II SA/Ol 454/12

Dnia 13 września 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Protokolant Specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 roku sprawy ze skargi H. S. i Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych – uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi J. W. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) netto powiększoną o należny podatek VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu. Decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta E. nakazał współwłaścicielom nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym przy ulicy B. "[...]" w E., w tym m.in. H. S., dokonanie wymiany zniszczonych ław kominiarskich, przemurowanie przewodów kominowych, odstąpienie w trybie natychmiastowym od użytkowania wskazanych przewodów kominowych oraz ław kominiarskich do czasu wykonania robót budowlanych, a także wykonanie remontu instalacji piorunochronnej w terminie do "[...]". W decyzji zawarto również pouczenie, iż stronom przysługuje od niej odwołanie do W.-M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru przedmiotowa decyzja została doręczona stronie w dniu 19 grudnia 2011 r. W dniu 8 grudnia 2011 r. skargę na powyższą decyzję bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wnieśli H. i Z. S. Pismem z dnia 28 grudnia 2011 r. skargę na tę decyzję skarżący wnieśli także za pośrednictwem organu. Postanowieniem z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 42/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę wniesioną przez H. i Z. S., podnosząc, iż w myśl art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym. Jednocześnie wskazano, iż zgodnie z art. 127 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy odwołanie, przy czym stosownie do art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane organem wyższego stopnia w stosunku do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jest wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego. Następnie pismem z dnia 28 lutego 2012 r. H. i Z.S. za pośrednictwem W. – M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. wnieśli odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z dnia 5 grudnia 2011 r. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2012 r. W. – M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu i pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu podniesiono, iż decyzja z dnia "[...]" została doręczona odwołującym w dniu 19 grudnia 2011 r. Zgodnie z pouczeniem zawartym w tej decyzji termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie i w niniejszej sprawie upłynął w dniu 3 stycznia 2012 r. Zatem wniesione w dniu 29 lutego 2012 r. odwołanie, zostało złożone 58 dni po terminie przewidzianym w art. 129 § 2 kpa i jest wniesione z uchybieniem terminu. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli H. i Z. S., domagając się uchylenia decyzji nr "[...]" z dnia "[...]". W uzasadnieniu skarżący przedstawili stan faktyczny sprawy. Podnieśli, iż w związku z działaniami podejmowanymi przez organ, zwłaszcza biorąc pod uwagę treść pouczenia, nie mogli postąpić inaczej, jak złożyć odwołanie bezpośrednio do Sądu. W odpowiedzi na skargę W.– M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, iż w związku z tym, że odwołanie wpłynęło z uchybieniem terminu, nie może odnieść się do zarzutów skarżących dotyczących postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ pierwszej instancji. Wskazał również, iż sformułowanie "za moim pośrednictwem" jest często używane przez organy administracji publicznej i jest jednoznaczne. Trudno ocenić w jaki sposób skarżący zinterpretowali ten zwrot, skoro przekazali odwołanie w pierwszej kolejności do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Ponadto w przypadku, gdy mieli wątpliwości co do interpretacji tekstu pouczenia, mogli zwrócić się z zapytaniem do organu odwoławczego lub organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest jedynie sprawdzenie, czy zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy jej podejmowaniu nie zostały naruszone przepisy postępowania administracyjnego. Należy również podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej w dalszej części uzasadnienia p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd uznał, iż wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej jest postanowienie W. – M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia "[...]" stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta E. z dnia "[...]", nr "[...]", w sprawie nałożenia m.in. na Z. i H. S. - współwłaścicieli nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym przy ulicy B. "[...]" w E., obowiązku dokonania wymiany zniszczonych ław kominiarskich, przemurowania przewodów kominowych, odstąpienia w trybie natychmiastowym od użytkowania wskazanych przewodów kominowych oraz ław kominiarskich do czasu wykonania robót budowlanych, a także wykonania remontu instalacji piorunochronnej w terminie do dnia "[...]". Wprawdzie sąd - stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. - nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, jednakże jest uprawniony do rozstrzygania wyłącznie w granicach danej sprawy, które wyznacza kontrolowany akt (lub inna forma działalności) administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie aktem tym jest wskazane postanowienie W. – M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia "[...]". W związku z tym, zarzuty merytoryczne dotyczące decyzji z dnia "[...]" nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Należy wskazać, iż w myśl art. 129 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak wynika ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału aktowego decyzja organu pierwszej instancji z dnia "[...]" została doręczona stronie skarżącej w dniu 19 grudnia 2011 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki. Należy przy tym zaznaczyć, iż powyższe orzeczenie zawierało pouczenie o przysługującym stronie prawie wniesienia odwołania w terminie 14 dni od daty jego otrzymania, do organu odwoławczego, za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. W ocenie Sądu pouczenie zawarte w decyzji organu pierwszej instancji jest pełne i sformułowane w sposób jasny, nie nasuwający żadnych wątpliwości, co do terminu i sposobu wniesienia odwołania. Termin do złożenia odwołania od decyzji z dnia "[...]" upłynął zatem w dniu 2 stycznia 2012 r. Tymczasem skarżący już w dniu 8 grudnia 2011 r., a więc jeszcze przed doręczeniem decyzji, wnieśli skargę na powyższą decyzję bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, a następnie pismem z dnia 28 grudnia 2011 r. wnieśli skargę na tę decyzję także za pośrednictwem organu. Postanowieniem z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 42/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił powyższą skargę jako niedopuszczalną z powodu niewyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia. Dopiero w dniu 28 lutego 2012 r. skarżący wnieśli za pośrednictwem organu pierwszej instancji odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta E. z dnia "[...]". Należy jednak zauważyć, iż wniesione odwołanie nie zawiera prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jak również nie zostały podane w jego treści żadne okoliczności, które organ odwoławczy mógłby potraktować jako usprawiedliwiające złożenie odwołania po upływie terminu. Tym samym, nie budzi wątpliwości stanowisko organu odwoławczego, iż złożenie odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia, wynikającego z treści kodeksu postępowania administracyjnego. Należy podkreślić, iż warunkiem skuteczności czynności procesowej, tj. wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie tego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 września 2010 r., sygn. akt II SA/Bk 450/10, LEX nr 752315). Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania skutkuje brakiem możliwości merytorycznego rozpoznania odwołania od decyzji z dnia "[...]" w sprawie nałożenia na skarżących obowiązku wykonania określonych robót budowlanych. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi bowiem rażące naruszenie prawa - art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż oznacza weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która korzysta z ochrony trwałości decyzji - art. 16 § 1 kpa. Należy zatem stwierdzić, iż kwestionowane przez skarżącego postanowienie W. – M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia "[...]" stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta E. z dnia "[...]" zostało podjęte zgodnie z obowiązującymi przepisami. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).