II SA/Ol 374/21

WyrokWSA w Olsztynie2021-07-06

Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Alicja Jaszczak-Sikora, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, której przyznano prawo do emerytury, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, jeśli świadczenie emerytalne jest niższe od świadczenia pielęgnacyjnego, a osoba ta zrezygnowała z pobierania emerytury?
Ratio decidendi
Prawo do emerytury nie może automatycznie przekreślać możliwości ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne, jeśli świadczenie emerytalne jest niższe od świadczenia pielęgnacyjnego. Osoba spełniająca warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chcąca je otrzymać, a pobierająca emeryturę, powinna mieć możliwość wyboru świadczenia poprzez rezygnację z pobierania świadczenia niższego. Rezygnacja ta może być zrealizowana poprzez złożenie wniosku o zawieszenie prawa do emerytury.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnoletnią córką. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na posiadanie przez skarżącą prawa do emerytury. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, stosując literalną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc m.in. naruszenie wspomnianego przepisu i wskazując na wyrok Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 lipca 2021 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. ZASADNIENIE W dniu 10 lutego 2021 r. K. P. (dalej jako: "Skarżąca") złożyła w organie wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką sprawowaną nad córką R. K. Do wniosku strona dołączyła kserokopię decyzji ZUS Oddział w E. z dnia "[...]" r. o wstrzymaniu z dniem 1 marca 2021 r. wypłaty emerytury z FUS. Decyzją z "[...]" r., działający z upoważnienia Burmistrza P. Kierownik Miejsko- Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. (dalej jako: "organ I instancji"), odmówił Skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad córką. Powodem odmowy był fakt, że osoba sprawująca opiekę jest osobą uprawnioną podmiotowo do świadczenia pielęgnacyjnego, jak również sprawuje stałą opiekę nad swoją niepełnosprawną córką przez co nie jest w stanie podjąć jakiegokolwiek zatrudnienia. Jednakże wnioskodawczyni ma ustalone prawo do emerytury, co uniemożliwia przyznanie wnioskowanego świadczenia. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 3, art. 17, art. 20 ust.3, art. 24 ust. 2a i ust. 4, art. 26 ust.1 i art. 32 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 111) dalej jako: "u.ś.r." Od powyższej decyzji Skarżąca wniosła odwołanie domagając się przyznania wnioskowanego świadczenia. Podała, że od urodzenia opiekuje się swoją niepełnosprawną córka, która wymaga całodobowej opieki. Podniosła, że art. 27 ust. 5 ustawy umożliwia dokonanie wyboru świadczenia, dlatego też zawiesiła świadczenie emerytalne i wybrała świadczenie pielęgnacyjne, bowiem wysokość emerytury to 1489 zł, zaś świadczenia pielęgnacyjnego to 1900 zł. Miesięczna różnica w otrzymywanych świadczeniach pokryje miesięczne koszty utrzymania mieszkania. Wyjaśniła, że jest samotną matką wychowującą dorosłą córkę z Zespołem Downa. Znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej. Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej, decyzją z "[...]" r., nr "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. (dalej jako: "Kolegium", "organ odwoławczy") utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśniono, że podjęte przez organ I instancji rozstrzygnięcie należało uznać za właściwe. Wskazano, że z załączonego orzeczenia Obwodowej Komisji do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia Nr "[...]" w B. z 17 lipca 1997 r. wynika, że R. K. została zaliczona do I grupy inwalidów na stałe. Przedstawiona została także decyzja ZUS Oddział w E. z "[...]" r. o wstrzymaniu Skarżącej wypłaty emerytury z FUS z dniem 1 marca 2021 r. Podano, że fakt sprawowania przez wnioskodawczynię opieki nad córką nie budzi wątpliwości. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy przytoczył treść art. 17 ust.1 i ust. 5 pkt. 1 lit. a) u.ś.r. Podano, że nawet rezygnacja z pobierania emerytury nie jest wyborem świadczenia korzystniejszego w świetle art. 27 ust. 5 u.ś.r. W ocenie Kolegium w przedmiotowej sprawie należało zastosować wprost przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. Wskazano, że organowi znane są poglądy wyrażane w orzeczeniach sądów administracyjnych co do wykładni tego przepisu, jednak zastosowano w tej sprawie wykładnię literalną. Konstrukcja przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. jest jasna i nie wymagająca wykładni. Przepis ten wyłącza wprost prawo do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które mają przyznane prawo do emerytury i sprawują opiekę nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Na tą decyzję pełnomocnik Skarżącej wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się zmiany zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania. Zarzucono zaskarżonej decyzji: - naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a u.ś.r. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że osobie, której przyznano prawo do emerytury nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, - naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia, które narusza zasadę pogłębiania zaufania obywatela do organów administracji. W motywach uzasadnienia skargi wskazano, że Kolegium nie wzięło pod uwagę kwestii wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17, którym orzeczono o niezgodności z Konstytucją zapisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. w części dotyczącej renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, gdzie nie orzeczono co do pozostałego zapisu odnoszącego się do prawa do emerytury. Organy przy wydaniu decyzji nie wzięły pod uwagę uzasadnienia wyroku TK, nie wzięły też pod uwagę uzasadnienia sędziów, którzy zgłosili zdanie odrębne. Wszystkie bowiem te uzasadnienia i ich argumentacja sprowadzają się do stwierdzenia, że przepis ten jest niezgodny z Konstytucją i to nie tylko w odniesieniu do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Podkreślił, że brak jest podstawy prawnej do różnicowania sytuacji rodziców, gdzie rodzic pracujący zarabiający więcej niż wynosi świadczenie pielęgnacyjne może otrzymać takie świadczenie po rezygnacji z pracy albo rodzi otrzymujący rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy, gdzie renta jest niższa niż świadczenie pielęgnacyjne i takie świadczenie otrzymuje, zaś osoba otrzymująca emeryturę niską nie może otrzymać świadczenia pielęgnacyjnego nawet jeśli rezygnuje z takiej emerytury. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wniesiono o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) zwanej dalej: "p.p.s.a." Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, wniosek taki został złożony przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę w piśmie z 19 kwietnia 2021 r. Wniosek ten został doręczony pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 12 maja 2021 r. (karta 15 akt sądowych) i w przewidzianym terminie strona nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie zaskarżoną decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji o odmowie przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego uznając, że wobec pobierania przez stronę emerytury, na podstawie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. takie świadczenie pielęgnacyjne jej nie przysługuje. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej do Sądu decyzji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. W sprawie jest bezsporne, że Skarżąca spełnia przesłanki pozytywne, określone w art. 17 ust. 1 u.ś.r., od których przepisy uzależniają prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Jednak zdaniem organów, posiadane przez Skarżącą prawo do emerytury, stanowi negatywną przesłankę określoną w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r., uzasadniającą odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia. W realiach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości Sądu, że Skarżąca w dacie orzeczenia organu odwoławczego nie pobierała już emerytury, gdyż decyzją ZUS Oddział w E. z dnia "[...]" r. nr "[...]" orzeczono o wstrzymaniu jej wypłaty emerytury z FUS od dnia 1 marca 2021 r. Zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. - świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym. W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, prawo do emerytury nie może jednak automatycznie przekreślać możliwości ubiegania się przez opiekuna osoby niepełnosprawnej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 u.ś.r. Nie można znaleźć przekonujących argumentów, uzasadniających zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych, polegające na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych z nich, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. w sytuacji, gdy to świadczenie jest niższe, niż świadczenie pielęgnacyjne (por. wyroki NSA: z 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1546/19 oraz z 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 254/20, z 24 marca 2021 r. sygn. I OSK 2810/20, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej jako: CBOSA). W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie była podkreślana potrzeba uzupełnienia wyników wykładni językowej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. wynikami wykładni celowościowej, funkcjonalnej i systemowej, gdyż proces wykładni prawa nie może ograniczać się do dyrektyw językowych. Zauważa się przy tym, że zastosowanie dyrektyw funkcjonalnych i systemowych może prowadzić do odrzucenia rezultatów wykładni językowej nawet wtedy, gdy wykładnia ta prowadzi do jednoznacznych rezultatów (zob. uchwała NSA składu 7 sędziów z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 8/09; wyroki NSA: z dnia 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 757/19, z dnia 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19, CBOSA). W orzecznictwie wskazuje się również, że wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. powinna uwzględniać także kontekst historyczny pojawienia się tego przepisu w systemie prawa, który przesądza o konieczności zastosowania reguł wykładni systemowej i funkcjonalnej. Należy zauważyć, że w dacie uchwalenia ustawy o świadczeniach rodzinnych, wysokość ówczesnego świadczenia pielęgnacyjnego była niższa, niż najniższe ówczesne wysokości świadczeń wyłączających prawo do tego świadczenia. Tym samym, wyłączenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, którego celem jest zrekompensowanie danej osobie strat, jakie ponosi w związku z rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, było uzasadnione i zgodne z systemem aksjologicznym wyrażonym w Konstytucji RP. W przypadku osób, o których mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r., wyłączenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego było konsekwencją posiadania źródła utrzymania, którego wysokość przewyższała pierwotnie wysokość tego świadczenia. Ta relacja ekonomiczna przedmiotowych świadczeń utrzymywała się do 1 maja 2014 r., kiedy to świadczenie pielęgnacyjne wzrosło do 800 zł i stało się nieznacznie wyższe od najniższej emerytury, czy renty, a następnie było waloryzowane. Intencją ustawodawcy wprowadzającego przedmiotowe wyłączenie było to, aby uprawniony opiekun nie pobierał świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji gdy otrzymuje świadczenie wyższe. Podkreśla się, że odczytanie znaczenia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. w obecnych realiach jako pozbawiającego w całości świadczenia pielęgnacyjnego także opiekuna otrzymującego świadczenie znacznie niższe, pozostaje w sprzeczności z wynikami wykładni systemowej oraz funkcjonalnej (por. wyrok NSA z 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1546/19, CBOSA). Podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 254/20 wskazał, że nie sposób znaleźć przekonujących argumentów uzasadniających zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych, polegające na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w sytuacji gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne. Poza tym należy zwrócić uwagę, że celem świadczenia pielęgnacyjnego jest rekompensowanie braku dochodów z pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Pozbawienie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osób pobierających emeryturę w niższej wysokości niż to świadczenie powoduje, że ten cel nie jest w stosunku do tej grupy opiekunów realizowany, mimo że sprawując opiekę po uzyskaniu prawa do emerytury, opiekun nie może podjąć pracy zarobkowej. Uznać należy jednak, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń, przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie - emerytury. Wybór można zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020r. poz. 53), dalej jako: "u.e.r.F.U.S." Zwrócić należy uwagę na to, że celem świadczenia pielęgnacyjnego jest rekompensowanie braku dochodów z pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Pozbawienie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osób pobierających jedno ze wskazanych świadczeń w niższej wysokości, niż świadczenie pielęgnacyjne powoduje, że ten cel nie jest w stosunku do pewnej grupy opiekunów realizowany mimo, że sprawując opiekę po uzyskaniu prawa do np. renty, emerytury, czy też rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, opiekun nie może podjąć pracy zarobkowej. Nadto wskazać w tym miejscu pozostaje, że w przypadku zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych, ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 u.ś.r., gdzie zapisano, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia rodzicielskiego, pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalaniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, powołując się na dotychczasowe orzecznictwo, opowiedział się za rozwiązaniem polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego wskazując, że w przypadku zbiegu uprawnienia do różnych świadczeń rodzinnych, ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną, o czym wprost stanowi art. 27 ust. 5 u.ś.r. Zbieg uprawnień do świadczeń uregulowany jest również w art. 95 ust. 1 u.e.r.F.U.S., zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie, wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego, przy czym przepisy każdej z ustaw regulują zbieg świadczeń przyznawanych na podstawie tych ustaw, ewentualnie wyraźnie wskazanych przepisów (por. art. 27 ust. 5 pkt 5 u.ś.r., czy art. 96 u.e.r.F.U.S.) wypłacanych przez organy określone w każdej z tych ustaw. Przepisy u.e.r.F.U.S. stosuje się także, z mocy art. 7 ust. 4 ustawy z 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (Dz.U. z 2019 r. poz. 303), do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. Jedynym jednak przepisem dotyczącym zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury, przyznawanych i wypłacanych przez różne organy jest przywoływany wyżej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. Zdaniem Sądu, w świetle przedstawionych zasad konstytucyjnych, należy przyjąć, że osobie, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, należy umożliwić dokonanie wyboru jednego z tych świadczeń, przez rezygnację z pobierania świadczenia w niższej kwocie. W przypadku emerytury, wybór taki można zrealizować - co wskazano wyżej - przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 u.e.r.F.U.S. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 u.e.r.F.U.S., skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty świadczenia, poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 u.e.r.F.U.S.). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r., którą należy wiązać nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Pogląd taki wyrażono m.in. w wyroku NSA z dnia 24 marca 2021 r. sygn. akt I OSK 2810/20 - pub. w CBOSA - i Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę stanowisko to podziela. W przedmiotowej sprawie Skarżąca skorzystała z posiadanego uprawnienia i wystąpiła do ZUS o wstrzymanie wypłaty emerytury od 01.03.2021 r., który to wniosek został uwzględniony i decyzja o wstrzymaniu wypłaty emerytury została wydana w dniu 04.02.20201 r. Zatem stosownie do art. 27 ust. 5 u.ś.r. Skarżąca dokonała wyboru świadczenia korzystniejszego tj. świadczenia pielęgnacyjnego. W realiach przedmiotowej sprawy organy ponownie rozpoznając tę sprawę zastosują się do wykładni przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. zaprezentowanej przez Sąd, co oznacza, że w stanie faktycznym ustalonym w sprawie, na skutek wstrzymania wypłaty emerytury Skarżącej przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na córkę. Stosownie bowiem do art. 153 p.p.s.a., organy uwzględnią ocenę prawną wyrażoną przez Sąd w uzasadnieniu wyroku co do wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania dla Skarżącej orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200, art. 205 § 2 w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804, ze zm). Na marginesie pozostaje jedynie wskazać, że Sąd nie orzekał co do uiszczonego przez Skarżącą wpisu od skargi, bowiem ten przedmiot sprawy jest zwolniony od obowiązku uiszczenia wpisu, nadto sam wpis został uiszczony nie na poczet rachunku bankowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło