II SA/Ol 60/08

WyrokWSA w Olsztynie2008-04-02

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Adam Matuszak, Beata Jezielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił zmiany ostatecznej decyzji przyznającej uprawnienia kombatanckie, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 155 K.p.a. (interes społeczny lub słuszny interes strony), mimo że strona domagała się przyznania uprawnień z nowego tytułu (służba w Armii Krajowej)?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu, uznając, że organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie wniosku strony o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu służby w Armii Krajowej. Ponadto, sąd wskazał, że organ błędnie zinterpretował przesłanki z art. 155 K.p.a., uznając, że interes społeczny i słuszny interes strony muszą wystąpić kumulatywnie, podczas gdy wystarczające jest istnienie jednego z nich. Kluczowe było również ustalenie, czy pierwsza decyzja organu była stronie skutecznie doręczona, co determinuje możliwość zastosowania trybu z art. 155 K.p.a.
Stan faktyczny
A.N. ubiegał się o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu służby w Armii Krajowej. Organ odmówił zmiany wcześniejszej, ostatecznej decyzji przyznającej uprawnienia z innych tytułów, uznając, że nie spełniono przesłanek z art. 155 K.p.a. Skarżący podnosił, że nie otrzymał pierwszej decyzji, a jego dokumenty dotyczące służby w AK zaginęły z winy pośrednika. Organ utrzymał w mocy swoją decyzję, argumentując brak wystarczających dowodów i niespełnienie przesłanek z art. 155 K.p.a.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych; zasądzono od organu na rzecz A.N. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych; orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych "[...]"; II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz A.N. kwotę 200 zł. (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych - po przeprowadzeniu postępowania weryfikacyjnego zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. nr 42, poz. 371 ze zm.) - pozbawił A.N. uprawnień kombatanckich z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w okresie od czerwca 1945r. do listopada 1945r. oraz utrzymał i przyznał uprawnienia kombatanckie z tytułu służby w Wojsku Polskim od sierpnia 1944r. do maja 1945r. oraz z tytułu udziału w walkach z oddziałami UPA jako żołnierz służby zasadniczej od czerwca do listopada 1945r. We wrześniu 2006 roku do Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wpłynęło pismo A.N., w którym zawnioskował o przyznanie mu uprawnień kombatanckich również z tytułu służby w ruchu oporu, tj. w Siódmej Wileńskiej Brygadzie Armii Krajowej w okresie od 3 maja 1943r. do 18 lipca 1944r. Podał, iż w odpowiedzi na pismo organu z dnia "[...]" zawiadamiające go o wszczęciu postępowania, przesłał w dniu "[...]" żądane dokumenty niezbędne do przyznania uprawnień kombatanckich, w tym także dokument potwierdzający jego przynależność do Armii Krajowej. Jednakże w wydanym mu zaświadczeniu kombatanckim nie naniesiono zapisu o jego przynależności do Armii Krajowej. Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił zmiany decyzji własnej z dnia "[...]". W uzasadnieniu wskazano, iż w niniejszej sprawie została wydana decyzja ostateczna o przyznaniu uprawnień kombatanckich, a zatem kolejne podanie zainteresowanego nie może być potraktowane jako wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich z nowego tytułu niezależnie od wcześniej wydanej decyzji, lecz jako wniosek o wzruszenie decyzji ostatecznej. Zgodnie z obowiązującymi przepisami wszelkie wady pierwotnego rozstrzygnięcia, które stało się ostateczne, mogą być naprawiane wyłącznie w nadzwyczajnych trybach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, bowiem polskiej procedurze administracyjnej nie jest znana instytucja uzupełniającej decyzji, wydawanej w nowym postępowaniu. Dodatkowo wskazano, iż osoba ubiegająca się o uprawnienia kombatanckie, jeśli ma nawet kilka przewidzianych ustawą tytułów, dysponuje nie kilkoma, lecz jednym prawem podmiotowym stwarzającym możliwość dochodzenia uprawnień kombatanckich. Podniesiono, iż przepisy procedury administracyjnej hołdują zasadzie trwałości decyzji administracyjnej i dlatego jej wzruszenie może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Jednym ze sposobów wzruszenia decyzji ostatecznej jest tryb określony w art. 154 i 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże przepisy te mają charakter szczególnej regulacji prawnej, która tylko wyjątkowo i w ściśle określonych przypadkach pozwala na uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej, dlatego też jako takie nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Wskazano, iż w niniejszej sprawie wniosek strony należy zakwalifikować jako wniosek o zmianę decyzji, gdyż wnioskodawca nie powołał się na żadną z ustawowych przesłanek wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji. Jednakże w ocenie organu w przedmiotowej sprawie zostały spełnione tylko dwie pierwsze przesłanki zastosowania art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie decyzja o przyznaniu uprawnień kombatanckich jest ostateczna, a strona wyraża zgodę na jej zmianę. Jednakże zdaniem organu strona nie wykazała, ani też Kierownik Urzędu nie uznał, żeby za uchyleniem, bądź zmianą decyzji przemawiał interes społeczny lub ważny interes strony. Jak wskazano słuszny interes strony zapewne przemawiałby za rozszerzeniem jej uprawnień kombatanckich, ale takie rozstrzygnięcie kłóciłoby się z interesem społecznym. Powoływanie się przez stronę na jej słuszny interes nie może prowadzić do obchodzenia prawa polegającego na rozszerzeniu zainteresowanej osobie uprawnień kombatanckich w przypadkach nieprzewidzianych przepisami ustawy, a także gdy okoliczności mające stanowić podstawę takiego rozstrzygnięcia nie zostały w należyty sposób udokumentowane. Powołując się na orzecznictwo sądowe wskazano, iż warunkiem zastosowania trybu określonego w art. 154 lub 155 Kodeksu postępowania administracyjnego jest kumulatywne ziszczenie się przesłanek w tych przepisach określonych, w tym konieczność kumulatywnego istnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. W związku z tym nie sposób oczekiwać od organu, iż będzie naruszać, bagatelizować i omijać powszechnie obowiązujące przepisy prawa, aby uczynić zadość przekonaniu zainteresowanego, iż jego interes jako strony postępowania jest słuszny i w konfrontacji z nim obowiązujący porządek prawny musi ustąpić. Podano, iż stosownie do art. 22 ust.1 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego o spełnieniu warunków uzasadniających przyznanie uprawnień kombatanckich orzeka Kierownik Urzędy lub osoby przez niego upoważnione, na podstawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji. Wniosek taki musi być poparty odpowiednimi dowodami, które oceniane w trybie przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, winny dokumentować działalność kombatancką lub równorzędną wnioskodawcy lub podleganie przez niego represjom określonym w ustawie. Analizując akta sprawy stwierdzono, iż A.N. nie udokumentował faktu, iż podczas II wojny światowej pełnił służbę w ruchu oporu. Wskazano, iż o ile zrozumiałym jest, iż w obawie przed represjami zainteresowany nie ujawnił tego faktu wypełniając deklarację członkowską ZBoWiD w 1956r., to nic nie stało na przeszkodzie aby fakt ten ujawnił w deklaracji i życiorysie składanym w latach 70-tych. Organ zauważył, iż wzmianka na ten temat pojawiła się w 1993r. w toku postępowania weryfikacyjnego, lecz od tego czasu zainteresowany nie podjął żadnych działań zmierzających do uzyskania uprawnień kombatanckich z dodatkowego tytułu mimo, iż od 1990 roku dysponował oświadczeniami świadków w tym zakresie. Wskazano przy tym, iż jeden ze świadków już zmarł, a drugi prawdopodobnie także nie żyje i nie można zweryfikować ich oświadczeń w drodze przesłuchania. Nie można zatem oprzeć pozytywnego rozstrzygnięcia dla strony wyłącznie na oświadczeniu dowódcy. Podniesiono ponadto, iż wbrew twierdzeniom zainteresowanego brak jest przekonujących dowodów na to, iż jego skazanie przez b. Wojskowy Sąd Rejonowy w Olsztynie za czyn z art. 4 § 1 Dekretu z dnia 13 czerwca 1946r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa, tj. przechowywanie broni bez zezwolenia było związane z jakimikolwiek kontaktami strony z podziemiem niepodległościowym. Ponadto zainteresowany - pouczony o stosownych przepisach prawa - oświadczył, iż nie ubiega się o przyznanie uprawnień z tytułu więzienia i nie zamierza występować z żadnym wnioskiem do prezesa sądu okręgowego. W związku z tym nie znaleziono podstaw do zmiany decyzji ostatecznej poprzez rozszerzenie uprawnień kombatanckich. A.N. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Podniósł, iż przy wręczaniu mu nowego zaświadczenia kombatanckiego nie otrzymał decyzji Kierownika Urzędu, dlatego też nie mógł złożyć odwołania. Podał, iż deklarację z prośbą o przyjęcie w poczet członków Światowego Związku Żołnierzy AK wraz z kompletem wymaganych dokumentów złożył w dniu 26 stycznia 1993r. ówczesnemu prezesowi Koła Związku w L.W. Do tej osoby także zwrócił się o wyjaśnienie kwestii braku zapisu w zaświadczeniu kombatanckim o służbie w AK. Uzyskał informację, iż kwestia ta zostanie wyjaśniona, gdy rozpocznie pracę Wojewódzki Zespół Weryfikacji. Dopiero po śmierci Prezesa Koła i wyborze nowego okazało się, iż dokumenty nie zostały przesłane do właściwych władz. Ponadto A.N. podał okoliczności przystąpienia do Armii Krajowej, opisując szczegółowo swoje spotkania oraz charakter współpracy z ruchem oporu AK. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy własną decyzję z dnia "[...]", podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Dodatkowo wskazano - powołując się na orzecznictwo sądowe - iż nie można uznać za słuszny interes strony jej dążenia do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego sprawy, który był już przedmiotem rozpoznania. Dążenie do zmiany decyzji w oparciu o słuszny interes strony lub interes społeczny może być bowiem aktualne w przypadku zmiany okoliczności faktycznych lub zmiany obowiązującego prawa, które nastąpiły po dniu wydania decyzji ostatecznej. Podkreślono, iż w złożonym wniosku strona nie wskazała, aby w przedmiotowej sprawie zaistniały takie okoliczności. W ocenie organu nie zostały zatem spełnione wszystkie przesłanki określone w art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Analizując akta niniejszej sprawy organ doszedł do wniosku, iż strona nie udokumentowała pełnienia w czasie II wojny światowej służby w Armii Krajowej. Podniesiono przy tym, iż oświadczeniami świadków wnioskodawca dysponował od 1990r., natomiast z wnioskiem o rozszerzenie uprawnień kombatanckich wystąpił dopiero we wrześniu 2006r., kiedy niemożliwe stało się przeprowadzenie dowodu z ustnego przesłuchania świadków z uwagi na fakt, iż wymienione osoby zmarły. W związku z tym w ocenie organu brak jest podstaw do uznania, iż za zmianą decyzji z dnia "[...]" przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Na powyższą decyzję wniósł skargę A.N., wnosząc o jej uchylenie. Skarżący podał, iż jego uprawnienia kombatanckie zostały zweryfikowane przez Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w 1993r., jednakże nowe zaświadczenie, które otrzymał w dniu 28 kwietnia 1993r., nie zawierało zapisu o jego udziale w walkach w szeregach AK. Od pełnomocnika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych województwa o., jak również ówczesnego prezesa Oddziału Światowego Związku Żołnierzy AK w O. dowiedział się, iż niezbędne jest złożenie dodatkowego wniosku do Urzędu wraz z zaświadczeniem wystawionym przez organizację AK, której był członkiem oraz oświadczeniami dwóch świadków. Skarżący po skompletowaniu wskazanych dokumentów przekazał je H.P., aby ten drogą służbową przedstawił je właściwemu organowi. Jednakże po śmierci H.P. w czerwcu 2007r., okazało się, że dokumenty skarżącego nie zostały wysłane. Uczynił to dopiero sam skarżący, gdy dowiedział się o tym fakcie. Strona skarżąca wskazała również, iż wyrok b. Wojskowego Sądu w O. za nielegalne posiadanie broni nie wykazuje jego przynależności do podziemnej organizacji wyzwoleńczej, jednakże wynika to z faktu, iż prokurator w trakcie postępowania nie zgromadził odpowiednich dowodów w tym zakresie. Jak stwierdził skarżący, nie jest jednak prawdą, iż wyrok ten nie był wiązany z jego współpracą z AK. Był on bowiem stale inwigilowany przez służby bezpieczeństwa. Sytuacja ta miała wpływ na całą jego rodzinę, wywołując stres i obawę przed aresztowaniem. W związku z przedstawionymi okolicznościami dotyczącymi działalności w AK, jak również późniejszych prześladowań jego całej rodziny, skarżący podniósł, iż decyzja Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych jest dla niego szczególnie krzywdząca. Podkreślił, iż w składanych w toku postępowania pismach informował organ szczegółowo o swoim udziale w organizacji wyzwoleńczej, rodzaju zadań jakie miał do wykonania (w tym pozyskiwanie broni i sprzętu wojskowego na potrzeby organizacji), a także wskazywał nazwiska osób, z którymi kontaktował się. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.nr153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego, bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, lecz z innych powodów niż w niej wskazano. Przede wszystkim należy podnieść, iż organ uznał, iż kwestia uprawnień kombatanckich skarżącego została już rozstrzygnięta decyzją z dnia "[...]", wydaną po przeprowadzeniu postępowania weryfikacyjnego. W związku z tym potraktował wniosek zainteresowanego jako żądanie zmiany decyzji w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazać jednak należy, iż art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, iż decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Powołany przepis pozwala zatem na zmianę decyzji w tym trybie tylko wówczas, gdy jest ona ostateczna. Zgodnie zaś z art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzja ostateczna jest to taka decyzja, od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy - art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego). Stosownie do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 września 1997r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach dotyczących pozbawienia i przywrócenia uprawnień kombatanckich oraz zasad przeprowadzania weryfikacji tych uprawnień (Dz. U. z 1997r., nr 116,poz. 745) po zakończeniu postępowania weryfikacyjnego Urząd zapoznaje strony z dowodami zebranymi w toku postępowania oraz informuje o możliwości wglądu w całość akt sprawy. Strona może, w ciągu 14 dni od doręczenia decyzji Kierownika Urzędu, złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy ( § 7 i § 8 rozporządzenia). Aby zatem decyzja stała się ostateczna musi być najpierw stronie skutecznie doręczona. Tymczasem w aktach niniejszego postępowania brak jest potwierdzenia doręczenia A.N. decyzji z dnia "[...]" wydanej przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Co więcej w decyzji tej brak jest jakiejkolwiek wzmianki, aby decyzja ta w ogóle została do strony wystosowana (widnieje jedynie adnotacja "a/a"). Ponadto sam A.N. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podał, iż przy wręczaniu mu nowego zaświadczenia kombatanckiego nie otrzymał przedmiotowej decyzji, dlatego też nie mógł złożyć od niej odwołania. W związku z tym organ w pierwszej kolejności winien ustalić, czy decyzja z dnia "[...]" została skarżącemu skutecznie doręczona. W przypadku bowiem negatywnych ustaleń w tym zakresie należałoby najpierw doręczyć przedmiotową decyzję, a strona miałaby prawo do jej zakwestionowania w zwykłym postępowaniu odwoławczym (w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy). W takim wypadku zatem tryb określony w art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle byłby niedopuszczalny. Weryfikacji w tym trybie podlegają bowiem wyłącznie decyzje ostateczne (wyrok NSA z dnia 30 marca 1999r., III SA 10/98) i to jedynie wówczas, gdy brak jest podstaw prawnych do uchylenia lub zmiany decyzji w trybie wznowienia postępowania lub do stwierdzenia jej nieważności (wyrok SN z dnia 6 stycznia 1999r., III RN 101/98). Natomiast w przypadku ustalenia, iż decyzja z dnia "[...]" została stronie doręczona i stała się ostateczna podzielić należy stanowisko organu, iż osoba ubiegająca się o uprawnienia kombatanckie, jeśli ma nawet kilka przewidzianych ustawą tytułów, dysponuje nie kilkoma lecz jednym prawem podmiotowym stwarzającym możliwość dochodzenia uprawnień kombatanckich, opartym na kilku tytułach stanowiących podstawę faktyczną prawa podmiotowego (tak w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2001r. Sygn. akt V SA 1477/01, LEX 121930). O ile zatem decyzja z 1993r. jest decyzją ostateczną, to uznanie iż uprawnienia kombatanckie przysługują jeszcze z innych tytułów niż wskazane w tej decyzji może nastąpić tylko w jednym z trybów nadzwyczajnych, do których zalicza się między innymi tryb określony w art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Należy przy tym wskazać, iż co do zasady przedmiotem postępowania prowadzonego w tym trybie nie jest ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz jedynie weryfikacja wydanej decyzji ostatecznej. Decyzja ta musi mieścić się w granicach wyznaczonych przez treść wyrażonej przez stronę zgody na uchylenie lub zmianę decyzję (wyrok NSA OZ we Wrocławiu z dnia 25 czerwca 1985r., sygn. akt SA/Wr 351/85). Należy jednak zaznaczyć, iż nie jest słuszne stanowisko organu, iż dla zmiany decyzji w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego przesłanki interesu społecznego i słusznego interesu strony mogą wystąpić kumulatywnie. Przepis ten uzależnia możliwość zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, na mocy której strona nabyła prawo - a do takich niewątpliwie należy decyzja o przyznaniu uprawnień kombatanckich - od zaistnienia trzech przesłanek, a mianowicie: zgody strony, braku przepisów szczególnych, które sprzeciwiałyby się takiemu rozstrzygnięciu, a także gdy przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zatem dla spełnienia ostatniej z wymienionych przesłanek wystarczające jest istnienie słusznego interesu strony, przemawiającego za zmianą decyzji. Jednakże jak słusznie podnosi organ nawet istnienie słusznego interesu strony nie może uzasadniać wydania decyzji niezgodnej z przepisami prawa. Uwzględnienie interesu strony w rozumieniu art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego należy rozumieć w ten sposób, iż mając do wyboru możliwość korzystniejszego dla strony rozstrzygnięcia, niepozostającego jednakże w kolizji z obowiązującym porządkiem prawnym, organ działając w granicach uznania administracyjnego przyjmuje ten sposób orzekania, zmieniając decyzję mniej korzystną dla strony (wyrok NSA z dnia 9 maja 2005r., sygn. akt OSK 1746/04). W związku z tym należy podnieść, iż stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. nr 42, poz. 371 z późn. zm.) o spełnieniu warunków do przyznania uprawnień kombatanckich orzeka Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji. Jednakże organ ma obowiązek przeprowadzić w tym zakresie postępowanie wyjaśniające. Jak bowiem wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2005r. (sygn. akt II OSK 117/05, LEX 188689) wprawdzie obowiązek wskazania przesłanek uzasadniających przyznanie uprawnień kombatanckich spoczywa na osobie ubiegającej się o te świadczenia, to jednak nie zwalnia to organu od obowiązku podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Tym bardziej, że w sprawach o przyznanie uprawnień kombatanckich, często z uwagi na upływ czasu, jak również konspiracyjny charakter prowadzonej działalności, przedłożenie przez wnioskodawcę jednoznacznych dowodów na potwierdzenie tej działalności jest utrudnione. W takich szczególnie sytuacjach obowiązek współdziałania w ustaleniu prawdy obiektywnej spoczywa na organie (wyrok NSA z dnia 18 października 2005r., sygn. akt II OSK 117/05). Przy czym wskazać należy, iż w myśl art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu zebranego materiału, czy dana okoliczność została udowodniona. Zatem sama niemożność przesłuchania świadków wskazywanych przez stronę nie może przesądzać o nieuznaniu oświadczeń złożonych przez te osoby za dowód w sprawie. Natomiast organ ma prawo odmówić niektórym dowodom wiarygodności, lecz przyczyny takiej odmowy musi wskazać w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego) W świetle poczynań organu nie można stwierdzić, aby zostało przeprowadzone wnikliwe postępowanie wyjaśniające. Organ skupił się bowiem na ustaleniach odnośnie działalności skarżącego w okresie powojennym, podczas gdy wniosek zainteresowanego dotyczył jego udziału w ruchu oporu w okresie wojny. Wskazać przy tym należy, iż na te okoliczności skarżący powoływał się już w swoim piśmie z lutego 1993r. Natomiast organ ani okoliczności tej nie wyjaśnił, ani w żaden sposób nie odniósł się do niej w decyzji z 1993r. Nieuprawnione jest zatem twierdzenie organu, iż wniosek strony zmierza do odmiennej oceny faktów, które już stanowiły przedmiot rozstrzygnięcia. Biorąc powyższe rozważania pod uwagę Sąd stwierdził, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia "[...]" zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku, zasądzając koszty postępowania stosownie do art. 200 powołanej ustawy. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło