II SA/Ol 476/25
PostanowienieWSA w Olsztynie2025-09-09
Skład orzekający: Sędzia WSA Jolanta Strumiłło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw od decyzji, który nie zawiera numeru PESEL strony fizycznej, powinien zostać odrzucony z powodu braków formalnych, mimo że strona została wezwana do jego uzupełnienia i odpowiedziała na wezwanie, ale nie podała numeru PESEL?Ratio decidendi
Sprzeciw od decyzji, który jako pierwsze pismo strony fizycznej w sprawie nie zawiera numeru PESEL, jest pismem obarczonym brakiem formalnym. Brak ten, zgodnie z uchwałą NSA II GPS 3/22, musi zostać uzupełniony na wezwanie sądu. Niewykonanie tego obowiązku skutkuje odrzuceniem sprzeciwu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64b § 1 i 2 p.p.s.a.Stan faktyczny
Strona M. P. wniosła sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu w przedmiocie warunków zabudowy. Sprzeciw nie zawierał numeru PESEL skarżącej. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia tego braku formalnego pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Strona odpowiedziała na wezwanie, wskazując, że sprzeciw wnosi wyłącznie ona, ale nie podała swojego numeru PESEL. W związku z niewykonaniem wezwania, sąd odrzucił sprzeciw.Rozstrzygnięcie
1/ odrzucić sprzeciw od decyzji; 2/ zwrócić M. P. wpis od sprzeciwu w wysokości 100 (słownie: sto) złotych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Strumiłło po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M. P. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia 11 czerwca 2025 r. nr Rep.289/ZP/25 w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: 1/ odrzucić sprzeciw od decyzji; 2/ zwrócić M. P. wpis od sprzeciwu w wysokości 100 (słownie: sto) złotych.
M. P. (dalej jako strona, skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej jako WSA) w Olsztynie sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z 11 czerwca 2025 r. w przedmiocie warunków zabudowy. Do sprzeciwu podpisanego odręcznie wyłącznie przez skarżącą dołączono dwie kartki z danymi 58. osób. Nie podano w sprzeciwie numeru PESEL skarżącej, która wpłaciła wpis sądowy od sprzeciwu w kwocie 100 zł.
Z uwagi na braki sprzeciwu Przewodniczący Wydziału I WSA w Olsztynie wydał 30 lipca 2025 r. zarządzenie o wezwaniu skarżącej do podania jej numeru PESEL w terminie 7 dni od dnia doręczenia, pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Wezwano również do podania, czy sprzeciw wnoszą także osoby wskazane na kartkach do niego dołączonych. Po otrzymaniu wezwań sądowych 4 sierpnia 2025 r. (karta nr 15 akt sądowych) skarżąca pismem z 6 sierpnia 2025 r. odpowiedziała, że wniesiony sprzeciw stanowi wyłącznie jej inicjatywę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na podstawie art. 64b § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Przy czym sprzeciw od decyzji powinien czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (§ 2).
W związku z tym, stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. sprzeciw powinien być podpisany, a na podstawie art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. pismo strony powinno zawierać – w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną.
W rozpoznawanej sprawie skierowana na adres skarżącej przesyłka, zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych sprzeciwu poprzez podanie numeru PESEL, została doręczona 4 sierpnia 2025 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu z dniem 11 sierpnia 2025 r. brak formalny sprzeciwu nie został usunięty. W wyznaczonym terminie strona złożyła natomiast pismo z 6 sierpnia 2025 r., które stanowi odpowiedź na kolejne wezwanie Sądu, doręczone razem z wezwaniem do podania numeru PESEL. Wynika z niego, że sprzeciw wniosła wyłącznie skarżąca. Nie podała jednak w piśmie z 6 sierpnia 2025 r. numeru PESEL.
Sąd wyjaśnia w tym miejscu, że był obowiązany uwzględnić uchwałę z 3 lipca 2023 r., II GPS 3/22, w której Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów orzekł, że niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. wymogu jest brakiem formalnym, który winien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. niezależnie, czy numer ten znajduje się w aktach administracyjnych będących w dyspozycji sądu. Jak wynika z podjętej przez NSA uchwały, numer PESEL musi znajdować się w pierwszym piśmie strony skarżącej w sprawie, a w przypadku jego braku – na wezwanie Sądu – winien być w zakreślonym terminie nadesłany. Sąd nie jest uprawniony do podejmowania czynności procesowych za stronę, w szczególności uzupełniania braków formalnych pisma na podstawie np. akt administracyjnych.
Stanowisko zajęte we wskazanej wyżej uchwale wiąże wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych, co wynika z treści art. 269 § 1 p.p.s.a. Przepis ten nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony NSA (por. m.in. wyrok NSA z 12 lutego 2019 r., I FSK 116/17). Omawianej uchwały Sąd nie mógł więc pominąć przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy.
Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że pomimo prawidłowego pouczenia o skutkach niewykonania wezwania, strona skarżąca nie usunęła braku formalnego sprzeciwu. Wobec tego Sąd zobligowany był do odrzucenia sprzeciwu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 58 § 3 i art. 64b § 1 i 2 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1. postanowienia.
Zgodnie natomiast z art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego. W oparciu zatem o art. 232 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 232 § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 2. postanowienia.
Przywoływane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło