II SA/Ol 579/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 24 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi W.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W.W., skarżąc decyzję w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie na jego rzecz radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu stwierdził, iż jedyny jego dochód stanowi stypendium szkoleniowe, które za kwiecień otrzymał w kwocie 229,27 zł, i nie stać go na wykonanie badania za 469 zł, a tym bardziej na opłaty sądowe i wynajęcie prawnika. Z oświadczenia zawartego we wniosku wynika nadto, iż skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jedyny jego majątek to 400 zł oszczędności. Załączając do wniosku zaświadczenie o wysokości stypendium związanego z uczestnictwem w szkoleniu zawodowym trwającym od "[...]" 2013 r., nadmienił, iż jest ono przeznaczone dla osób bezrobotnych. W dniu 28 sierpnia 2013 r. na adres skarżącego doręczone zostało wezwanie do złożenia w terminie 7 dni: 1) pisemnego oświadczenia podającego: – przeciętną miesięczną wysokość poszczególnych wydatków i źródła pokrywania każdego z nich, – wysokość wszelkich dochodów uzyskanych od początku bieżącego roku, ze wskazaniem daty uzyskania dochodu i jego wysokości oraz tytułu jego uzyskania, a także wysokość otrzymanej w tym okresie pomocy pieniężnej/rzeczowej ośrodka pomocy społecznej, jakichkolwiek innych instytucji lub osób, ze wskazaniem jej źródła, rodzaju oraz daty otrzymania, – tytuł prawny do lokalu stanowiącego miejsce zamieszkania; 2) wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, bądź oświadczenia o nieposiadaniu w owym czasie takowych rachunków; 3) kopii dowodów opłacenia należności związanych z mieszkaniem - za lipiec br. (jeśli nie zostały uregulowane za pośrednictwem rachunku bankowego); 4) kopii dowodu ostatniej wypłaty stypendium szkoleniowego (jeśli nie zostało przelane na rachunek bankowy). Mimo, iż skarżący został pouczony, że niezastosowanie się do wezwania może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy, nie dostarczył żadnego z żądanych dokumentów. W tym stanie rzeczy stwierdza się, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., w skrócie: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego bezsprzecznie wynika, że ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli składane w tym celu na urzędowym formularzu wniosku oświadczenie okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, jest ona obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 252 i art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (tak Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z dnia 26 czerwca 2009 r., sygn. akt II FZ 182/09, publ. w Internecie - http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.