miesięcznych brutto, z tytułu renty i emerytury, wynosi 2590 zł. Córka nie pracuje, gdyż choruje. Skarżący leczy się "[...]" Rozpatrując wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, w skrócie: p.p.s.a.), do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (w niniejszej sprawie wynika ono z art. 239 pkt 1 lit. c w/w ustawy) odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozumieniu tego przepisu nie wystarczy wykazanie przez stronę, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy jej sytuację materialną, bowiem chodzi w nim o sytuację, gdy posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych potrzeb. Innymi słowy, obniżenia standardu życia wskutek konieczności poniesienia wydatków związanych z postępowaniem sądowym nie można utożsamiać z uszczerbkiem w niezbędnym utrzymaniu. Stąd też, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, udzielenie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, a mianowicie wtedy, gdy strona istotnie nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest dla niej obiektywnie niemożliwe. Ma ono więc służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu. Dane przedstawione przez skarżącego nie przekonują, by znajdował się on w szczególnej sytuacji ekonomicznej. Na jej ocenę ma bowiem wpływ nie tylko wysokość osiąganego dochodu, lecz także posiadany majątek. Własność więcej niż jednej nieruchomości mieszkalnej, która zasadniczo sama w sobie uznawana jest za przejaw dostatku, stwarza mianowicie - pomijając ewentualność sprzedaży - sposobność pozyskiwania pożytków, czy też zabezpieczenia kredytu (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 września 2011 r., sygn. akt. II FZ 500/11, publ. w Internecie - http:// orzeczenia.nsa.gov.pl/). Z tej przyczyny orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło