II SA/Ol 593/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2009 r. sprawy ze skargi R.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]". Nr "[...]" w przedmiocie prawa jazdy oddala skargę. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku Decyzją z dnia "[...]" nr "[...]" wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta O. przez Dyrektora Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta O. zatrzymano R. W. prawo jazdy kat. B nr "[...]", wydane z upoważnienia Prezydenta Miasta O. Jak wskazano w uzasadnieniu wymieniony w ciągu jednego roku od dnia "[...]" dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego, przekraczając liczbę 24 punktów karnych i został skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje niezbędne do kierowania pojazdami. Odwołanie od powyższej decyzji złożył R. W., wnosząc o jej uchylenie. W jego ocenie w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nie było już podstaw do zatrzymania prawa jazdy, gdyż upłynął ponad jeden rok od ukarania go pierwszym mandatem. Niezależnie od tego odwołujący podkreślił, iż ukaranie go ostatnim mandatem z dnia 8 grudnia 2008r. było niezasadne co do wykroczenia opisanego jako nieupewnienie się co do możliwości wyprzedzania. W związku z tym, policja winna przypisać mu jedynie 10 punktów karnych. Zliczając pozostałe punkty w tej dacie, tj. w dniu 8 grudnia 2008r. byłoby ich razem 24, co nie pozwalałoby na wszczęcie postępowania o pozbawienie prawa jazdy. Odwołujący podkreślił również, iż decyzja z dnia "[...]", na którą powołał się organ jest nieprawomocna. Decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Wskazano, iż organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy dokonał oceny przesłanek obligujących do zatrzymania R. W. prawa jazdy, do czasu wykazania się posiadaniem kwalifikacji do kierowania pojazdami mechanicznymi, bowiem w okresie jednego roku wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za które przypisano mu ponad 24 punkty, a do organu pierwszej instancji wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. inicjujący przedmiotowe postępowanie. Podkreślono również, iż przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że w przypadku wystąpienia opisanych w nich przesłanek organ jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Ponadto zaznaczono, iż organy rozstrzygające w sprawie nie są właściwe do weryfikacji wymierzonych przez uprawnione organy liczby punktów przypisanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, lecz obowiązane są rozstrzygać na podstawie okoliczności stwierdzonych we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. Bez znaczenia pozostaje też fakt, iż decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydana została po upływie jednego roku od pierwszego przypisania punktów, albowiem okres ten ma znaczenie dla stwierdzenia istnienia przesłanki o jakiej mowa w art. 135 ust. 1 lit. g ustawy Prawo o ruchu drogowym. Stosownie zaś do postanowień § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przyznane na podstawie wpisu ostatecznego, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które liczba punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 punkty, a w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust.1 pkt 3 ustawy - 20 punktów. W związku z powyższym, skoro w sprawie nie zachodziły warunki do usunięcia wpisu z dnia 11 grudnia 2007r. to organ był zobligowany do prowadzenia przedmiotowego postępowania. Zaznaczono, iż stosownie do przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym w przypadku pozytywnego wyniku egzaminu sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami prawo jazdy zostanie odwołującemu zwrócone. Skargę na powyższą decyzję wniósł R.W., wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. Skarżący wskazanemu rozstrzygnięciu zarzucił rażące naruszenie prawa, tj. § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Podniósł, iż organ I instancji nie miał podstaw do wydania przedmiotowej decyzji, bowiem w dacie jej wydania, tj. "[...]", upłynął okres ponad jednego roku od ukarania go pierwszym mandatem (11 grudnia 2007r.). W związku z tym, przypisane skarżącemu punkty karne za wykroczenie drogowe z dnia 11 grudnia 2007r. należało usunąć z ewidencji. Pozostała zaś wówczas liczba 23 punktów karnych nie pozwalałaby na zatrzymanie prawa jazdy. Skarżący ponownie podważył zasadność wymierzenia mu za ostatnie wykroczenie 15 punktów karnych, bowiem w jego ocenie policja winna mu przypisać jedynie 10 punktów karnych. Wskazał również, iż Dyrektor Wydziału Komunikacji kierował się nieprawomocną decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia "[...]" o skierowaniu na egzamin sprawdzający kwalifikacje niezbędne do kierowania pojazdami. Kolegium utrzymując tą decyzję powieliło błędne stanowisko organu I instancji, a tym samym dopuściło się takich samych naruszeń prawa jak ten organ. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie. Organ odwoławczy wskazał, iż motywy zaskarżonego rozstrzygnięcia zostały omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaznaczono jedynie, iż przy wydawaniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy nie było przedmiotem badania, czy została wydana decyzja o skierowaniu na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy do kierowania pojazdami, lecz istnienie przesłanki o jakiej mowa w art. 138 ust.1 w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy Prawo o ruchu drogowym, tj. przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu "[...]" skarżący podtrzymał skargę i podał, że ostatnie wykroczenie popełnił z tego powodu, że żona źle się czuła i musiał zatrzymać samochód. Przyjął mandat, żeby nie ponosić dodatkowych kosztów. Ponadto policja poinformowała go, że dodatkowe punkty nie wpłyną na posiadanie prawa jazdy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 135 ust.1 pkt 1 lit. g ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r., nr 108, poz. 908 ze zm.) w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego uprawniony organ, którym jest starosta ( art. 138 ust. 1 powołanej ustawy), wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Przed wydaniem decyzji organ na podstawie sformalizowanej informacji przesłanej w formie wniosku przez Komendanta Wojewódzkiego Policji ustala stan faktyczny jakim jest zaewidencjonowana liczba punktów karnych przypisanych danemu kierowcy. Jednocześnie w myśl art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 wskazanej ustawy podlega kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Użyte w treści powołanego przepisu sformułowanie "podlega" oznacza, iż decyzje podejmowane na podstawie tego przepisu nie są pozostawione uznaniu organu orzekającego, lecz mają charakter rozstrzygnięcia związanego. Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż stosownie do treści art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi Policja, przypisując określonemu naruszeniu odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie jednego roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Szczegółowe uregulowania w tym zakresie zawiera Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2002r., nr 236, poz. 1998 ze zm.) W przedmiotowej sprawie skarżący został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami na podstawie wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia "[...]". We wniosku tym wskazano, iż skarżący w okresie od dnia 11 grudnia 2007r. do dnia 8 grudnia 2008r. wielokrotnie dopuścił się naruszenia przepisów prawa ruchu drogowego, otrzymując łącznie 29 punktów karnych. Jednocześnie orzeczono o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kat.B. W ocenie Sądu stan faktyczny niniejszej sprawy uzasadniał wydanie zaskarżonej decyzji, zaś zarzuty podnoszone przez skarżącego są nieuzasadnione. Przepis art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym jednoznacznie określa, iż organem prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy o ruchu drogowym jest policja. Tylko ten organ jest zatem uprawniony zarówno do dokonywania wpisu przypisanych kierowcy punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jak i do ich usuwania. Przy czym czynności ewidencyjne mają charakter czynności materialno –technicznych, które mogą być przedmiotem odrębnej skargi do sądu administracyjnego. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 lipca 2006r. (sygn. akt I OSK 1087/05, LEX nr 275433) strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się do organu o podjęcie określonego aktu i czynności, a w razie milczenia organu skorzystać ze skargi w oparciu o art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W postępowaniu dotyczącym skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do prowadzenia pojazdów nie można zatem skutecznie kwestionować ilości punktów wpisanych do ewidencji, bowiem organy prowadzące to postępowanie nie są uprawnione do korygowania wpisów dokonanych przez organ prowadzący ewidencję (Policję). Organ wydaje decyzję o poddaniu sprawdzeniu kwalifikacji do kierowania pojazdami w oparciu o wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów wpisanych do ewidencji. W odniesieniu zatem do ilości punktów karnych przypisanych kierowcy organ jest związany wpisami w ewidencji i nie może w tym zakresie prowadzić własnych ustaleń. Zgodnie zaś z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy Prawo o ruchu drogowym w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego następuje obligatoryjne zatrzymanie prawa jazdy do czasu wykazania się posiadaniem kwalifikacji do kierowania pojazdami mechanicznymi. Podkreślenia wymaga fakt, iż przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym w tym zakresie mają charakter bezwzględnie obowiązujący. W razie stwierdzenia przez organ zaistnienia określonych w ustawie przesłanek, organ ten jest zobligowany do przeprowadzenia postępowania w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy i wydania określonej decyzji. W świetle powyższych okoliczności Sąd uznał, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami. W związku z tym skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).