II SA/Ol 440/13

WyrokWSA w Olsztynie2013-06-27

Skład orzekający: Adam Matuszak, Marzenna Glabas, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy może upoważnić Dyrektora Administracji Budynków Komunalnych do prowadzenia indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, w tym wydawania decyzji, na podstawie art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym, w sytuacji gdy przepisy szczególne (ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach) wyraźnie wskazują wójta, burmistrza lub prezydenta miasta jako organ właściwy do wydawania takich decyzji?
Ratio decidendi
Rada Gminy nie może upoważnić innego organu do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej na podstawie art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym, jeśli przepisy szczególne wyraźnie wskazują wójta, burmistrza lub prezydenta miasta jako organ właściwy do wydawania decyzji w tych sprawach. Upoważnienie takie jest dopuszczalne jedynie do władczego działania, czyli wydawania decyzji administracyjnych, a nie innych form działania administracji publicznej. W sytuacji, gdy przepisy szczególne precyzyjnie określają właściwość organu wykonawczego gminy, ogólna norma art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym nie może jej wyłączyć.
Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w B., która upoważniła Dyrektora Administracji Budynków Komunalnych do prowadzenia indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, w tym wydawania decyzji dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wojewoda uznał, że uchwała została podjęta bez podstawy prawnej, ponieważ przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wyraźnie wskazują burmistrza jako organ właściwy do wydawania takich decyzji, co wyłącza możliwość stosowania art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym. Gmina Miasta B. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze, argumentując, że interpretacja przepisów przez Wojewodę jest błędna i że możliwe jest przeniesienie kompetencji na inne podmioty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy Miasta B. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie upoważnienia Dyrektora do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej oddala skargę. Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 26 marca 2013 r., nr "[...]", Wojewoda, na podstawie art. 91 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2001 r., nr 142, poz. 1591, ze zm.), dalej jako: o s.g., stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w B. z dnia 26 lutego 2013 r. w sprawie upoważnienia Dyrektora Administracji Budynków Komunalnych w B. do prowadzenia indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda podniósł, że wskazaną uchwałą, Rada Miejska w B., powołując jako podstawę art. 39 ust. 4 o s.g. oraz art. 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 7, art. 6m ust. 1 i ust. 2, art. 6o, art. 6p, art. 6q, art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r., poz. 391), dalej jako: o u.c.p.g., także art. 11 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 897, ze zm.), upoważniła Dyrektora Administracji Budynków Komunalnych w B. do prowadzenia indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, obejmujących prowadzenie postępowania i wydawania decyzji w sprawach o których mowa wart. 6o 6p, 6zb o u.c.p.g., przyjmowania deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - o której mowa w art. 6 m ustawy oraz wykonywania czynności określonych w art. 11 ustawy. Ponadto, upoważnieniem objęte zostały czynności sprawdzające określone w art. 272 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, wydawanie decyzji z art. 5 ust. 7 o u.c.p.g., oraz wykonywanie dalszych czynności wynikających lub związanych z przedstawionym wyżej zakresem upoważnienia. W ocenie organu nadzoru udzielenie upoważnienia przez Radę, nie znajduje oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, a w konsekwencji - w kwestionowanym zakresie uchwała podjęta została bez podstawy prawnej. W świetle obowiązującego prawa nie jest dopuszczalne wydanie decyzji przez organ niewłaściwy do załatwienia sprawy. Według art. 156 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzja wydana z naruszeniem przepisów o właściwości dotknięta jest wadą nieważności. Zgodnie z art. 39 ust. 1 o s.g., decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje wójt (burmistrz, prezydent miasta), o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Wprawdzie, w treści art. 39 ust. 4 o s.g. ustawodawca zezwolił radzie gminy na udzielenie upoważnienia do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej organowi wykonawczemu jednostki pomocniczej oraz organom jednostek podmiotów, o których mowa w art. 9 ust. 1 tej ustawy, jednak jedynie wówczas gdy przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W przypadkach, w których ustawa w sposób wyraźny określa organ kompetentny do wydania decyzji w sprawie indywidualnej, brak jest podstaw do stosowania przepisu art. 39 ust. 4 o s.g. W niniejszym przypadku, regulacją szczególną są przepisy art. 6o, 6p oraz 9zb o u.c.p.g. W powołanych regulacjach, ustawodawca wyraźnie wskazał, że organem właściwym w sprawach określenia w drodze decyzji, wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - z art. 6o, określenia w drodze decyzji, wysokości zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - z art. 6p, także nakładania w drodze decyzji kar umownych na podstawie art. 9zb, jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Także w oparciu o treść przepisu 6m o u.c.p.g., stwierdzić należy, że organem właściwym w sprawach przyjmowania i korygowania deklaracji jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Ten również organ został literalnie wskazany jako właściwy do wydawania decyzji nakazujących wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 5 ust. 7 ustawy. Z kolei, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy - do opłat stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta. Natomiast przepis art. 272 ustawy Ordynacja podatkowa, wyraźnie stanowi o organach podatkowych i te tylko organy upoważnia do wykonywania wymienionych w przepisie czynności sprawdzających. W konsekwencji, w ocenie organu nadzoru regulacja ogólna zawarta w treści art. 39 ust. 4 o s.g., nie może mieć zastosowania. Ewentualne upoważnienia winny być udzielane przez organ wykonawczy gminy. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, Gmina Miasta B., żądając jego uchylenia w całości. Wskazała, że rozstrzygnięcie organu nadzoru jest błędne i zasługuje w całości na uchylenie i to z uwagi na okoliczności prawne i faktyczne. Skarżąca wskazała, że stanowisko organu nadzoru wynika z nieuzasadnionego przyjęcia, iż uregulowanie kompetencji Burmistrza B. do wydawania decyzji administracyjnych w przepisach innych niż ustawa o samorządzie gminnym wyłącza możliwość przenoszenia tej kompetencji na organy wymienione w art. 9 ust. 1 o s.g. Taka interpretacja przepisu art. 39 ust. 1 i ust. 4 o s.g. wynika z nieuzasadnionego odniesienia zwrotu "o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej," zawartego w przepisie art. 39 ust. 1 o s.g. do przepisu art. 39 ust. 4 o s.g. Zwrot ten zaś oznacza jedynie tyle, że przepisy innych ustaw niż o s.g. mogą przyznawać kompetencję w zakresie wydawania decyzji w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej organom innym niż wójt, burmistrz czy prezydent (tak: Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym. Kazimierz Bandarzewski (red.) Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Spółka z o.o. Warszawa 2006, s. 347). Nawet gdyby takiego całkowicie nieuprawnionego odniesienia dokonać, to należy zwrócić uwagę, iż w przedmiotowym stanie faktycznym przepisami szczególnymi, o których mowa w przepisie art. 39 ust. 1 in fine o s.g. są przepisy art. 6o, 6p oraz 9zb o u.c.p.g. Wszystkie te przepisy kompetencję do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej przyznają burmistrzowi. Tym samym w rozpatrywanym stanie faktycznym przepisy szczególne, o których mowa w przepisie art. 39 ust. 1 in fine o s.g. nie stanowią inaczej w rozumieniu tego przepisu, a więc nie przyznają kompetencji do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej podmiotowi innemu niż burmistrz. Oznacza to, że organ nadzoru nie tylko bezzasadnie odniósł omawiany zwrot do przepisu art. 39 ust. 4 o s.g., ale dodatkowo z niezrozumiałych (oraz niewskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego) względów dokonał jego wykładni w oczywisty sposób sprzecznej z wykładnią literalną, przyjmując że zwrot "o ile przepisy szczególne stanowią inaczej' dotyczy także sytuacji, gdy przepisy nie stanowią inaczej, a jedynie powtarzają zasadę, że decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje burmistrz. Powyższe rozważania mają jednak charakter jedynie hipotetyczny. Z treści przepisu art. 39 ust. 4 o s.g. nie wynika bowiem w żaden sposób, aby warunkiem jego stosowania było uregulowanie przenoszonych kompetencji wyłącznie w o s.g., która to ustawa nota' bene takich kompetencji w żadnym miejscu nie reguluje. Stanowisko organu nadzoru jest przy tym sprzeczne z powszechnym w piśmiennictwie rozumieniem przepisu art. 39 ust. 1 o s.g., zgodnie z którym przepis ten nie może stanowić samoistnej podstawy do wydawania przez burmistrza decyzji administracyjnych, a ich wydanie następuje każdorazowo na podstawie przepisów materialnych wskazanych w ustawach szczegółowych (tak: Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, Kazimierz Bandarzewski (red.) Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Spółka z o.o., Warszawa 2006, s. 347). Przyjęcie rozwiązania prezentowanego przez organ nadzoru, w ocenie skarżącego, prowadziłoby w praktyce do wyłączenia możliwości przenoszenia kompetencji burmistrza do wydawania decyzji administracyjnych, co oznaczałoby że ustawodawca przyznał organowi gminy uprawnienie czysto iluzoryczne ( patrz: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2005 r., II CK 367/2005, LexPolonica nr 1611007). Skarżąca wskazała, że organ nadzoru w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nie zaprezentował żadnych argumentów wspierających konieczność zastosowania niegramatycznej interpretacji powołanych przepisów Stwierdziła, że przyznanie radzie gminy uprawnienia do przenoszenia kompetencji burmistrza na inny organ, nawet jeśli kompetencje te wynikają z przepisów szczególnych, pozwala na przekazywanie obowiązków burmistrza innym podmiotom (wyspecjalizowanym i powiązanym organizacyjnie z daną dziedziną podmiotom), a tym samym na lepsze zaspokajanie interesów wspólnoty samorządowej. Powyższe stwierdzenie jest w szczególności uzasadnione w sytuacji, gdy organem, na który kompetencje są przenoszone jest organ wyspecjalizowany i lepiej zaznajomiony z materią, w ramach której ma wydawać decyzje administracyjne. W takich właśnie okolicznościach podjęta została uchwała, której nieważność w przedmiotowej sprawie stwierdził organ nadzoru. Nadto, skarżąca wskazała, iż zakwestionowana przez organ nadzoru uchwała nie wykracza poza delegację ustawową również w zakresie zawartej w przepisie art. 39 ust. 4 o s.g. dyspozycji, zgodnie z którą upoważnienie może dotyczyć jedynie "załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej". Zacytowane sformułowanie należy rozumieć jako rozstrzyganie spraw administracyjnych w formie władczej i co do zasady decyzją administracyjną. Winien on jednak obejmować również czynności faktyczne związane lub tym bardziej warunkujące załatwienie danej sprawy. W analizowanym przypadku taką czynnością byłoby przykładowo odbieranie od właścicieli nieruchomości deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6m o u.c.p.g.), stanowiących podstawę wydania decyzji określającej wysokość tej opłaty. Gdyby nawet nie podzielić powyżej zaprezentowanego stanowiska, rozstrzygnięcie organu nadzoru uchybiałoby przepisowi art. 91 ust. 1 o s.g. z powodu nieuzasadnionego stwierdzenia nieważności uchwały w całości, zamiast w części - w zakresie przepisów wykraczających poza delegację ustawową. Nie można bowiem przyjąć, iż organ nadzoru legitymuje się pełną dowolnością przy określaniu, kiedy uchwała jest nieważna w całości, a kiedy w części. Jako ultima ratio organ nadzoru traktować powinien stwierdzenie nieważności uchwały w całości, zaś w sytuacji gdy uchwała może wywrzeć pożądane skutki prawne mimo braku sprzecznego z prawem przepisu, to sankcją nieważności powinien zostać objęty jedynie taki przepis bądź część przepisu. Gmina wskazała, że zaprezentowane wyżej argumenty wspiera praktyka uchwałodawcza w sprawach upoważniania organów jednostek organizacyjnych gminy do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu utrzymania czystości i porządku. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył , co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 i art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, a kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), kontrola ta obejmuje także akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Podkreślenia wymaga, iż sądowa kontrola administracji jest wyłącznie kontrolą legalności zaskarżonych do sądów aktów, bowiem sądy administracyjne nie są powołane do kontroli słuszności, czy też celowości działań organów administracji publicznej. Oznacza to między innymi, iż w granicach danej sprawy, sąd dokonuje wyłącznie oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Wskazać należy, iż Konstytucja RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483) gwarantuje samorządowi terytorialnemu samodzielność (art. 16), która podlega ochronie sądowej (art. 165). Przyznanie samodzielności samorządowi terytorialnemu znajduje wyraz w prawnej konstrukcji nadzoru, której zasadnicze elementy unormowane są w Konstytucji. Zgodnie z art. 171 "Działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności (ust. 1)."Organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są Prezes Rady Ministrów i wojewodowie, a w zakresie spraw finansowych regionalne izby obrachunkowe." Kwestia sprawowania nadzoru przez wojewodę nad działalnością gminną, została szczegółowo uregulowana w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. W art. 85 i 86 powołanej wyżej ustawy wskazano, że w ramach tego nadzoru wojewoda orzeka o nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy, gdy stwierdzi ich sprzeczność z prawem. Z kolei zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy o s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż z 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia w trybie określonym w art. 90 tej ustawy. Z kolei rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem (art. 98 ust. 1 o s.g. i art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a). Rozpoznając sprawę ze skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze sąd administracyjny ocenia jego legalność, mając na względzie nie tylko przywołane w nim, jako podstawa prawna, przepisy prawa materialnego, ale także jego zgodność z przepisami postępowania administracyjnego. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że podstawą do uchylenia aktu nadzoru powinno być każde naruszenie prawa, bez względu na jego materialnoprawny lub procesowy charakter (por. T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 312). W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze w niniejszej sprawie nie narusza prawa, zatem skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Na wstępie należy wskazać, iż uchwała Rady Miejskiej w B., z dnia 26 lutego 2013 r., została doręczona Wojewodzie w dniu 7 marca 2013 r., a rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność tej uchwały wydane w dniu 26 marca 2013 r. Spełnione zatem zostały przez organ nadzoru warunki określone w art. 91 ust. 1 o s.g. Nadto, podkreślić należy, iż uchwała rady gminy wydana na podstawie art. 39 ust. 4 o s.g. jest uchwałą z zakresu prawa miejscowego w rozumieniu art. 40 ust. 1 tej ustawy ( patrz: wyrok NSA z dnia 23 października 2008 r., sygn. akt I OSK 701/08). Niewątpliwie kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie stanowi okoliczność zastosowania przepisu art. 39 ust. 4 o s.g., jako samodzielnej podstawy prawnej przez Radę, do zlecenia funkcji administracji publicznej organowi jednostki organizacyjnej gminy, tj. Dyrektorowi Administracji Budynków Komunalnych w B., czyli przekazania kompetencji przez upoważnienie. W art. 7 Konstytucji RP przewidziano, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Wynika z tego, że poszczególne organy tworzone są tylko wtedy gdy konkretny przepis prawa na to pozwala a konkretne normy prawne określają ich kompetencje, zadania i tryb postępowania, wyznaczając tym samym granice ich aktywności. Z zasady tej wynika domniemanie zakazu przenoszenia kompetencji między organami administracji. Tym samym organ właściwy do załatwienia sprawy nie może wyzbyć się swoich uprawnień na rzecz innego organu, inny zaś organ nie może mu odebrać kompetencji wynikających z ustawy, chyba że przepis szczególny tak stanowi. Przepis art. 39 ust. 4 o s.g. stanowi, że do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej rada gminy może upoważnić również organ wykonawczy jednostki pomocniczej oraz organy jednostek i podmiotów, o których mowa w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie zaś z powołanym przepisem, w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Ustawodawca, określając w art. 39 ust. 4 o s.g. zakres upoważnienia, wskazał, że może on odnosić się tylko do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej. Przypomnieć należy, że organ administracji publicznej może ujmować swoje czynności w różnych formach działania, które nie są dla siebie konkurencyjne ani zamienne. W doktrynie wyróżnia się w tym zakresie m.in.: stanowienie aktów normatywnych, wydawanie aktów administracyjnych, czynności cywilnoprawne, czy też czynności materialno - techniczne. Przy czym aktem administracyjnym jest każde władcze, jednostronne oświadczenie woli organu administracyjnego, określające sytuację prawną konkretnie wskazanego adresata w indywidualnie oznaczonej sprawie, a jego kwalifikowaną formą jest decyzja administracyjna. Podejmując indywidualny akt administracyjny organ administracji załatwia sprawę administracyjną, gdyż dokonuje konkretyzacji przepisu prawa w określonym stanie faktycznym wobec określonego podmiotu (por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, str. 462 i nast. oraz powołana tam literatura). Użyte w art. 39 ust. 4 o s.g. sformułowanie "załatwianie indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej" należy więc rozumieć jako rozstrzyganie spraw administracyjnych w formie władczej (co do zasady) decyzją administracyjną. Skoro tak to uprawnionym jest twierdzenie, że przepisu art. 39 ust. 4 o s.g. nie należy traktować jako samodzielnej podstawy, która zezwala na przekazanie każdej formy administracji publicznej na rzecz innego podmiotu. Użyte w tym przepisie sformułowanie "załatwianie indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej" oznacza możliwość przekazania kompetencji innemu podmiotowi – organowi administracji w znaczeniu funkcjonalnym, lecz tylko wyłącznie do władczego działania, czyli do rozstrzygnięcia spraw administracyjnych w formie władczej decyzją administracyjną, którą uprawniony organ dokonuje konkretyzacji przepisu prawa w określonym stanie faktycznym i wobec określonego podmiotu. Wskazać należy, iż przepisu art. 39 ust. 4 o s.g. nie należy interpretować w oderwaniu od pozostałych postanowień tego przepisu lecz w ich kontekście, bowiem przepisy ust. 1 i 2 oraz ust. 5 dotyczą wydanej decyzji. Rada gminy, uchwałą podjętą na podstawie art. 39 ust. 4 o s.g., może więc przekazać kompetencje innemu podmiotowi - organowi administracji w znaczeniu funkcjonalnym, ale tylko do władczego działania - do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej. Powoduje to, że organ dotychczasowy określony wprost w ustawie traci te kompetencje. Organy jednostek i podmiotów upoważnionych przez uchwałę rady gminy wydają decyzje we własnym imieniu i decyzje takie są rozstrzygnięciem organu, który przejął kompetencje. Uchwała rady przenosząca władcze kompetencje organu ustawowego wyłącza organ, któremu pierwotnie przysługiwała to kompetencja wprost z ustawy, od prowadzenia postępowań w tych sprawach. Organem właściwym w rozumieniu art. 20 k.p.a. staje się organ wskazany w uchwale rady gminy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2008 r., I OSK 701/08, niepublikowany). Wobec powyższego, prawidłowo w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym stwierdzano, że na podstawie art. 39 ust. 4 o s.g., nie można przekazać kompetencji do wykonywania administracji publicznej w innych formach niż decyzja administracyjna. Natomiast nie budzi wątpliwości, że na mocy przepisów o u.p.c.g., właściwy organ administracji (wójt, burmistrz, prezydent) wykonuje różne czynności, które tylko wyjątkowo są podejmowane w postępowaniu administracyjnym kończącym się wydaniem decyzji administracyjnej. Trudno zatem podzielić stanowisko skarżącej, że zakwestionowana przez Wojewodę uchwała nie wykracza poza delegację ustawową, zawartą w art. 39 ust. 4 o s.g., skoro zawiera w większości szereg uregulowań obejmujących również czynności faktyczne związane lub warunkujące załatwienie danej sprawy. Zatem, z uwagi na stwierdzenie przez organ nadzoru istotnych uchybień, objęcie sankcją nieważności jedynie takiego przepisu, bądź jego części, jak postuluje skarżąca, nie było możliwe. Sąd w pełni podzielił stanowisko Wojewody, że władcze przeniesienie kompetencji może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy odmienne regulacje nie wynikają z materialnych przepisów ustaw szczególnych – tj. wówczas gdy przepisy materialne ustaw szczególnych (w odniesieniu do ustawy o samorządzie gminnym) nie wskazują wyraźnie organu właściwego do załatwienia danej sprawy. Rada gminy nie może decydować o wyłączeniu właściwości organu, który został przez ustawodawcę wyraźnie wskazany do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej w przepisie materialnym. W niniejszej sprawie materialna regulacja szczególna zawarta została w treści przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (art. 6o, 6p oraz 9zb ust.1). Zgodnie z tą regulacją, organem właściwym w sprawach określenia w drodze decyzji, wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6o ustawy), w sprawach określenia w drodze decyzji, wysokości zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6p ustawy), w sprawach nakładania w drodze decyzji kar umownych na podstawie art. 9zb ust.1, w sprawach wydawania decyzji nakazujących wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 5 ust. 7 ustawy - jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Należy zauważyć, iż przepis art. 9zb ust. 1 o s.g. stanowi, iż " Kary pieniężne o których mowa w art. 9x ust. 1 i 2, nakłada, w drodze decyzji, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, właściwy ze względu na miejsce wpisania przedsiębiorcy do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2." W świetle tego uregulowania, właściwość organu wykonawczego zależy od " miejsca wpisania przedsiębiorcy do rejestru działalności regulowanej." Brak jest zatem usprawiedliwionych podstaw do przyjęcia tezy, o przysługującym radzie gminy prawie przekazania każdej kompetencji wójta, burmistrza czy prezydenta wynikającej z o u.c.p.g., gdyż to uchwała a nie norma ustawowa kreowałaby organ właściwy do załatwienia sprawy. Reasumując, należy ponownie wskazać, iż analizowane regulacje wyłączają zastosowanie przepisu art. 39 ust. 4 o s.g. W konsekwencji, wobec niemożności przeniesienia kompetencji kluczowych, niezasadne jest także przenoszenie na inny podmiot spraw określonych w treści § 1 ust. 1 pkt 1), pkt 2), pkt 3)pkt 7), pkt 9) - 16) uchwały Rady Miejskiej w B. Ewentualna możliwość upoważnienia przez radę gminy określonego kręgu podmiotów, dotyczyć może wyłącznie załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, co jest tożsame z wydawaniem decyzji administracyjnych. Nie bez znaczenia jest także, że rada gminy udzielając upoważnienia kierownikowi jednostki na mocy art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym, winna mieć na względzie cel powołania danej jednostki organizacyjnej i zakres spraw przekazanych do jej realizacji. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło