II SA/Ol 56/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi Mazurskiego Parku Krajobrazowego na rozporządzenie Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie uchylenia rozporządzenia w sprawie planu ochrony Mazurskiego Parku Krajobrazowego postanawia odrzucić skargę. W dniu "[...]" Wojewoda wydał rozporządzenie Nr "[...]" uchylające własne rozporządzenie Nr "[...]" z dnia "[...]" w sprawie ustanowienia planu ochrony dla Parku Krajobrazowego. Prawomocnym postanowieniem z dnia "[...]" (sygn. akt "[...]") Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. odrzucił skargę Parku Krajobrazowego na to rozporządzenie z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, iż w dniu "[...]" Dyrektor Parku Krajobrazowego wystąpił do Wojewody z żądaniem uchylenia wyżej wskazanego rozporządzenia, w którym zarzucił brak podstawy prawnej do uchylenia rozporządzenia Wojewody z dnia "[...]" oraz naruszenie interesu skarżącego poprzez pozbawienie możliwości skutecznych działań na rzecz ochrony parku. W dniu "[...]" Dyrektor Parku krajobrazowego ponownie wystąpił do Wojewody z wnioskiem o uchylenie rozporządzenia Nr "[...]" z dnia "[...]" uchylającego rozporządzenie w sprawie planu ochrony Parku Krajobrazowego. Podał, iż zastosowana podstawa prawna nie mogła być powodem uchylenia istniejącego planu ochrony Parku, a obecna sytuacja uniemożliwia mu wykonywanie zadań ustawowych wynikających z art. 105 i 107 ustawy o ochronie przyrody z uwagi na duży napór inwestorów. Wskazał, iż przywrócenie ważności planu ochrony Parku pozwoli na skuteczne działania Służby Parku w celu ochrony jego zasobów. Pismem z dnia "[...]" (doręczonym skarżącemu w dniu "[...]") Wojewoda odmówił uchylenia własnego rozporządzenia nr "[...]" z dnia "[...]". W uzasadnieniu wskazano, iż przedmiotowe rozporządzenie wydano na skutek wezwania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, który pismem z dnia "[...]" wezwał Wojewodę do uchylenia rozporządzenia z dnia Nr "[...]" z dnia "[...]" w sprawie ustanowienia planu ochrony dla Parku Krajobrazowego z uwagi na niezachowanie procedury przy jego wydawaniu, w terminie 14 dni pod rygorem przedstawienia Prezesowi Rady Ministrów stosownych wniosków. Wyjaśniono, iż nie zmieniły się okoliczności prawne i faktyczne, a w związku z tym brak jest podstaw do uwzględnia wniosku strony. W dniu "[...]"Park Krajobrazowy wystąpił ze skargą na rozporządzenie Nr "[...]" Wojewody z dnia "[...]" wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu podano, iż uchylenie rozporządzenia w sprawie ustanowienia planu ochrony dla Parku Krajobrazowego pozbawiło Dyrektora Parku możliwości skutecznych działań na rzecz ochrony parku, zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, co naruszyło interes prawny Parku. Zakwestionowano okoliczność, iż rozporządzenie w sprawie planu ochrony zostało wydane z naruszeniem procedury, wskazując iż przy wydawaniu tego rozporządzenia nie były wymagane uzgodnienia z właściwymi miejscowo gminami. Rozporządzenie to bowiem nie kreowało nowego planu ochrony, ani nie dokonywało zmian w dotychczasowym planie, a jedynie dostosowywało jego zapisy do wymogów ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004r. Wskazano, iż w zaskarżonym rozporządzeniu powołano się na niewłaściwą podstawę prawną gdyż plan ochrony Parku jest zgodny z celami przyrody i zabezpiecza potrzeby ochrony przyrody i z tego powodu nie można go było uchylić. Natomiast w wyniku uchylenia planu Park Krajobrazowy ponosi straty jeśli chodzi o zasoby przyrody, walory krajobrazu oraz wartości historyczne i kulturowe. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Podniesiono przy tym, iż uchylenie rozporządzenia w sprawie planu ochrony Parku nie narusza interesu prawnego skarżącego, gdyż nie został on pozbawiony możliwości sporządzenia nowego projektu planu i przedstawienia go Wojewodzie celem ustanowienia, z którego to obowiązku się nie wywiązuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu administracyjnego jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. W pierwszej kolejności, przed przystąpieniem do rozpoznawania sprawy co do meritum należało więc zbadać dopuszczalność skargi. Kontrola sądowa w tym zakresie wykazała, iż skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o administracji rządowej w województwie (Dz.U. z 2001r. Nr 80 poz. 872 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem aktu prawa miejscowego wydanym w sprawie z zakresu administracji publicznej może – po bezskutecznym wezwaniu organu, który wydał przepis lub organu upoważnionego do uchylenia przepisu w trybie nadzoru, do usunięcia naruszenia – zaskarżyć przepis do sądu administracyjnego. Wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia jest surogatem środków odwoławczych, co wynika z art. 52 § 3 i 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie budzi wątpliwości, że ilekroć ustawodawca mówi w przepisach prawa o środkach odwoławczych ma na myśli prawo strony do jednokrotnego wniesienia danego środka (np. odwołania, zażalenia) od określonego aktu administracyjnego (np. decyzji, postanowienia). Nie można instytucji wezwania traktować, jak czynności nie wywołującej żadnych skutków prawnych, mogącej być powtarzaną wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby to działanie znaczenia prawnego. Należy zatem podkreślić, że wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonego aktu jednokrotnie. Następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu tego przepisu i nie rodzą skutków prawnych. Powyższy pogląd został wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2002 r. (Sygn. akt OSA 2/02, ONSA 2003/1/2). Wprawdzie został on wyrażony na tle przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.), lecz tryb skarżenia aktów prawa miejscowego w tej ustawie jest analogiczny jak w wyżej powołanej ustawie o administracji rządowej w województwie. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w przytoczonym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. . W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że skarżący swoje prawo do wezwania Wojewody do usunięcia naruszenia prawa skonsumował występując z takim wezwaniem pismem datowanym na dzień "[...]". W związku z tym powtórne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia "[...]" nie wywołuje skutków prawnych. Wobec tego skarga wniesiona w następstwie powtórnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest niedopuszczalna. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji postanowienia.